V CZ 149/07

PostanowienieIzba Cywilna2008-03-05

Skład orzekający: Marek Sychowicz, Hubert Wrzeszcz, Michał Kłos

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprawa o uzgodnienie rzeczywistego stanu prawnego nieruchomości, w której wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi poniżej progu określonego w przepisach, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna skarga kasacyjna ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sprawy o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym należą do kategorii spraw o prawa majątkowe. W związku z tym, skarga kasacyjna wniesiona w takiej sprawie, której wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekracza ustawowego progu, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. Sąd podkreślił, że obecne brzmienie przepisów k.p.c. powraca do rozumienia pojęcia 'sprawy o prawa majątkowe' w sposób obejmujący sprawy zmierzające do realizacji praw mających wpływ na stosunki majątkowe stron.
Stan faktyczny
Powodowie wnieśli skargę kasacyjną w sprawie o uzgodnienie rzeczywistego stanu prawnego nieruchomości. Sąd Okręgowy odrzucił tę skargę, uznając ją za niedopuszczalną ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia wynoszącą 5 784 zł. Powodowie zaskarżyli to postanowienie zażaleniem, argumentując, że sprawa nie jest sprawą o prawa majątkowe i dopuszczalność skargi kasacyjnej nie zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powodów, utrzymując w mocy postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CZ 149/07 POSTANOWIENIE Dnia 5 marca 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Sychowicz (przewodniczący) SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) SSA Michał Kłos w sprawie z powództwa R. Ł. i Z. Ł. przeciwko T. S., W. Ł., W. B., E. B. i Gminie L. o uzgodnienie rzeczywistego stanu prawnego nieruchomości, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 marca 2008 r., zażalenia powodów na postanowienie Sądu Okręgowego w L. z dnia 9 listopada 2007 r., sygn. akt II Ca (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w L. odrzucił skargę kasacyjną powodów. Zdaniem Sądu sprawa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym staniem prawnym należy do kategorii spraw o prawa majątkowe. Zatem wniesiona w takiej sprawie skarga kasacyjna, w której wartość przedmiotu zaskarżania wynosi 5 784 zł, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia (art. 3986 § 2 w związku z art. 3982 § 1 k.p.c.). W zażaleniu pełnomocnik powodów wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Jego zdaniem ocena dopuszczalności wniesienia skargi kasacyjnej jest niezależna od wartości przedmiotu zaskarżenia, ponieważ sprawa, w której skarga została wniesiona, nie należy do kategorii spraw o prawa majątkowe. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 2 Przepis art. 3982 § 1 k.p.c. posługuje się określeniem „sprawy o prawa majątkowe”, które nawiązuje do utrwalonego współcześnie podziału spraw na sprawy o prawa majątkowe i o prawa niemajątkowe. Prawem majątkowym jest prawo pozostające w bezpośrednim lub przynajmniej pośrednim związku ze sferą ekonomiczną uprawnionego. Do tej kategorii praw zalicza się w szczególności prawa rzeczowe, wierzytelności opiewające na świadczenia majątkowe, małżeńskie prawa majątkowe, większość praw należących do tzw. własności intelektualnej (prawa autorskie, wynalazcze). Ogólnie można przyjąć, że żądanie, a tym samym sprawa, w której jest ono rozpoznawane, ma charakter majątkowy, jeżeli zmierza do realizacji prawa lub uprawnienia mającego wpływ na stosunki majątkowe strony. Tak rozumiane pojęcie sprawy o prawa majątkowe obejmuje – jak trafnie uznał Sąd Okręgowy – sprawy o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Za taką kwalifikacją tych spraw przemawia także treść art. 17 pkt 4 k.p.c. Wskazując w tym przepisie sprawy o prawa majątkowe, które należą do właściwości rzeczowej sądu okręgowego, ustawodawca wśród spraw tej kategorii wyłączonych spod właściwości rzeczowej sądu okręgowego, wymienił m.in. sprawy o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Zaskarżonego postanowienia nie podważają przytoczone w zażaleniu orzeczenia Sądu Najwyższego. Wyrażony w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 10 października 1997 r., II CZ 120/97 (niepubl.) pogląd, że w sprawach o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym kasacja nie jest zależna od wartości przedmiotu zaskarżenia, ponieważ nie jest sprawą o świadczenia w rozumieniu art. 393 pkt 1 k.p.c., zdezaktualizował się na skutek zmiany stanu prawnego. Zastępując określenie „sprawy o świadczenie” pojęciem „sprawy o prawa majątkowe”, ustawodawca powrócił do określenia „sprawy o prawa majątkowe” w wyżej przedstawionym znaczeniu. Zaskarżonego postanowienia nie podważa także odwołanie się skarżących do orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 23 października 1991 r. III CZP 102/91 (OSNC 1992, nr 4, poz. 62) rozstrzygającego kwestię, czy w sprawie o naruszenie posiadania właściwość rzeczowa sądu zależy od wartości przedmiotu sporu. Przedstawiona w tym postanowieniu argumentacja jest związana z interpretacją wówczas obowiązującej wersji art. 17 pkt 4 k.p.c. i zdezaktualizowała się na skutek nowelizacji tego przepisu. Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia (art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3986 § 2art. 3982 § 1 KPCart. 17 pkt 4 KPCart. 393 pkt 1 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 2§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy