V CNP 45/10
Izba Cywilna2010-11-10
Skład orzekający: Lech Walentynowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona miała możliwość skorzystania ze środków prawnych, ale z niej nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest niedopuszczalna, jeżeli strona miała obiektywną możliwość skorzystania z instancji odwoławczej i z tej możliwości nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie. Dotyczy to zarówno świadomej rezygnacji z wniesienia środka odwoławczego, jak i zawinionej przez stronę niemożności skorzystania z takiego środka. Dopuszczalność skargi w sytuacji braku skorzystania ze środków prawnych uzależniona jest od istnienia wyjątkowego wypadku polegającego na niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze.Stan faktyczny
R. T. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w sprawie o zapłatę czynszu i opłat za centralne ogrzewanie. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania. Skarżący miał możliwość zaskarżenia wyroku Sądu Rejonowego, jednak jego apelacja została odrzucona, a zażalenie oddalone. Sytuacja materialno-finansowa skarżącego nie została uznana za wyjątkowy wypadek uzasadniający dopuszczalność skargi.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę na podstawie art. 4248 § 2 k.p.c.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CNP 45/10 POSTANOWIENIE Dnia 10 listopada 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Lech Walentynowicz w sprawie ze skargi R. T. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 7 sierpnia 2009 r., sygn. akt XI C (…) [XI WSC (…)] w sprawie z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej „N.(...)” w W. przeciwko R. T. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 listopada 2010 r., odrzuca skargę. Uzasadnienie Pozwany R. T. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego z dnia 7 sierpnia 2009 r. [sygn. akt XI C (…)] w sprawie o zapłatę. Kwestionowane orzeczenie zaskarżył w całości, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 45 a ust. 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne) oraz przepisów postępowania (art. 328 § 2 k.p.c., art. 233 § 1 k.p.c.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4241 § 2 k.p.c., w sytuacji gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia uzależniona jest od istnienia
2 wyjątkowego wypadku polegającego na występowaniu niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono, że za wypadek wyjątkowy, o którym mowa w rozumieniu art. 4241 § 2 k.p.c., można uznać - przykładowo - nieskorzystanie przez stronę z przysługującego jej środka zaskarżenia z powodu ciężkiej choroby, katastrofy, klęski żywiołowej lub błędnej informacji udzielonej przez pracownika sądu (postanowienie z dnia 2 lutego 2006 r., I CNP 4/06, OSNC 2006/6/113). Skarżący nie wykazał, że jakikolwiek wyjątkowy wypadek występuje w jego sprawie. Zaskarżonym wyrokiem Sąd Rejonowy częściowo uwzględnił powództwo o zapłatę czynszu i opłat za centralne ogrzewanie z tytułu przysługującego pozwanemu lokatorskiego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego. W przedmiotowej sprawie - jak sam skarżący podaje - była możliwość zaskarżenia wyroku Sądu Rejonowego, istniała zatem możliwość jego uchylenia lub zmiany. Skarżący wniósł od tego wyroku apelację, która została odrzucona postanowieniem z dnia 26 listopada 2009 r., a zażalenie na to postanowienie zostało oddalone. Skarżący nie wykazał, że jakikolwiek wyjątkowy wypadek występuje w sprawie. Nie jest wyjątkowym wypadkiem, o którym mowa w art. 4241 § 2 k.p.c., wskazywana przez skarżącego jego bardzo trudna sytuacja materialno-finansowa. W istocie skarżący - jak sam słusznie wskazuje - zastępuje skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia środki odwoławcze przysługujące od wyroku sądu pierwszej instancji na zasadach ogólnych. Jeżeli strona miała obiektywną możliwość skorzystania z instancji odwoławczej i z tej możliwości nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie, to skarga jest niedopuszczalna (art. 4248 § 2 k.p.c.). Następuje to zarówno przy świadomej rezygnacji z wniesienia środka odwoławczego, jak i przy zawinionej przez stronę niemożności skorzystania z takiego środka (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2008 r., V CNP 187/07; OSNC-ZD 2008/4/107). Wobec powyższego na podstawie art. 4248 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy odrzucił skargę.
Powiązane orzeczenia
- V CNP 91/09 2010-04-14Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, a nie wystąpił żaden wyjątkowy wypadek?
- I CNP 4/13 2013-10-17Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wniesiona, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, a nie wystąpił wyjątkowy wypadek uniemożliwiający ich wykorzy…
- II CNP 31/15 2015-12-04Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, a powodem tego nieskorzystania było odrzucenie sprzeciwu od wy…
- V CNP 48/10 2010-11-10Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być dopuszczalna, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, a nie występuje wyjątkowy wypadek polegający na niezgodnoś…
- III CNP 29/14 2015-03-26Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, a nie wykazała istnienia wyjątkowego wypadku oraz szkody?
Powołane przepisy
art. 45art. 328 § 2 KPCart. 233 § 1 KPCart. 4241 § 2 KPCart. 4248 § 2 KPC§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026. · PDF źródłowy