V CSK 602/17

WyrokIzba Cywilna2018-04-25

Skład orzekający: Anna Owczarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozbawienie strony możliwości obrony jej praw w rozumieniu art. 379 pkt 5 k.p.c. następuje, gdy strona nie została doprowadzona na rozprawę, a jej nieobecność była usprawiedliwiona lub miała na celu przedłużenie postępowania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie doszło do pozbawienia strony możliwości obrony jej praw w rozumieniu art. 379 pkt 5 k.p.c. Sąd wskazał, że pozbawienie to polega na rzeczywistym uniemożliwieniu stronie udziału w postępowaniu lub jego znacznej części, a nie na pewnych utrudnieniach, którym można zaradzić. W niniejszej sprawie nieobecność powoda na rozprawach była usprawiedliwiona lub miała na celu przedłużanie postępowania, a powód mógł formułować swoje stanowisko i wnioski dowodowe w dalszym toku postępowania.
Stan faktyczny
Powód złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego oddalającego powództwo o zapłatę. Skarżący oparł wniosek o przyjęcie skargi na zarzucie nieważności postępowania z powodu niedoprowadzenia go na rozprawy, co miało pozbawić go możliwości obrony praw. Sąd Najwyższy uznał, że nieobecność powoda była usprawiedliwiona lub miała na celu przedłużanie postępowania, a powód nie został pozbawiony możliwości obrony.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CSK 602/17 POSTANOWIENIE Dnia 25 kwietnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Owczarek w sprawie z powództwa R. M. przeciwko J. B., J. H. i M. G. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 kwietnia 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 29 marca 2017 r., sygn. akt I ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 2 UZASADNIENIE Powód R. M. złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 29 marca 2017 r., którym oddalono jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 czerwca 2016 r., oddalającego powództwo o zasądzenie na jego rzecz kwoty 200 000 zł solidarnie od pozwanych J. B., J. H. i M. G. Sąd Najwyższy zważył: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarżący oparł wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania na przesłance nieważności postępowania, wynikającej z faktu niedoprowadzenia go - jako osoby pozbawionej wolności - na rozprawy odbywające się w dniach 27 października 2014 r. oraz 9 czerwca 2016 r. - co skutkowało pozbawieniem go możliwości stawiania pytań świadkom, tj. pozbawiło go możności obrony swoich praw w rozumieniu art. 379 pkt 5 k.p.c. Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego pozbawienie strony możności obrony jej praw, przewidziane w art. 379 pkt 5 k.p.c., polega na tym, że strona na skutek wadliwości procesowych sądu lub strony przeciwnej nie brała udziału w całym postępowaniu lub jego znacznej części, jeżeli skutki tych wadliwości nie mogły być usunięte na następnych rozprawach przed wydaniem wyroku w danej instancji. Ocena zaistnienia takiej sytuacji procesowej dokonywana być powinna w kontekście konkretnych okoliczności sprawy. Chodzi jednak tylko o wypadki rzeczywistego pozbawienia możności obrony, którego skutkiem było niedziałanie strony w postępowaniu, nie zaś pewne utrudnienia w działaniu strony, którym można było zaradzić przed wydaniem wyroku (zob. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 1 marca 2017 r., IV CSK 350/16 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 listopada 2016 r., III CSK 27/16 - nie publ.). 3 W niniejszej sprawie skarżący mógł formułować swoje stanowisko oraz wnioski dowodowe w czasie pozostałego toku postępowania, w którym nie doznawał przeszkód w czynnym braniu udziału w postępowaniu. Zgodnie z ustaleniami Sądu odwoławczego nieobecność powoda na rozprawie w październiku 2014 r. była usprawiedliwiona koniecznością poddania się badaniu, któremu powód poddał się już we wcześniejszym terminie. Sąd Najwyższy uznaje zatem przyjęcie przez Sąd drugiej instancji, że nieobecności powoda miały na celu jedynie przedłużanie postępowania, nie zaś dążenie do wyjaśnienia dalszych okoliczności faktycznych i stawianie pytań świadkom, za wniosek odpowiadający zasadom logiki i doświadczenia życiowego. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 379 pkt 5 KPCart. 3989 § 1§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy