Z 32/69
PostanowienieIzba Cywilna1969-09-05
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie prokuratora na postanowienie w przedmiocie amnestii powinno być rozpoznane merytorycznie przez sąd wojskowy w składzie trzech sędziów, czy też sąd ten powinien jedynie wypowiedzieć się co do słuszności zażalenia i przekazać sprawę do rozpoznania wyższej instancji?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie w przedmiocie amnestii, wydane w stosunku do osób odbywających karę pozbawienia wolności, jeżeli nie zachodzi potrzeba orzeczenia kary łącznej, powinno być rozpoznane merytorycznie przez sąd wojewódzki lub wojskowy w składzie trzech sędziów. Sąd ten nie może jedynie wypowiedzieć się co do słuszności zażalenia i przekazać sprawy do rozpoznania wyższej instancji, gdyż takie postanowienie jest wadliwe pod względem proceduralnym i merytorycznym.Stan faktyczny
Prokurator złożył zażalenie na postanowienie Wojskowego Sądu Garnizonowego w Poznaniu z dnia 25 lipca 1969 r., które złagodziło karę więzienia Ignacemu W. na podstawie ustawy o amnestii. Prokurator argumentował, że przestępstwo popełnione przez skazanego jest wyłączone spod działania amnestii. Wojskowy Sąd Garnizonowy w Poznaniu postanowieniem z dnia 1 sierpnia 1969 r. nie rozpoznał merytorycznie zażalenia, lecz skierował je do rozpoznania Izbie Wojskowej Sądu Najwyższego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Wojskowego Sądu Garnizonowego w Poznaniu z dnia 1 sierpnia 1969 r. i przekazał sprawę do merytorycznego rozpoznania Wojskowemu Sądowi Garnizonowemu w Poznaniu.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: płk Z. Wizelberg.Sędziowie: ppłk M. Bieniaszewski (sprawozdawca), płk Z. Furtak.Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk B. Barancewicz.SentencjaSąd Najwyższy rozpoznał na posiedzeniu niejawnym zażalenie Prokuratora Wojskowej Prokuratury Garnizonowej w Poznaniu na postanowienie Wojskowego Sądu Garnizonowego w Poznaniu z dnia 25 lipca 1969 r. w sprawie Ignacego W., któremu na zasadzie art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) złagodzono do 1 roku i 6 miesięcy więzienia karę 3 lat więzienia, wymierzoną prawomocnym wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego w Poznaniu z dnia 28 kwietnia 1967 r. za przestępstwo z art. 203 k.k.Prokurator wnosił w swym zażaleniu o uchylenie postanowienia Wojskowego Sądu Garnizonowego w Poznaniu z dnia 25 lipca 1969 r. wywodząc, że popełnione przez skazanego przy użyciu przemocy przestępstwo z art. 203 k.k. jest wyłączone spod działania ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii.Sąd Najwyższy postanowił uchylić postanowienie Wojskowego Sądu Garnizonowego w Poznaniu z dnia 1 sierpnia 1969 r., mocą którego złożone przez prokuratora zażalenie skierowano do rozpoznania Izbie Wojskowej Sądu Najwyższego, i przekazać sprawę do merytorycznego rozpoznania Wojskowemu Sądowi Garnizonowemu w Poznaniu.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd:Z przepisu art. 13 ust. 2 w związku z art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) wyraźnie wynika, że zażalenie na postanowienie w przedmiocie amnestii wydane w stosunku do osób odbywających karę pozbawienia wolności, jeżeli nie zachodzi potrzeba orzeczenia kary łącznej, rozpoznaje sąd wojewódzki lub sąd wojskowy w składzie trzech sędziów. Z treści tego przepisu wyraźnie również wynika, że zażalenie złożone przez prokuratora lub oskarżonego powinno być rozpoznane przez sąd wojskowy w składzie trzech sędziów jako sąd odwoławczy właściwy do rozstrzygnięcia danej sprawy pod względem merytorycznym, a nie jako organ orzekający w trybie art. 261 k.w.p.k., czyli organ wypowiadający tylko swój stosunek co do niesłuszności zażalenia. Na postanowienie wydane przez sąd w składzie trzech sędziów jako przez instancje odwoławczą nie przysługuje zwyczajny środek prawny i orzeczenie to może być zaskarżone tylko w trybie przewidzianym dla rewizji nadzwyczajnej.W rozpoznawanej sprawie Ignacego W. Sąd wbrew wymaganiom art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii nie rozstrzygnął zażalenia prokuratora pod względem merytorycznym, lecz w postanowieniu z dnia 1 sierpnia 1969 r. wypowiedział tylko swoją opinię co do słuszności stanowiska zajętego przez sąd w postanowieniu z dnia 25 lipca 1969 r. o zastosowaniu amnestii i jednocześnie wskazał na potrzebę przedstawienia tego zażalenia do rozstrzygnięcia Izbie Wojskowej Sądu Najwyższego.Niezależnie od powyższego uchybienia, polegającego na braku merytorycznego rozstrzygnięcia zażalenia prokuratora, postanowienie Wojskowego Sądu Garnizonowego w Poznaniu z dnia 1 sierpnia 1969 r. dotknięte jest wadą niewłaściwej obsady sądu, który wydał to postanowienie. Przewodniczącym sądu, który zgodnie z brzmieniem art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii powinien był merytorycznie rozpoznać zażalenie prokuratora, był sędzia orzekający w tej sprawie w pierwszej instancji, a tymczasem w myśl art. 21 § 1 lit. g) k.w.p.k. powinien on być wyłączony od udziału w rozpoznaniu tej sprawy w związku ze złożonym zażaleniem prokuratora.W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie wydane przez Wojskowy Sąd Garnizonowy w Poznaniu dnia 1 sierpnia 1969 r. w związku z postanowieniem z dnia 25 lipca 1969 r. w sprawie skazanego Ignacego W. zostało wydane z naruszeniem art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii.
Powiązane orzeczenia
- I KZ 107/83 1983-09-16Czy zażalenie na postanowienie sądu odwoławczego w przedmiocie amnestii, wydane w toku postępowania rewizyjnego, podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy?
- VI KZP 21/71 1971-09-09Czy do rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu uchylające postanowienie o darowaniu kary na mocy ustawy o amnestii, właściwy jest ten sam sąd, czy sąd wyższego rzędu?
- KO 2/53 1953-07-20Czy na postanowienie sądu powiatowego w przedmiocie zastosowania ustawy o amnestii oraz w przedmiocie nowej kary łącznej służy zażalenie czy rewizja, czy takie orzeczenie wymaga uzasadnienia, a w szczególności czy wymaga…
- VI KZP 52/83 1983-12-30Czy sąd odwoławczy rozpoznając zażalenie na postanowienie o zastosowaniu amnestii może rozstrzygnąć kwestię winy oskarżonego, a jeśli tak, to czy w razie wątpliwości może przekazać sprawę sądowi pierwszej instancji lub z…
- VI KZP 36/83 1983-10-28Czy zażalenie na postanowienie o umorzeniu postępowania na podstawie ustawy o amnestii, wniesione przez oskarżonego domagającego się rozpoznania sprawy na rozprawie, stanowi podstawę do uchylenia tego postanowienia i prz…
Powołane przepisy
art. 6 pkt 1art. 203 KKart. 13 ust. 2art. 12 ust. 2art. 261art. 21 § 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.