V CZ 62/05

PostanowienieIzba Cywilna2005-06-14

Skład orzekający: Lech Walentynowicz, Hubert Wrzeszcz, Tadeusz Żyznowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak złożenia przez radcę prawnego oświadczenia o niepozostawaniu w stosunku pracy, mimo wezwania pod rygorem odrzucenia kasacji, stanowi brak formalny kasacji uzasadniający jej odrzucenie, nawet jeśli inny pełnomocnik złożył prawidłowe pełnomocnictwo?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że niezłożenie przez radcę prawnego oświadczenia o niepozostawaniu w stosunku pracy, mimo wezwania pod rygorem odrzucenia kasacji, stanowi brak formalny kasacji, który uzasadnia jej odrzucenie. Pełnomocnictwo złożone przez późniejszego pełnomocnika procesowego nie może sanować stwierdzonej wady kasacji, ponieważ nie sporządzał on pierwotnego pisma procesowego.
Stan faktyczny
Pełnomocnik pozwanego, radca prawny I. W., złożyła kasację bez wymaganego oświadczenia o niepozostawaniu w stosunku pracy. Sąd Apelacyjny wezwał ją do uzupełnienia tego braku pod rygorem odrzucenia kasacji. Po bezskutecznym upływie terminu, inny pełnomocnik pozwanego, radca prawny E. T., złożył prawidłowe pełnomocnictwo. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację z powodu nieusunięcia braku formalnego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanego, utrzymując w mocy postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu kasacji.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CZ 62/05 POSTANOWIENIE Dnia 14 czerwca 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) SSN Tadeusz Żyznowski w sprawie z powództwa (…) Spółdzielni Mieszkaniowej w C. przeciwko D. O. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 czerwca 2005 r., zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 11 lutego 2005 r., sygn. akt I ACa (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Radca prawny I. W., którą pozwany D. O. ustanowił pełnomocnikiem procesowym w sprawie, złożyła pełnomocnictwo bez oświadczenia, że nie pozostaje w stosunku pracy (art. 89 § 3 k.p.c.). Po sporządzeniu przezeń kasacji, przewodniczący zarządzeniem z dnia 25 stycznia 2005 r. wezwał ją do złożenia wspomnianego oświadczenia w terminie tygodniowym pod rygorem odrzucenia kasacji. Na skutek tego zarządzenia, doręczonego dnia 21 stycznia 2005 r., zgłosił się w sprawie inny pełnomocnik pozwanego – radca prawny E. T. i złożył właściwie pełnomocnictwo procesowe. Żądane oświadczenie, że pierwotny pełnomocnik pozwanego nie pozostaje w stosunku pracy nie zostało złożone. W tej sytuacji Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 11 lutego 2005 r. odrzucił kasację pozwanego z powodu nieusunięcia jej braku formalnego (art. 3935 k.p.c.). W zażaleniu radca prawny E. T. wniósł o uchylenie tego postanowienia. Zarzucił, że nie ma podstaw do odrzucenia kasacji, ponieważ aktualne pełnomocnictwo 2 procesowe spełnia wymagania przewidziane w art. 89 § 3 k.p.c. Wyjaśnił ponadto, że I. W. nie mogła złożyć żądanego oświadczenia, ponieważ wykonuje zawód radcy prawnego również na podstawie umowy o pracę. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 89 § 3 k.p.c. składne przez radcę prawnego pełnomocnictwo procesowe udzielone mu przez osobę fizyczną powinno zawierać oświadczenie pełnomocnika, że nie pozostaje on w stosunku zatrudnienia. Przytoczony przepis pozostaje – co trafnie podkreślił Sąd Apelacyjny – w związku z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1059 ze zm.), który stanowi, że radca prawny może świadczyć pomoc prawną osobom fizycznym tylko w ramach wykonywania zawodu w kancelarii radcy prawnego lub spółkach cywilnej, jawnej, partnerskiej lub komandytowej z wyłącznym udziałem jako wspólników w spółkach cywilnej, jawnej i partnerskiej oraz komplementariuszy w spółce komandytowej radców prawnych lub radców prawnych i adwokatów, a także prawników zagranicznych wykonujących stałą praktykę na podstawie ustawy z dnia 5 lipca 2002 r. o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 126, poz. 1069), jeżeli wyłącznym przedmiotem działalności takich spółek jest świadczenie pomocy prawnej – bez jednoczesnego pozostawania w stosunku pracy. Raca prawny I. W., która sporządziła kasacje pozwanego, nie dopełniła – co przyznał skarżący w zażaleniu – wymagania przewidzianego w art. 89 § 3 k.p.c., także po wezwaniu jej do tego pod rygorem odrzucenia kasacji. W tej sytuacji Sąd Apelacyjny, powołując się na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 2000 r., I CKN 345/98 (OSNC 2000 nr 7-8, poz. 140), trafnie uznał, że niezłożenie wspomnianego oświadczenia przez I. W. stanowi brak formalny kasacji, który uzasadnia jej odrzucenie. Zaskarżonego postanowienia nie podważa zarzut, że następny pełnomocnik procesowy pozwanego – radca prawny E. T. przedłożył pełnomocnictwo wraz z oświadczeniem, że nie pozostaje w stosunku pracy, ponieważ wada kasacji jest związana z pełnomocnictwem udzielonym I. W. Radca prawny E. T. nie sporządzał kasacji i dlatego jego pełnomocnictwo nie może sanować stwierdzonej wady kasacji. Podniesiony w zażaleniu zarzut nieważności postępowania z powodu braku należytego umocowania pełnomocnika procesowego – I. W. jest poza granicami kontroli przeprowadzanej w postępowaniu zażaleniowym. Dotyczy on bowiem etapu 3 postępowania do wydania zaskarżonego postanowienia. W fazie postępowania objętego kontrolą zażaleniową I. W. nie była już pełnomocnikiem pozwanego. Trafnie jest także stanowisko Sądu Apelacyjnego, że sprawa wytoczona przeciwko pozwanemu (powództwo z art. 298 k.h.) nie jest sprawą gospodarczą (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 9 listopada 1994 r., III CZP 140/94, OSNC 1995, nr 3, poz. 45). Nie zachodzi zatem związany ze sprawą gospodarcza wypadek, gdy radca prawny reprezentujący przedsiębiorcę, będącego osobą fizyczną, nie składa oświadczenia przewidzianego w art. 89 § 3 k.p.c. (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2001 r., III CZP 37/01, OSNC 2002, nr 2, poz. 20). Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia (art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 89 § 3 KPCart. 3935 KPCart. 8 ust. 2art. 298art. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy