V CNP 59/07

Izba Cywilna2007-06-05

Skład orzekający: Lech Walentynowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wniesiona od orzeczenia sądu pierwszej instancji, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, a zarzuty naruszenia zasad porządku prawnego lub praw człowieka nie są wystarczająco sprecyzowane?
Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia nie było możliwe. Dopuszczalność skargi od orzeczenia sądu pierwszej instancji lub gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, jest uzależniona od wystąpienia wyjątkowego wypadku polegającego na niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela. W takiej sytuacji skarżąca musi precyzyjnie sprecyzować, które zasady zostały naruszone i w jaki sposób.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w M. z dnia 7 marca 2006 r., którym uwzględniono powództwo o zapłatę przeciwko niej. Apelacja od tego wyroku została odrzucona, a zażalenie na postanowienie o odrzuceniu apelacji oddalone. Skarżąca zarzuciła orzeczeniu niezgodność z prawem wynikającą z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego oraz praw człowieka i obywatela, nie precyzując jednak tych zarzutów.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CNP 59/07 POSTANOWIENIE Dnia 5 czerwca 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Lech Walentynowicz w sprawie ze skargi L. W. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w M. z dnia 7 marca 2006 r. w sprawie z powództwa M. M. przeciwko L. W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 czerwca 2007 r., odrzuca skargę. Uzasadnienie 2 Wyrokiem z dnia 7 marca 2006 r. Sąd Rejonowy w M. uwzględnił powództwo przeciwko L. W. Od powyższego wyroku pełnomocnik pozwanej wniósł, bez uiszczenia opłaty, apelację, która została przez ten Sąd odrzucona. Zażalenie pełnomocnika pozwanej na postanowienie odrzucające zażalenie pozwanej na zarządzenie z dnia 20 kwietnia 2006 r. zostało przez Sąd Okręgowy oddalone. Wyrok Sądu Rejonowego w M. został zakwestionowany przez pozwaną skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Skarżąca zarzuciła zaskarżonemu orzeczeniu „niezgodność z prawem wynikającą z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego oraz praw człowieka i obywatela". Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Wyjątek od wskazanej zasady przewidziano w art. 4241 § 2 k.p.c. W sytuacji, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, dopuszczalność skargi uzależniona jest od istnienia wyjątkowego wypadku polegającego na występowaniu niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela. W przedmiotowej sprawie taki wyjątkowy wypadek nie występuje. Skarżąca nie sprecyzowała w sposób wystarczający, które podstawowe zasady porządku prawnego lub konstytucyjne wolności albo prawa człowieka i obywatela zostały jej zdaniem naruszone, gdyż powołała się ogólnie na „naruszenie podstawowych zasad porządku prawnego oraz praw człowieka i obywatela", bez szczegółowego uzasadnienia tych okoliczności. Okoliczności te winny być wykazane w skardze (art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c.), co stanowi jeden z jej elementów istotnych. W wypadku 3 powołania się na naruszenie podstawowych zasad porządku prawnego konieczne jest bowiem wykazanie, że dana zasada istnieje i ma podstawowe znaczenie dla porządku prawnego oraz dokładne określenie w jaki sposób doszło do naruszenia tej zasady w wyniku wydania orzeczenia. Gdy zaś skarżąca powołuje się na naruszenie konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela niezbędne jest oprócz wskazania danej zasady, powołanie przepisu Konstytucji, z którego zasada wynika oraz dokładne określenie sposobu jej naruszenia. Skarżąca nie wykazała ponadto, że zachodzi wyjątkowy wypadek uzasadniający wniesienie skargi od niezaskarżonego orzeczenia sądu pierwszej instancji, co oznacza, że skarga nie czyni zadość omawianemu wymaganiu. W istocie skarżąca zastępuje skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia środki odwoławcze przysługujące od wyroku na zasadach ogólnych, w sytuacji gdy w sposób zawiniony przez swojego pełnomocnika środki te utraciła. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w postanowieniu (art. 4248 § 2 k.p.c.). jc

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4241 § 1 KPCart. 4241 § 2 KPCart. 4245 § 1 pkt 5 KPCart. 4248 § 2 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 5

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy