V K 1570/59

WyrokIzba Cywilna1960-03-10

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kolegium orzekające było właściwe do rozpoznania sprawy w zakresie wykroczenia, jeśli czyn oskarżonego zawierał jednocześnie znamiona wykroczenia i występku, a następnie sąd powinien był rozpoznać sprawę merytorycznie po złożeniu przez ukaranego żądania skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o umorzeniu postępowania, uznając, że zgodnie z art. 10 ust. 2 ustawy o orzecznictwie karno-administracyjnym, jeśli czyn zawiera znamiona wykroczenia podlegającego orzecznictwu kolegium i jednocześnie znamiona czynu podlegającego orzecznictwu sądu, kolegium orzeka w granicach swojej właściwości niezależnie od postępowania sądowego. W przypadku złożenia przez ukaranego żądania skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego, sąd powinien był rozpoznać sprawę merytorycznie.
Stan faktyczny
Bogumił Stanisław W. został uznany przez Kolegium Orzekające za winnego zakłócenia spokoju publicznego i uderzenia innej osoby, na mocy art. 28 prawa o wykroczeniach. Po złożeniu żądania skierowania sprawy na drogę sądową, Sąd Powiatowy w Kole umorzył postępowanie, uznając, że w tego typu sprawach wyłącznym oskarżycielem jest osoba pokrzywdzona lub prokurator, a właściwy do rozpoznania jest sąd powszechny. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając obrazę przepisów prawa.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Powiatowemu w Kole do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Dziowgo. Sędziowie: S. Kalinowski, A. Kafarski (sprawozdawca). Prokurator: J. Dankowski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Bogumiła Stanisława W. oskarżonego z art. 28 prawa o wykroczeniach, po rozpoznaniu założonej przez Ministra Sprawiedliwości rewizji nadzwyczajnej od postanowienia Sądu Powiatowego w Kole z dnia 9 września 1959 r., na podstawie art. 394-396, 400 § 1, 375, 383 pkt 3 i 388 § 1 k.p.k.uchylił zaskarżone postanowienie i sprawę przekazał temuż Sądowi do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneBogumił Stanisław W. orzeczeniem Kolegium Orzekającego przy Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w K. z dnia 10.VII.1959 r. uznany został za winnego, że "w dniu 17.V.1959 r. na zabawie w W. wywołał awanturę, uderzając obywatela S., tym samym więc zakłócił spokój publiczny i ogólny porządek na zabawie", i za to wymierzono mu na mocy art. 28 prawa o wykroczeniach karę 30 dni aresztu.W dniu 17.VII.1959 r. ukarany, zgodnie z art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 1951 r. o orzecznictwie karno-administracyjnym (Dz. U. z 1959 r. Nr 15, poz. 79), zwrócił się do Kolegium z żądaniem skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego. Na rozprawie w dniu 9.IX.1959 r. Sąd Powiatowy w Kole umorzył postępowanie w sprawie na podstawie art. 3 lit. c) w związku z art. 2 k.p.k., "ponieważ w tego rodzaju sprawach jak uderzenie ręką w twarz wyłącznym oskarżycielem jest osoba pokrzywdzona względnie prokurator oraz uprawnionym do rozpoznania jest sąd powszechny", a nie kolegium orzekające.W sprawie tej, w terminie określonym w art. 397 k.p.k., Minister Sprawiedliwości założył rewizję nadzwyczajną na niekorzyść oskarżonego.Rewizja ta zarzuca obrazę art. 10 pkt 2 ustawy z dnia 15 grudnia 1951 r. o orzecznictwie karno-administracyjnym oraz art. 3 lit c) k.p.k. wskutek błędnego uznania, że zarzucony oskarżonemu czyn nie podlegał rozpoznaniu w trybie karno-administracyjnym, oraz wskutek niesłusznego umorzenia postępowania.W konkluzji rewizja wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Powiatowemu w Kole do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia nie wynika, czy sąd stanął na stanowisku, że w czynie zarzuconym oskarżonemu mieszczą się tylko cechy przestępstwa z art. 239 k.k., czy też oprócz znamion tego przestępstwa są jednocześnie znamiona wykroczenia z art. 28 prawa o wykroczeniach.Stosownie do zasady wyrażonej w art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 1951 r. o orzecznictwie karno-administracyjnym, jeżeli ten sam czyn zawiera znamiona wykroczenia poddanego orzecznictwu kolegium i zarazem znamiona czynu poddanego orzecznictwu sądu lub innego organu - kolegium orzeka w granicach swej właściwości niezależnie od postępowania sądu lub innego organu. Na tym stanowisku stoi również orzecznictwo sądowe. Jeżeli więc Sąd Powiatowy w Kole stanął na stanowisku, że czyn oskarżonego zawiera znamiona wykroczenia i występku, to kolegium orzekające było właściwe do rozpoznania sprawy w zakresie wykroczenia, a następnie wobec złożenia przez ukaranego żądania skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego - sprawę tę powinien był sąd rozpoznać merytorycznie.Z tych przeto względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 28art. 394art. 33 ust. 2art. 3art. 2 KPKart. 397 KPKart. 10 pkt 2art. 239 KKart. 10 ust. 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026.