V CSK 358/19
WyrokIzba Cywilna2019-12-30
Skład orzekający: Monika Koba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy oświadczenie o wypowiedzeniu umowy kredytu skierowane przez bank na nieaktualny adres zamieszkania pozwanej skutkuje brakiem dojścia do adresata i tym samym brakiem wywołania materialnoprawnych skutków?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione przez skarżącą zagadnienie prawne nie ma charakteru abstrakcyjnego i uniwersalnego, lecz jest osadzone w okolicznościach konkretnej sprawy. Ponadto, kwestia skuteczności doręczenia oświadczenia woli została jednoznacznie wyjaśniona w orzecznictwie Sądu Najwyższego, zgodnie z którym możliwość zapoznania się z treścią oświadczenia nie jest tożsama z faktycznym zapoznaniem się z tą treścią.Stan faktyczny
Powód G. S.A. dochodził zapłaty należności wynikających z umowy kredytu. Sąd pierwszej instancji zasądził na rzecz powoda kwotę 63.724,83 zł. Pozwana wniosła apelację, która została oddalona przez Sąd Okręgowy. Pozwana zaskarżyła wyrok Sądu Okręgowego skargą kasacyjną, podnosząc zarzut skierowania oświadczenia o wypowiedzeniu umowy na nieaktualny adres, co miało skutkować brakiem skutecznego doręczenia. Sąd Najwyższy rozpatrywał kwestię przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanej na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 358/19 POSTANOWIENIE Dnia 30 grudnia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Monika Koba w sprawie z powództwa G. S.A. w W. przeciwko H. W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 grudnia 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 10 stycznia 2019 r., sygn. akt III Ca (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 4050 (cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 10 stycznia 2019 r. Sąd Okręgowy w G. oddalił apelację pozwanej H. W. od wyroku Sądu Rejonowego w R. z dnia 17 kwietnia 2018 r. zasądzającego na rzecz powoda G. S.A. w W. kwotę 63.724,83 zł tytułem należności wynikających z umowy kredytu. Orzeczenie to zostało zaskarżone skargą kasacyjną przez pozwaną. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazała, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, które wymaga wyjaśnienia: „czy z uwagi na to, że oświadczenie o wypowiedzeniu umowy zostało przez bank skierowane na nieaktualny adres zamieszkania pozwanej, to uznać należy, że nie doszło do
2 adresata, a zatem nie wywołało oczekiwanych przez bank materialnoprawnych skutków?”. W odpowiedzi na skargę kasacyjną powód wniósł o odmowę przyjęcia jej do rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącej, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Cel wymagania określonego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. W judykaturze Sądu Najwyższego utrwalił się pogląd, że wskazanie przyczyny określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. nakłada na skarżącego obowiązek przedstawienia zagadnienia o charakterze abstrakcyjnym wraz z argumentami prowadzącymi do rozbieżnych ocen prawnych, wykazania, że nie zostało ono rozstrzygnięte w dotychczasowym orzecznictwie, a wyjaśnienie go ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia tej konkretnej sprawy, ale także innych podobnych spraw, przyczyniając się do rozwoju prawa (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151). Zaprezentowane przez skarżącą zagadnienie nie ma charakteru abstrakcyjnego, syntetycznego i uniwersalnego, lecz jest osadzone w okolicznościach konkretnej sprawy i jest pytaniem w tej właśnie sprawie,
3 sprowadzającym się do zanegowania skutecznego doręczenia pozwanej wypowiedzenia umowy kredytu zawartej z powodem. Ponadto powyższe kwestie w okolicznościach sprawy pozostają pochodną oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a zatem usuwają się spod kontroli sądu kasacyjnego (art. 398³ § 3 i art. 398¹³ § 2 k.p.c.). Skarżąca nie respektuje zasady związania Sądu Najwyższego podstawą faktyczną zaskarżonego orzeczenia odwołując się w podstawach skargi wprost do naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. Niezależnie od powyższego zagadnienie skuteczności złożenia oświadczenia woli innej osobie zgodnie z teorią doręczenia zostało jednoznacznie wyjaśnione w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Strony mogą uzgodnić między sobą sposób porozumiewania się i przekazywania oświadczeń (§ 12 ust. 1 i 2 umowy kredytu z dnia 24 lipca 2014 r.), a możliwość zapoznania się z treścią oświadczenia nie może być identyfikowana z faktycznym zapoznaniem się z tą treścią (por. m.in. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 16 marca 1995 r., I PRN 2/95, OSN 1995, nr 18, poz. 229 i z dnia 9 grudnia 1999 r., I PKN 430/99, OSN 2001, nr 9, poz. 309). Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z 99 i art. 391 § 1 w zw. z art. 398²¹ k.p.c. i § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018, poz. 265). aj
Powiązane orzeczenia
- I CSK 2854/23 2023-10-05Czy skarga kasacyjna dotycząca znaczenia i skutków wypowiedzenia nienazwanej umowy kredytu bankowego, w kontekście możliwości rozliczenia stron według przepisów o nienależnym świadczeniu, może zostać przyjęta do rozpozna…
- IV CSK 316/19 2020-01-31Czy doręczenie pozwanej odpisu pozwu o zapłatę stanowi skuteczne wypowiedzenie umowy kredytu przez powoda jako cesjonariusza, jeśli umowa wymagała uprzedniego wezwania do spłaty zaległości pod rygorem wypowiedzenia?
- I CSK 547/19 2020-05-28Czy dopuszczalne jest uzależnienie skuteczności jednostronnej czynności prawnej od niedokonania przez adresata w zakreślonym terminie określonych działań, a w szczególności czy naruszenie przepisów prawa może skutkować b…
- I CSK 2382/23 2024-07-23Czy warunkowe wypowiedzenie umowy kredytu, uzależnione od zapłaty raty kapitałowo-odsetkowej w określonym terminie, jest skuteczną i ważną czynnością prawną, a jeśli tak, czy stanowi to istotne zagadnienie prawne wymagaj…
- IV CSK 657/18 2019-05-07Czy jednostronne oświadczenie woli złożone z zastrzeżeniem warunku w rozumieniu art. 89 k.c. może być skuteczne w odniesieniu do oświadczenia o wypowiedzeniu umowy o kredyt bankowy?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 398art. 233 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 391 § 1§ 1§ 2§ 1 pkt 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy