V CZ 106/12

PostanowienieIzba Cywilna2013-06-13

Skład orzekający: Dariusz Dończyk, Irena Gromska-Szuster, Bogumiła Ustjanicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o kosztach postępowania apelacyjnego, którego uzasadnienie nie zawiera szczegółowego wyliczenia zasądzonej kwoty ani wskazania konkretnych przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, spełnia wymogi art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że uzasadnienie postanowienia o kosztach procesu, zgodnie z art. 361 k.p.c. w zw. z art. 328 § 2 k.p.c., musi zawierać nie tylko przytoczenie przepisów prawa, ale także wyjaśnienie ich zastosowania w konkretnej sytuacji i sposobu wyliczenia zasądzonej kwoty. Ogólnikowe powołanie się na przepisy, bez szczegółowego wyliczenia i wskazania podstawy prawnej, uniemożliwia kontrolę instancyjną i stanowi wadę uzasadnienia.
Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanego i zasądził od niego na rzecz powódki koszty postępowania apelacyjnego. Pozwany wniósł o sprostowanie postanowienia o kosztach, domagając się ich obniżenia, jednak sąd ten oddalił wniosek. Pozwany złożył zażalenie na postanowienie o kosztach, zarzucając naruszenie art. 98 k.p.c. przez zawyżenie kwoty.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie o kosztach i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania w tym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CZ 106/12 POSTANOWIENIE Dnia 13 czerwca 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca) SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie z powództwa B. G. przeciwko G. G. o ochronę dóbr osobistych i zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 czerwca 2013 r., zażalenia pozwanego na postanowienie o kosztach, zawarte w pkt 2 wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 30 listopada 2011 r., uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę w tym zakresie Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie 2 Wyrokiem z dnia 30 listopada 2011 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanego od wyroku Sądu pierwszej instancji nakazującego pozwanemu przeproszenie powódki oraz zapłatę zadośćuczynienia w wysokości 8 000 zł. Sąd Apelacyjny zasądził także od pozwanego na rzecz powódki kwotę 2 760 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego wskazując w uzasadnieniu, że o kosztach tych orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). W zażaleniu na zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego pozwany zarzucił naruszenie art. 98 k.p.c. przez nieuzasadnione zawyżenie zasądzonych kosztów stwierdzając, że należały się one w wysokości jedynie 1577 zł. Wskazał, że wystąpił z wnioskiem o sprostowanie postanowienia o kosztach postępowania apelacyjnego przez ich obniżenie do takiej kwoty, traktując zasądzenie z tego tytułu kwoty 2 760 zł. jako oczywisty błąd rachunkowy, jednak Sąd Apelacyjny oddalił ten wniosek. W konsekwencji wnosił o zmianę zaskarżonego postanowienia przez obniżenie zasądzonych kosztów postępowania apelacyjnego do kwoty 1577 zł i zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 361 k.p.c., do postanowienia o kosztach procesu stosuje się odpowiednio art. 328 § 2 k.p.c., a zatem uzasadnienie tego postanowienia powinno zawierać nie tylko przytoczenie przepisów prawa, stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, ale także wyjaśnienie, dlaczego w konkretnej sytuacji prawnej przepisy te mają zastosowanie i w jaki sposób wpływają na rozstrzygnięcie, a w szczególności, w jaki sposób, na ich podstawie wyliczona została kwota zasądzona z tego tytułu. Nie jest bowiem rolą Sądu Najwyższego domyślanie się motywów, jakimi kierował się Sąd drugiej instancji orzekając o kosztach postępowania odwoławczego, a znajomość tych motywów jest niezbędna do oceny zasadności zażalenia. Niewskazanie podstawy prawnej, jak również motywów, którymi kierował się Sąd orzekając o kosztach postępowania apelacyjnego oznacza, że uzasadnienie nie odpowiada wymaganiom art. 328 § 2 k.p.c. 3 Ogólnikowe powołanie się na art. 98 k.p.c. oraz na przepisy rozporządzenia wykonawczego dotyczącego kosztów postępowania sądowego, bez przedstawienia szczegółowego wyliczenia kwot składających się na zasądzoną należność z tytułu kosztów postępowania apelacyjnego i bez wskazania określonych przepisów właściwego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów lub radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 i 1349, ze zm.), uniemożliwia kontrolę instancyjną postanowienia o kosztach postępowania (porównaj między innymi postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 2010 r. V CZ 7/10, OSNC-ZD 2010/4/104, z dnia 2 grudnia 2011 r. II PZ 30/11 i z dnia 12 października 2012 r. IV CZ 70/12, niepubl.). Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia dotknięte jest takimi właśnie wadami, które nie pozwalają na ocenę zarzutów zażalenia błędnego wyliczenia kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Skutkuje to koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy w tym zakresie Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego (art. 38915 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. oraz art. 108 § 2 w zw. z art. 3941 § 4, art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c.). db

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 98 KPCart. 361 KPCart. 328 § 2 KPCart. 38915art. 3941 § 3 KPCart. 108 § 2art. 3941 § 4art. 39821art. 391 § 1 KPC§ 2§ 3§ 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy