V CZ 65/14
PostanowienieIzba Cywilna2014-10-15
Skład orzekający: Antoni Górski, Katarzyna Tyczka-Rote, Barbara Trębska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na okolicznościach faktycznych lub środkach dowodowych, które były znane stronie w poprzednim postępowaniu, ale nie zostały przez nią wykorzystane, może zostać uznana za opartą na ustawowej podstawie wznowienia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga o wznowienie postępowania, oparta na okolicznościach faktycznych lub środkach dowodowych, które były znane stronie w poprzednim postępowaniu, ale nie zostały przez nią wykorzystane z powodu opieszałości, zaniedbania, zapomnienia czy błędnej oceny potrzeby ich powołania, nie stanowi nowej okoliczności w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. W konsekwencji, taka skarga nie jest oparta na ustawowej podstawie wznowienia i podlega odrzuceniu na podstawie art. 410 § 1 k.p.c.Stan faktyczny
Powód wniósł skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem. Sąd Apelacyjny odrzucił tę skargę, uznając ją za nieopartą na ustawowej podstawie wznowienia i wniesioną po terminie. Powód wniósł zażalenie na to postanowienie. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie, analizując przesłanki dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 65/14 POSTANOWIENIE Dnia 15 października 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Antoni Górski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Katarzyna Tyczka-Rote SSA Barbara Trębska w sprawie z powództwa Z. J. przeciwko Holdingowi Węglowemu S.A. w K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 października 2014 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 6 maja 2014 r., oddala zażalenie; nakazuje wypłacić adw. A. B. z kasy Sądu Apelacyjnego kwotę 1 800 ( jeden tysiąc osiemset ) zł plus stawkę VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
2 UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 6 maja 2014 r., na skutek skargi powoda o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 15 grudnia 2011 r., odrzucił skargę, jako nieopartą na ustawowej podstawie wznowienia oraz wniesioną po upływie ustawowego terminu. W zażaleniu na to postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Stosownie do art. 410 § 1 k.p.c. Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie przepisanego terminu, niedopuszczalną lub nieopartą na ustawowej podstawie. Podstawy skargi o wznowienie postępowania wyczerpująco określają przepisy art. 401, 4011 i 403 k.p.c. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 28 października 1999 r. II UKN 174/99 (OSNP 2001, nr 4, poz. 133) oraz w postanowieniu z dnia 21 września 2007 r., V CZ 88/07, niepubl., jeżeli z uzasadnienia skargi wynika, że okoliczności w niej wskazane nie wyczerpują ustawowej przesłanki wznowienia postępowania, wymienionej w powyższych przepisach k.p.c., to podnoszona w żądaniu podstawa prawna żądania nie zachodzi. W takim przypadku skarga nie jest oparta na ustawowej podstawie wznowienia i podlega odrzuceniu, stosownie do art. 410 § 1 k.p.c. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 2005 r., IV CO 6/05, Biul. SN 2005, nr 9, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2007 r. IV CZ 48/07, niepubl., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 stycznia 2008 r. III UZ 13/07,niepubl.). Stosownie do art. 403 § 2 k.p.c. można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Zarówno nowe okoliczności, jak i nowe środki dowodowe muszą być tego rodzaju, aby powołanie ich mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazując zatem te okoliczności lub dowody, podać trzeba równocześnie, w jakim zakresie ich uwzględnienie mogło zmienić podstawę orzekania, wpływając tym samym na treść samego rozstrzygnięcia. Nowe okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które
3 mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy to takie fakty, z których strona nie mogła skorzystać w postępowaniu prawomocnie zakończonym. Wykrycie, o którym mowa w powołanym art. 403 § 2 k.p.c., odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim postępowaniu w ogóle nie ujawnionych i wówczas nieujawnialnych, bo nieznanych stronie i dla niej niedostępnych. Nie odnosi się natomiast do okoliczności i dowodów jawnych z materiału poprzedniego postępowania, a tylko niedostrzeżonych przez stronę (por. postanowienie SN z dnia 15 maja 1968 r., I Co 1/68, OSNCP 1969 nr 2, poz. 36, postanowienie SN z dnia 17 stycznia 2001 r., IV CKN 1515/00, niepubl., postanowienie SN z dnia 19 stycznia 2006 r., IV CZ 143/05). Powołane przez skarżącego w skardze okoliczności w postaci błędów w ustaleniach faktycznych mających wpływ na wynik postępowania, odmienne rozstrzygnięcia zapadające w sprawie, niespójność czynności procesowych podejmowanych w toku postępowania oraz nieuwzględnienie wniosku o uznanie prekluzji dowodowej względem pozwanego, jak słusznie przyjął Sąd Apelacyjny, nie stanowią nowej okoliczności w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. Nie jest to bowiem nowy dowód, z którego skarżący nie mógł skorzystać w poprzednim postępowaniu. W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowany jest pogląd, że niemożność skorzystania w poprzednim postępowaniu z określonych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych nie zachodzi, gdy istniała obiektywna możliwość powołania ich w tym postępowaniu, a tylko na skutek opieszałości, zaniedbania, zapomnienia czy błędnej oceny potrzeby powołania strona tego nie uczyniła (por. postanowienie SN z dnia 10 lutego 1999 r., II CKN 807/98, postanowienie SN z dnia 15 maja 1968 r., I CO 1/68, OSNCP 1969, Nr 2, poz. 36, postanowienie SN z dnia 12 lutego 2004 r., V CZ 158/03, niepubl.). W tym stanie Sąd Apelacyjny słusznie uznał, że wskazane przez skarżącą środki dowodowe nie stanowią nowego środka w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. i skargę o wznowienie postępowania, jako nieopartą na ustawowej podstawie wznowienia odrzucił, co przesądza o bezzasadności zażalenia. Zgodnie z przepisem art. 407 § 1 k.p.c., skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym; termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą wznowienia jest
4 pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia, w którym o wyroku dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Początek biegu terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania wyznacza więc skarżącemu data, w której dowiedziała się o istnieniu dowodu. Dodatkowo należy podnieść, że w ramach postępowania wstępnego przed sądem na posiedzeniu niejawnym badane jest wniesienie skargi w terminie (wynikającym z przepisów art. 407 i art. 408 k.p.c.), dopuszczalność skargi (ze względu na zaskarżone orzeczenie) i oparcie jej na ustawowej podstawie. Nie jest przedmiotem badania na gruncie art. 410 k.p.c., czy podstawa wznowienia faktycznie istnieje czy jest merytorycznie uzasadniona, lecz jedynie, czy skarżący wskazał podstawę odpowiadającą jednej z określonych w kodeksie podstaw wznowienia postępowania (zob. postanowienie SN z dnia 24 marca 1998 r., I PKN 97/98, OSNP 1999, nr 9, poz. 308; postanowienie SN z dnia 14 stycznia 1999 r., II UKN 417/98, OSNP 2000, nr 6, poz. 254). Dopiero ocena przewodniczącego, że skarga o wznowienie postępowania nie zawiera braków i nie podlega odrzuceniu z innych przyczyn wskazanych w art. 410 § 1, uzasadnia skierowanie sprawy na rozprawę. Z tych względów zażalenie oddalono (art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c.). O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu orzeczono zgodnie z § 15 i 16 w związku z § 13 ust. 2 pkt 2, § 6 pkt 7 i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (jedn. tekst: Dz.U. 2013.461).
Powiązane orzeczenia
- IV CZ 4/15 2015-04-29Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na okolicznościach lub dowodach, które były znane stronie w poprzednim postępowaniu, ale z których nie skorzystała z własnej winy, może być uznana za opartą na ustawowej podst…
- IV CZ 94/14 2015-01-21Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na twierdzeniu o późniejszym wykryciu okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w popr…
- II CZ 135/16 2017-02-03Czy skarga o wznowienie postępowania może być oparta na podstawie faktycznej, która nie zaistniała, a czy późniejsze wykrycie środków dowodowych, o których strona wiedziała przed zakończeniem postępowania, może stanowić…
- I CZ 27/10 2010-06-16Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na nowo odkrytych dokumentach, które istniały i były dostępne w poprzednim postępowaniu, ale nie zostały przez stronę powołane, jest oparta na ustawowej podstawie wznowienia?
- II CZ 187/11 2012-04-25Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na okolicznościach faktycznych lub środkach dowodowych powstałych po uprawomocnieniu się wyroku, może stanowić ustawową podstawę wznowienia postępowania?
Powołane przepisy
art. 410 § 1 KPCart. 401art. 403 § 2 KPCart. 407 § 1 KPCart. 407art. 408 KPCart. 410 KPCart. 410 § 1art. 3941 § 3 KPCart. 39814 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy