V CZ 53/12

PostanowienieIzba Cywilna2012-11-21

Skład orzekający: Lech Walentynowicz, Teresa Bielska-Sobkowicz, Dariusz Zawistowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy błąd sądu popełniony w postępowaniu zażaleniowym, do którego strona nie przyczyniła się, może stanowić podstawę do zastosowania art. 102 k.p.c. i odstąpienia od obciążania tej strony kosztami postępowania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że błąd sądu popełniony w postępowaniu zażaleniowym, do którego strona nie przyczyniła się w żaden sposób, może stanowić szczególnie uzasadniony wypadek w rozumieniu art. 102 k.p.c. Pozwala to na odstąpienie od obciążania strony przegrywającej kosztami postępowania zażaleniowego, gdyż oczywiste błędy sądu nie powinny powodować negatywnych konsekwencji dla stron.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w O. uchylił swoje wcześniejsze postanowienie dotyczące kosztów postępowania wznowieniowego i orzekł ponownie, obciążając nimi powódkę, ale jednocześnie odstąpił od obciążania jej kosztami postępowania zażaleniowego z uwagi na błąd sądu. Pozwani zaskarżyli to postanowienie, domagając się zasądzenia od powódki kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanych na orzeczenie o kosztach zawarte w postanowieniu Sądu Okręgowego w O. z dnia 23 lutego 2012 r. oraz zasądził od pozwanych na rzecz skarżącej J. G. kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CZ 53/12 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) w sprawie ze skargi J. G. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w O. z dnia 6 kwietnia 2011 r., w sprawie z powództwa J. G. przeciwko A. Z. i J. Z. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 listopada 2012 r., zażalenia pozwanych na orzeczenie o kosztach, zawarte w postanowieniu Sądu Okręgowego w O. z dnia 23 lutego 2012 r., 1. oddala zażalenie 2. zasądza od pozwanych na rzecz skarżącej J. G. kwotę 120 zł (sto dwadzieścia) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie 2 Postanowieniem z dnia 23 lutego 2012 r., Sąd Okręgowy w O., na podstawie art. 395 § 2 k.p.c., uchylił punkt 3 postanowienia z dnia 29 listopada 2011 r., orzekł ponownie o kosztach postępowania wznowieniowego, obciążając nimi powódkę oraz odstąpił od obciążania powódki kosztami postępowania zażaleniowego (punkt 3). W uzasadnieniu wskazał, że zażalenie było oczywiście zasadne z uwagi na błąd sądu, dotyczący stawki wynagrodzenia pełnomocnika, który nie powinien obciążać powódki jako strony przegrywającej. Uzasadniało to zastosowanie art. 102 k.p.c. W zażaleniu na to postanowienie pozwani zarzucili naruszenie art. 102 k.p.c. i wnieśli o jego zmianę poprzez zasądzenie od powódki kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest uzasadnione. Artykuł 102 k.p.c. przewiduje wyjątek od - odnoszącej się do obowiązku rozliczania kosztów postępowania – zasady odpowiedzialności za wynik procesu i pozwala na odstąpienie od niej „w szczególnie uzasadnionych wypadkach". Fakt ich wystąpienia (bądź braku) podlega dyskrecjonalnej ocenie sądu, dokonywanej indywidualnie na tle całokształtu okoliczności rozpoznanej sprawy. Z rozstrzygnięcia wydanego w niniejszej sprawie wynika, że Sąd uznał, iż w sprawie mają miejsce szczególne okoliczności, które przemawiają za zastosowaniem art. 102 k.p.c. Taką okoliczność stanowi fakt, że postępowanie zażaleniowe było skutkiem wyłącznie błędu popełnionego przez sąd orzekający; błędu, do którego powódka w żaden sposób się nie przyczyniła. Należy zgodzić się z oceną, że oczywiste błędy sądu rozpoznającego sprawę, niezwiązane w żaden sposób z czynnościami i stanowiskiem stron, nie powinny powodować ujemnych konsekwencji dla żadnej ze stron postępowania. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie Brak zatem podstaw do kwestionowania oceny Sądu co do możliwości zastosowania art. 102 k.p.c. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 39814 w zw. z art.. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania 3 zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1, art. 397 § 2 i art. 3941 § 3 k.p.c. es

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 395 § 2 KPCart. 102 KPCart. 39814art. 98 KPCart. 391 § 1art. 397 § 2art. 3941 § 3 KPC§ 2§ 3§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy