V CZ 95/14

PostanowienieIzba Cywilna2015-01-20

Skład orzekający: Bogumiła Ustjanicz, Jan Górowski, Marian Kocon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje w przypadku uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. z powodu nierozpoznania istoty sprawy?
Ratio decidendi
Zgodnie z art. 3941 § 11 k.p.c., zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Celem takiego zażalenia jest kontrola prawidłowości uchylenia orzeczenia sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego postępowania, co może nastąpić jedynie w wypadkach przewidzianych w art. 386 k.p.c. Sąd Najwyższy przy rozpoznawaniu zażalenia nie może oceniać stanowiska sądu drugiej instancji co do meritum sprawy.
Stan faktyczny
Powód O. K. domagał się zapłaty od M. M. w związku z odstąpieniem od umowy o dzieło. Sąd Rejonowy w D. nie rozpoznał tego żądania, uznając wadliwość oświadczenia o odstąpieniu. Sąd Okręgowy w L. uchylił wyrok Sądu Rejonowego, uznając, że może znaleźć zastosowanie art. 635 k.c. Powód złożył zażalenie na wyrok Sądu Okręgowego, zarzucając naruszenie art. 386 § 4 k.p.c.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na wyrok Sądu Okręgowego w L. z dnia 27 czerwca 2014 r.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CZ 95/14 POSTANOWIENIE Dnia 20 stycznia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bogumiła Ustjanicz (przewodniczący) SSN Jan Górowski SSN Marian Kocon (sprawozdawca) w sprawie z powództwa O. K. przeciwko M. M. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 stycznia 2015 r., zażalenia powoda na wyrok Sądu Okręgowego Sądu Gospodarczego w L. z dnia 27 czerwca 2014 r., oddala zażalenie. 2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 27 czerwca 2014 r. Sąd Okręgowy w L. uchylił wyrok Sądu Rejonowego w D. z dnia 24 października 2013r. w sprawie z powództwa O. K. przeciwko M. M., o zapłatę. Orzeczenie zaskarżył powód zarzucając naruszenie art. 386§4 k.p.c. i wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3941 § 11 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. W judykaturze Sądu Najwyższego jednolicie przyjmuje się, że celem takiego zażalenia jest poddanie pod kontrolę prawidłowości uchylenia przez sąd drugiej instancji orzeczenia sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego postępowania, co może nastąpić jedynie w wypadkach przewidzianych w art. 386 k.p.c.. Taka konstrukcja oznacza, że Sąd Najwyższy przy rozpoznawaniu zażalenia nie może oceniać stanowiska sądu drugiej instancji, co do meritum sprawy, nawet gdyby uznawał je za błędne i odbiegające od utrwalonego stanowiska judykatury (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 sierpnia 2013r., II CZ 26/13, niepubl.). Orzecznictwo Sądu Najwyższego jednolicie przyjmuje, że nierozpoznanie istoty sprawy w rozumieniu art. 386 § 4 k.p.c. występuje wtedy, gdy sąd pierwszej instancji zaniechał zbadania materialnej podstawy żądania pozwu lub zarzutów merytorycznych przeciwstawionych zgłoszonemu roszczeniu. W rozważanej sprawie taka sytuacja występuję. Powód dochodzi zapłaty w związku z odstąpieniem od umowy o dzieło. Sąd Rejonowy nie rozpoznał tego żądania przyjmując, że oświadczenie o odstąpieniu było wadliwe, skoro nie mogło być oparte na art. 635 k.c. i nie spełniało wymagań z art. 491 k.c. Sąd Okręgowy przyjął odmienną ocenę prawną i uznał, że w sprawie może znaleźć zastosowanie art. 635 k.c. Takie rozstrzygnięcie aktualizuje potrzebę oceny zasadności merytorycznej odstąpienia od umowy przez powoda na podstawie art. 635 k.c., odniesienie się do żądania pozwu i powołanych faktów jak też oceny prawnej roszczenia i zarzutów 3 podniesionych przez pozwanego. Sąd Rejonowy zaniechał rozpoznania sprawy we wskazanym zakresie z uwagi na odmienną ocenę prawną żądania pozwu. Tym samym, uchylenie wyroku Sądu Rejonowego na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. należy uznać za uzasadnione. Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. postanowił jak wyżej.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 386§4 KPCart. 3941 § 11 KPCart. 386 KPCart. 386 § 4 KPCart. 635 KCart. 491 KCart. 39814 KPCart. 3941 § 3 KPC§4§ 11§ 4§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy