V CSK 196/13
WyrokIzba Cywilna2014-01-16
Skład orzekający: Marta Romańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na wskazaniu istotnych zagadnień prawnych, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi, jest wystarczająco uzasadniony, jeśli skarżący przedstawia problemy dotyczące subsumpcji ustaleń faktycznych pod przepisy prawa materialnego lub kwestionuje ustalenia faktyczne i ocenę dowodów?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli przedstawione przez skarżącego problemy prawne dotyczą subsumpcji ustaleń faktycznych pod przepisy prawa materialnego, a nie stanowią istotnych zagadnień prawnych wymagających wykładni lub rozstrzygnięcia rozbieżności w orzecznictwie. Zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej, a tym samym nie mogą uzasadniać jej oczywistej zasadności.Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania powód wskazał na dwa istotne zagadnienia prawne dotyczące wykładni oświadczeń woli przy rozporządzaniu mieniem o znacznej wartości oraz ciężaru dowodu umocowania do sprzedaży cudzej rzeczy ruchomej. Powód powołał się także na potrzebę wykładni art. 169 k.c. w zakresie przesłanki złej wiary nabywcy oraz sposobu wyjaśniania podstawy prawnej orzeczenia. Sąd Najwyższy ocenił, że przedstawione problemy nie spełniają kryteriów istotnych zagadnień prawnych, a zarzuty skarżącego dotyczą subsumpcji faktów i oceny dowodów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 196/13 POSTANOWIENIE Dnia 16 stycznia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marta Romańska w sprawie z powództwa A. S. przeciwko T. K. o nakazanie wydania i zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 stycznia 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 5 grudnia 2012 r., sygn. akt II Ca […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 1.800 ( tysiąc osiemset ) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
2 UZASADNIENIE Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądowym, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do tych przesłanek (art. 3984 § 2 k.p.c.), gdyż tylko wówczas może być osiągnięty cel wymagań przewidzianych przez art. 3984 § 2 k.p.c. Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika z oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o jakich jest mowa w art. 3989 § 1 k.p.c. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadniony został przez powoda wskazaniem na występowanie w sprawie dwóch istotnych zagadnień prawnych (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), które skarżący przedstawił w formie pytań: „czy w sytuacji, gdy umowa lub pełnomocnictwo dotyczy rozporządzenia mieniem o znacznej wartości, zasady wykładni oświadczeń woli nie nakazują przyjąć domniemania zawierania takiej umowy, ewentualnie udzielania pełnomocnictwa do określonej czynności, w formie pisemnej, na co wskazują zwyczaje i zasady doświadczenia życiowego” oraz „na kim spoczywa ciężar dowodu wykazania umocowania do sprzedaży cudzej rzeczy ruchomej”. Skarżący powołał się także na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.), a mianowicie art. 169 k.c., co do przesłanki złej wiary osoby nabywającej rzecz od nieuprawnionego, a w związku z tym konieczność wskazania, jakie czynniki powinny decydować o przypisaniu nabywcy złej wiary, Stwierdził też, że istnieje potrzeba wyjaśnienia, jak szczegółowo sąd powinien wyjaśnić podstawę prawną swojego orzeczenia. Okoliczności przytoczone wyżej miały też wskazywać na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). W postanowieniu z 23 marca 2011 r., II PK 284/11, Lex nr 1214575, Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zagadnieniem prawnym jest zagadnienie, które wiąże się z określonym przepisem prawa materialnego lub procesowego lub uregulowaniem
3 prawnym, których wyjaśnienie ma nie tylko znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Wskazanie zagadnienia prawnego uzasadniającego wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej powinno nastąpić przez określenie przepisów prawa, w związku z którymi zostało sformułowane, i wskazanie argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Dopiero bowiem wówczas Sąd Najwyższy ma podstawę do oceny, czy przedstawione zagadnienie jest rzeczywiście zagadnieniem „prawnym” oraz czy jest to zagadnienie „istotne”. Problemy, które skarżący we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nazwał „zagadnieniami prawnymi” dotyczą subsumpcji ustalonych w sprawie faktów pod mające w niej zastosowanie przepisy prawa materialnego. Problemy te nie mają zatem oznaczonych wyżej cech pozwalających uznać za istotne zagadnienia prawne. Skarżący w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przeprowadził jakiegokolwiek wywodu, który by mógł prowadzić do odmiennej oceny. Przesłanka „złej wiary”, do której odwołuje się art. 169 § 1 k.c. musi być wykładana ad casu, z nawiązaniem do okoliczności faktycznych ustalanych indywidualnie w każdej sprawie rozstrzyganej na podstawie tego przepisu. „Zła wiara” jest przeciwieństwem „dobrej wiary”. Sposób rozumienia zarówno jednego, jak i drugiego pojęcia został objaśniony w licznych orzeczeniach Sądu Najwyższego (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 13 sierpnia 2008 r., I CSK 3331/08, Lex nr 51096 i powołane tam orzecznictwo). Sposób sformułowania wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie pozawala stwierdzić, żeby skarga była oczywiście uzasadniona, a więc już na pierwszy rzut oka i bez potrzeby przeprowadzania bardziej złożonych rozumowań (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z 24 stycznia 2011 r., IV CSK 485/10, nie publ. oraz z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49, BSN 2003, nr 5, poz. 8). Podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów (art. 3983 § 3 k.p.c.), tymczasem tezę o oczywistej wadliwości zaskarżonego orzeczenia powód uzasadnia argumentacją, w której kwestionuje ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia oraz przesłanki oceny dowodów, do których odwołały się Sądy obu instancji.
4 Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. oraz – co do kosztów postępowania – art. 98 § 1, art. 108 § 1 w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c. i § 13 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348, ze zm.), orzeczono jak w sentencji. aw db
Powiązane orzeczenia
- I CSK 2348/22 2022-08-26Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na przesłankach istotnego zagadnienia prawnego lub oczywistej zasadności, wymaga od skarżącego przedstawienia pogłębionej argumentacji prawnej i wskazania…
- V CSK 560/15 2016-03-10Czy skarżący prawidłowo uzasadnił wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienie prawne, potrzebę wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważn…
- II CSK 612/15 2016-03-17Czy w sprawie występują przesłanki uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności czy podniesione zagadnienia prawne są istotne, czy istnieje potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości l…
- I CSK 721/16 2017-05-25Czy w sprawie występują przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, takie jak istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępow…
- IV CSK 644/15 2016-03-18Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne i merytoryczne do jej przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w zakresie wykazania istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 169 KCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 169 § 1 KCart. 3983 § 3 KPCart. 98 § 1art. 108 § 1art. 39821art. 391 § 1 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy