V CSK 62/15

Sygn. akt V CSK 62/15 POSTANOWIENIE Dnia 6 sierpnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Agnieszka Piotrowska w sprawie z wniosku B. C. przy uczestnictwie T. S.A. w K. o ustanowienie służebności przesyłu, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 sierpnia 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 17 czerwca 2014 r., sygn. akt II Ca 521/14, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika postępowania kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE W związku ze skargą kasacyjną wnioskodawczyni B. C. od postanowienia Sądu Okręgowego oddalającego jej apelację od postanowienia Sądu Rejonowego oddalającego wniosek o ustanowienie służebności przesyłu zważyć należy, co następuje: Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia przysługującym od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, silnie nacechowanym pierwiastkiem publicznoprawnym, a jej rolą nie jest korygowanie wszelkich orzeczeń sądowych zawierających ewentualne uchybienia, ponieważ tę funkcję realizują zwyczajne środki zaskarżenia i skarga o wznowienie 2 postępowania. Skarga kasacyjna służy ochronie interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania prawa, wkład Sądu Najwyższego w rozwój jurysprudencji i prawa pozytywnego oraz eliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu nieważnym lub orzeczeń oczywiście niezgodnych z prawem. Taka konstrukcja i rola skargi kasacyjnej powoduje konieczność poddania jej kontroli wstępnej pod kątem spełniania kryteriów kwalifikujących do przedstawienia skargi Sądowi Najwyższemu w celu merytorycznego rozpoznania. Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez stronę, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych, budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Oparcie wniosku na pierwszej ze wskazanych wyżej przesłanek obliguje skarżącego do sformułowania istotnego zagadnienia prawnego, wskazania argumentów prawnych prowadzących do rozbieżnych ocen prawnych lub wątpliwości oraz przedstawienia własnego stanowiska. Wywód ten powinien być zbliżony do przyjętego przy przedstawianiu przez sąd odwoławczy Sądowi Najwyższemu zagadnienia prawnego na podstawie art. 390 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 9 maja 2006 r., V CSK 75/06, nie publ.). W skardze kasacyjnej wskazano na istotne zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości, a mianowicie od jakiej daty może rozpocząć się bieg terminu zasiedzenia służebności gruntowej odpowiadającej służebności przesyłu w świetle faktu, że konstrukcja takiej służebności powstała, zdaniem skarżącej, na podstawie trzech wymienionych w skardze orzeczeń Sądu Najwyższego - uchwały z dnia 7 października 2008 roku, III CZP 89/08, oraz orzeczeń z dnia 30 sierpnia 1991 roku, III CZP 73/91 i z dnia 17 stycznia 2003 r., III CZP 79/02; czy przed wprowadzeniem do systemu prawnego na podstawie tych trzech orzeczeń Sądu Najwyższego normy prawnej statuującej powstanie nowych ograniczonych praw rzeczowych, 3 dopuszczalne było rozpoczęcie biegu terminu zasiedzenia ogólnie rozumianego prawa służebności gruntowej odpowiadającej służebności przesyłu. Tak skonstruowane zagadnienia nie odpowiadają przyczynom kasacyjnym wskazanym w art. 3989 § 1 punkt 1 i 2 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 10 marca 2010 r., II UK 363/09, niepubl. i z dnia 12 marca 2010 r., II UK 400/09, niepubl.). W licznych orzeczeniach, wskazanych zresztą przez Sąd drugiej instancji, Sąd Najwyższy wypowiadał się w kwestiach prawnych dotyczących służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu, a Sąd drugiej instancji uwzględnił to utrwalone stanowisko. Skarżąca nie wykazała istnienia poważnych, dotychczas nie wyjaśnionych wątpliwości prawnych, od rozstrzygnięcia których zależy wynik rozpoznania skargi. Przypomnieć przy tym należy, że w orzecznictwie i nauce prawa cywilnego ugruntowany jest pogląd, że bieg terminu zasiedzenia służebności gruntowej rozpoczyna się od chwili, gdy posiadacz tej służebności gruntowej przystąpił do korzystania z trwałego i widocznego urządzenia usytuowanego na cudzej nieruchomości (por. uchwały Sądu Najwyższego: z dnia 1 lutego 1980 r., III CZP 12/67, OSNC 1967, nr 12, poz. 212 i z dnia 21 kwietnia 1967 r., III CZP 12/67, OSNC 1967, nr 12, poz. 212). W świetle przepisów prawa cywilnego dotyczących zasiedzenia służebności gruntowej (art. 292 k.c.) stosowanych odpowiednio do służebności odpowiadającej swoją treścią służebności przesyłu, nie można więc w żaden sposób przyjąć, aby momentem rozpoczęcia biegu zasiedzenia tej służebności mogła być data publikacji przytoczonych przez skarżących orzeczeń Sądu Najwyższego, jak sugeruje skarżąca. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. orzeczono jak w sentencji.