V CZ 3/10
PostanowienieIzba Cywilna2010-02-25
Skład orzekający: Mirosław Bączyk, Kazimierz Zawada, Dariusz Dończyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ustanowienie pełnomocnika z urzędu po upływie terminu do wniesienia zażalenia może stanowić podstawę do przywrócenia tego terminu, jeśli wraz z zażaleniem nie złożono wniosku o przywrócenie terminu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy potwierdził, że ustanowienie pełnomocnika z urzędu po upływie terminu do wniesienia zażalenia nie przerywa ani nie przedłuża biegu tego terminu. Może stanowić jedynie okoliczność uzasadniającą przywrócenie terminu, ale tylko wtedy, gdy strona wraz z zażaleniem złoży wniosek o przywrócenie terminu. W przeciwnym razie zażalenie wniesione po terminie podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Powód złożył skargę o wznowienie postępowania, która została odrzucona postanowieniem Sądu Apelacyjnego. Pełnomocnik powoda, ustanowiony z urzędu, wniósł zażalenie na to postanowienie po upływie ustawowego terminu. Sąd Apelacyjny odrzucił zażalenie, a następnie oddalił wniosek o przywrócenie terminu. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie odrzucające zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako nieuzasadnione i nie obciążył skarżącego kosztami postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 3/10 POSTANOWIENIE Dnia 25 lutego 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Kazimierz Zawada SSN Dariusz Dończyk w sprawie ze skargi S. Ż. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 7 kwietnia 2009 r., sygn. akt I ACa (…) w sprawie z powództwa S. Ż. przeciwko Skarbowi Państwa - Urzędowi Skarbowemu w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 lutego 2010 r., zażalenia S. Ż. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w W. z dnia 22 października 2009 r., sygn. akt I ACa (…), 1. oddala zażalenie; 2. nie obciąża S. Ż. kosztami postępowania zażaleniowego; 3. oddala wniosek adwokata R. T. o przyznanie mu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu zażaleniowym.
2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 11 października 2009 r. Sąd Apelacyjny odrzucił zażalenie wniesione na postanowienie tego Sądu z dnia 1 września 2009 r., odrzucające skargę powoda o wznowienie postępowania (w sprawie I C (…)/08 i w sprawie I ACa (…)/09). Wnoszący zażalenie pełnomocnik powoda (ustanowiony z urzędu) nie dochował bowiem wymaganego, tygodniowego terminu do wniesienia takiego zażalenia (art. 3941 § 3 k.p.c. i art. 394 § 2 k.p.c.). Wniosek powoda o przywrócenie terminu do złożenia wspomnianego zażalenia został zwrócony zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. w zw. z art. 130 § 5 k.p.c. W zażaleniu na postanowienie z dnia 22 października 2009 r. pełnomocnik powoda wnosił o jego uchylenie. Wyjaśniając okoliczności złożenia zażalenia na postanowienie z dnia 1 września 2009 r., skarżący stwierdził, że w dniu 9 października 2009 r. doręczono pełnomocnikowi powoda pismo ORA, wyznaczającej powodowi adwokata z urzędu, przy czym pełnomocnik ten w dniu 16 października 2009 r., czyli w terminie określonym w art. 394 § 2 k.p.c. od ustanowienia go takim pełnomocnikiem, złożył wspomniane zażalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek powoda o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 1 września 2009 r. odrzucające skargę o wznowienie postępowania został zwrócony zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. w zw. z art. 130 § 5 k.p.c. (art. 45 i 53 akt sprawy). Wspomniane postanowienie zostało doręczone powodowi dnia 18 września 2009 r. i od tego dnia zaczął biec termin siedmiodniowy przewidziany w art. 394 § 2 k.p.c. Postanowieniem z dnia 21 września 2009 r. ustanowiono dla powoda pełnomocnika z urzędu, którego miała wskazać Okręgowa Rada Adwokacka w W. Ustanowiony z urzędu pełnomocnik wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 1 września 2009 r. w dniu 16 października 2009 r. Jak wspomniano, termin do wniesienia tego zażalenia należało określać zgodnie z art. 394 § 2 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. i biegł on od dnia doręczenia postanowienia powodowi (tj. od dnia 18 września 2009 r.). W orzecznictwie Sądu Najwyższego prezentowane jest trafne stanowisko, zgodnie z którym bieg terminu do wniesienia zażalenia nie ulega przerwaniu ani przedłużeniu ze względu na złożenie przez stronę wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, a ustanowienie takiego pełnomocnika po upływie terminu do wniesienia zażalenia może
3 stanowić jedynie okoliczność uzasadniającą przywrócenie terminu (tak np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2001 r., IV CZ 53/01, niepubl.; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2007 r., I PZ 1/07, OSNP 2008, nr 13/14, poz. 195; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2008 r., I CZ 137/07, niepubl.; ostatnio – zob. np. uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2009 r. III CZP 117/08, OSNC 2009, z. 7-8, poz. 91). Jeżeli zatem ustanowiony z urzędu pełnomocnik zamierzał wnieść zażalenie na postanowienie odrzucającego skargę o wznowienie postępowania po upływie terminu przewidzianego w art. 394 § 2 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., to wraz z takim zażaleniem powinien był złożyć wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka odwoławczego (art. 168 k.p.c.). Wniosek taki nie został jednak złożony (por. treść zażalenia z dnia 14 października 2009 r.). W takiej sytuacji Sąd Apelacyjny miał uzasadnione podstawy do odrzucenia zażalenia na postanowienia tego Sądu z dnia 1 września 2009 r. z racji niezachowania terminu przewidzianego w art. 394 § 2 k.p.c. Dlatego Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda jako nieuzasadnione (art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- I PZ 1/07 2007-04-12Czy wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu przerywa lub przedłuża bieg terminu do wniesienia zażalenia?
- II UZ 16/11 2011-06-17Czy ustanowienie pełnomocnika z urzędu po upływie terminu do wniesienia zażalenia może stanowić okoliczność uzasadniającą przywrócenie terminu do jego wniesienia, nawet jeśli wniosek o przywrócenie terminu nie został zło…
- IV CZ 38/08 2008-07-03Czy uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia przez pełnomocnika z urzędu, który dowiedział się o swoim ustanowieniu po upływie terminu do wniesienia zażalenia, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do wniesi…
- II CZ 90/12 2012-08-23Czy zażalenie wniesione przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu po upływie terminu do jego wniesienia, bez wniosku o przywrócenie terminu, jest dopuszczalne?
- IV CZ 54/10 2010-08-19Czy termin do wniesienia zażalenia na postanowienie sądu, w przypadku ustanowienia pełnomocnika z urzędu po złożeniu wniosku o wznowienie postępowania, biegnie od dnia doręczenia postanowienia pełnomocnikowi?
Powołane przepisy
art. 3941 § 3 KPCart. 394 § 2 KPCart. 871 § 1 KPCart. 130 § 5 KPCart. 45art. 168 KPCart. 39814 KPC§ 3§ 2§ 1§ 5
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy