V CSK 424/16
WyrokIzba Cywilna2016-12-28
Skład orzekający: Maria Szulc
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała spółki akcyjnej podjęta w celu pokrzywdzenia akcjonariusza, lub uchwała, której wykonanie wywoła naruszenie jego interesów, uzasadnia przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. w związku z art. 422 § 1 k.s.h.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienie prawne dotyczące tego, czy uchwała mająca na celu pokrzywdzenie akcjonariusza obejmuje również uchwałę, której wykonanie wywoła naruszenie jego interesów, a także kwestia równorzędności interesu spółki i akcjonariusza, nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego uzasadniającego przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Brak wykazania sprzeczności uchwały z dobrymi obyczajami, przy jednoczesnym braku zarzutu naruszenia art. 422 § 1 k.s.h. w tym zakresie, uniemożliwia kontrolę Sądu Najwyższego nad prawidłowością zastosowania tego przepisu.Stan faktyczny
Powódka zaskarżyła uchwałę spółki akcyjnej, domagając się jej uchylenia. Sąd Apelacyjny oddalił jej powództwo. Powódka wniosła skargę kasacyjną, w której podniosła zagadnienie prawne dotyczące interpretacji art. 422 § 1 k.s.h. w kontekście uchwał krzywdzących akcjonariuszy oraz relacji między interesem spółki a interesem akcjonariusza. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powódki na rzecz pozwanej zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 424/16 POSTANOWIENIE Dnia 28 grudnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc w sprawie z powództwa M. K. przeciwko "O." S.A. z siedzibą w O. o uchylenie uchwały, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 grudnia 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 5 kwietnia 2016 r., sygn. akt I ACa (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza na rzecz pozwanej od powódki kwotę 540,- złotych (pięćset czterdzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
2 UZASADNIENIE Skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem odwoławczym, którego wymogi określa art. 3984 § 1 i 2 k.p.c. wskazując na jej cechy konstrukcyjne i nakładając na skarżącego obowiązek zawarcia w skardze wniosku o przyjęcie do rozpoznania oraz jego uzasadnienia. Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie, zaś cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie przez skarżącego istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym. W przypadku powołania we wniosku przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. należy sformułować zagadnienie prawne oraz przedstawić odrębną, pogłębioną argumentację prawną wskazującą na zaistnienie powołanej okoliczności uzasadniającej przyjęcie skargi do rozpoznania (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151, z dnia 23 listopada 2010 r., II CSK 344/10, nie publ.). Powołanie we wniosku przesłanki określonej w punkcie drugim wymaga wskazania, że określony przepis prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni, bądź niejednolita jego wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów, które należy przytoczyć (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2002 r., II CZ 102/02, nie publ.). Zarówno sformułowane zagadnienie prawne dotyczące problemu, czy w świetle art. 422 § 1 k.s.h. uchwałą mającą na celu pokrzywdzenie akcjonariusza jest jedynie uchwała podjęta w celu pokrzywdzenia akcjonariusza czy również uchwała, która nie została podjęta w tym celu, lecz jej wykonanie wywoła naruszenie interesów akcjonariusza jak i zagadnienie, czy interes spółki akcyjnej oraz interes akcjonariusza są równoprawne, czy też jedna z tych kategorii interesów jest co do zasady nadrzędna nad drugą, nie uzasadniają przyjęcia, że wystąpiła przesłanka określona w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Nie stanowi bowiem istotnego zagadnienia prawnego taki problem prawny, którego rozstrzygnięcie nie miałoby żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2005 r., II PK 98/05, OSNP, nr 15 – 16, poz. 243).
3 Mimo przyjęcia przez Sąd drugiej instancji, że nie zostało wykazane, by skarżona uchwała była sprzeczna z dobrymi obyczajami skarga kasacyjna nie zawiera zarzutu naruszenia art. 422 § 1 k.s.h. w tym zakresie, co usuwa problem prawidłowości jego zastosowania co do tej przesłanki spod kontroli Sądu Najwyższego i pozostawia jako niekwestionowaną podstawę rozstrzygnięcia Sądu drugiej instancji. W konsekwencji, z uwagi na konieczność łącznego spełnienia przesłanek sprzeczności uchwały z dobrymi obyczajami i jej skierowania na pokrzywdzenie akcjonariusza (art. 422 § 1 k.s.h.), odniesienie się do przedstawionego zagadnienia pozostaje irrelewantne dla rozstrzygnięcia. Sąd Najwyższy przy rozpoznawaniu sprawy w postępowaniu kasacyjnym nie może bowiem wyjść poza granice zaskarżenia i podstawy skargi kasacyjnej (art. 39813 § 1 k.p.c.). Z tej też przyczyny nie zachodzi potrzeba wykładni art. 422 § 1 k.s.h. co do rozumienia przesłanki celu pokrzywdzenia akcjonariusza. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie § 8 pkt 22, § 10 ust. 4 pkt 2 i § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800). db
Powiązane orzeczenia
- I CSK 811/23 2024-06-07Czy skarga kasacyjna dotycząca uchwały walnego zgromadzenia akcjonariuszy, podjętej w sytuacji finansowej spółki wymagającej rozważenia jej dalszego istnienia, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Na…
- II CSK 279/20 2020-12-18Czy uchwała walnego zgromadzenia akcjonariuszy dotycząca podziału zysku, która jest sprzeczna z dobrymi obyczajami i ma na celu pokrzywdzenie akcjonariusza, może zostać uchylona na podstawie art. 422 § 1 k.s.h., nawet je…
- III CSK 50/18 2018-06-06Czy uchwała walnego zgromadzenia o nieprzeznaczaniu zysku na dywidendę, pomimo osiągania przez spółkę akcyjną zysku przez kilka kolejnych lat, może być uchylona na podstawie art. 422 § 1 k.s.h. i uznana za sprzeczną z do…
- IV CSK 573/19 2020-07-14Czy skarga kasacyjna dotycząca nieważności lub uchylenia uchwały spółki z o.o. może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy powód powołuje się na naruszenie art. 249 k.s.h. i art. 65 k.c., a Sąd Najwyższy ocenia przesłanki p…
- I CSK 6736/22 2023-08-23Czy skarga kasacyjna w sprawie o uchylenie lub stwierdzenie nieważności uchwał spółki powinna zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
Powołane przepisy
art. 3984 § 1art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 422 § 1 KSHart. 39813 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 1§ 8 pkt 22§ 10 ust. 4§ 20
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy