I DI 52/21

Sygn. akt I DI 52/21 POSTANOWIENIE Dnia 12 stycznia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Duś w sprawie sędziego Sądu Okręgowego w W. w stanie spoczynku J. D. po rozpoznaniu w Sądzie Najwyższym Izbie Dyscyplinarnej na posiedzeniu w dniu 12 stycznia 2022 r. żądania sędziego Sądu Najwyższego Konrada Wytrykowskiego z dnia 3 stycznia 2022 r. o wyłączenie wymienionego sędziego od rozpoznania sprawy oznaczonej sygn. akt I DI 52/21 na podstawie art. 42 § 1 i 4 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. postanawia nie uwzględnić żądania sędziego Sądu Najwyższego Konrada Wytrykowskiego i tym samym nie wyłączyć wymienionego sędziego od orzekania w sprawie o sygn. akt I DI 52/21. UZASADNIENIE Zarządzeniem Prezesa Sądu Najwyższego kierującego pracą Izby Dyscyplinarnej z dnia 10 grudnia 2021 r. o zmianie zarządzenia o wyznaczeniu składu orzekającego w sprawie oznaczonej sygn. akt I DI 52/21, sędzia Sądu Najwyższego Konrad Wytrykowski został wyznaczony do rozpoznania skierowanego w dniu 02 marca 2021 r. wniosku Instytutu Pamięci Narodowej Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w W. ( sygn. akt […] ) o wydanie uchwały zezwalającej na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego w W. w stanie spoczynku J. D. ( k. 286 ). 2 W dniu 03 stycznia 2022 r. sędzia Sądu Najwyższego Konrad Wytrykowski złożył do akt sprawy oświadczenie wskazujące na okoliczności, które w jego ocenie mogą wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności przy rozpoznawaniu przedmiotowej sprawy sygnalizując, że „jest to znajomość wieloletnia, przy czym nie ma ona jedynie charakteru zawodowego, ale również towarzyski” ( k. 288 ). Tym samym w ocenie sędziego Sądu Najwyższego Konrada Wytrykowskiego zachodzą okoliczności, które pozwalają na obiektywne kwestionowanie jego bezstronności w sprawie oznaczonej sygn. akt I DI 52/21 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Rozważenie okoliczności przywołanych przez sędziego Sądu Najwyższego Konrada Wytrykowskiego w złożonym oświadczeniu zawierającym żądanie wyłączenia od rozpoznania sprawy oznaczonej sygn. akt I DI 52/21 doprowadziło Sąd Najwyższy do przekonania, że nie zachodzą podstawy do jego uwzględnienia. Instytucja wyłączenia sędziego z powodu uzasadnionych wątpliwości co do jego bezstronności w danej sprawie została uregulowana w przepisie art. 41 § 1 k.p.k. Zgodnie z treścią wskazanego przepisu sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Zważając na powszechnie aprobowany pogląd doktryny „wyłączenie na żądanie sędziego wiąże się z obowiązkiem czuwania nad zachowaniem bezstronności orzekania. Sędzia jest bowiem zobowiązany orzekać bezstronnie (...) oraz unikać wszystkiego, co mogłoby osłabić zaufanie do jego bezstronności (...) Dlatego też sędzia ma obowiązek powiadomić o okoliczności, o której mowa w art. 41 § 1 k.p.k., przez złożenie żądania wyłączenia od udziału w sprawie. Nie do sędziego należy bowiem ocena, czy znana mu okoliczność stanowi podstawę wyłączenia, tylko do sądu, który rozpoznaje jego żądanie (…) w żądaniu sędziego powinny zostać wskazane powody uzasadniające jego wyłączenie. Żądanie sędziego nie jest stricte wnioskiem o jego wyłączenie, gdyż ustawa odmiennie określa te czynności. Jest to nie tyle oświadczenie woli, ile raczej oświadczenie 3 wiedzy sędziego o podstawie jego wyłączenia z art. 41 § 1, ocena zaistnienia której należy do sądu” ( D. Świecki [red.], Kodeks postępowania karnego. Komentarz, t. I., s. 296 – 297 ). Odnosząc się do powyższego, sędzia Sądu Najwyższego Konrad Wytrykowski postąpił słusznie, gdyż składając oświadczenie z dnia 3 stycznia 2022 r. bezsprzecznie wykazał dbałość o zmaterializowanie obowiązku czuwania nad bezstronnością swojego orzekania. Niemniej, jak zostało wskazane to do sądu rozpoznającego żądanie należy ocena czy dana okoliczność powołana przez sędziego stanowić będzie podstawę wyłączenia. Sędzia winien w życiu prywatnym tak dobierać krąg znajomych by nie implikowało to wątpliwości związanych z jego bezstronnością, w szczególności zaś decydując się na objęcie urzędu sędziego w Izbie Dyscyplinarnej winien zakończyć kontakty towarzyskie z osobami, które zawodowo występują przed tym sądem w roli chociażby podmiotu inicjującego postępowanie. Nawet jednak gdy to nie nastąpi, należy uwzględnić fakt, że badany jako podstawa wyłączenia sędziego stopień znajomości z inna osobą musi być odpowiednio wysoki. Zgodnie z wyrażonym w judykaturze poglądem, który Sąd Najwyższy w tym składzie w pełni aprobuje „wątpliwość co do bezstronności sędziego musi mieć charakter obiektywny, uzasadniony okolicznościami konkretnego stanu faktycznego. Musi zatem zachodzić zewnętrzne, uzasadnione przekonanie, że bezstronność sędziego w danej sprawie jest wątpliwa czy zagrożona” ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 stycznia 2021 r., I DO 61/20, Lex 3169319 ). Przedmiotowa sprawa nie dotyczy prokuratora P. C., był on jedynie autorem wniosku o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego J. D.. Podkreślić przy tym należy, że oświadczenie sędziego Sądu Najwyższego Konrada Wytrykowskiego nie wskazuje by jego wewnętrzne odczuwanie bezstronności mogło być zagrożone łączącymi go z P. C. relacjami towarzyskimi. Z oświadczenia nie wynika również, aby znajomość miała pogłębiony charakter i była nacechowana emocjonalnie. Mając na uwadze przytoczoną argumentację, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.