I DO 43/19

Izba Dyscyplinarna2019-08-21

Skład orzekający: Jacek Wygoda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sędzia Sądu Najwyższego powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie, jeśli w przeszłości był przesłuchiwany w charakterze świadka w postępowaniu przygotowawczym, którego stroną był uczestnik tej sprawy, a dotyczyło ono rzekomego bezprawnego wpływu sędziów pełniących funkcje administracyjne na postępowanie dyscyplinarne lub karne?
Ratio decidendi
Wniosek sędziego o wyłączenie od udziału w sprawie jest zasadny, jeśli jego przeszłość jako świadka w postępowaniu przygotowawczym, w którym stroną był uczestnik sprawy, może wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Sąd Najwyższy aprobuje stanowisko, że oświadczenie sędziego o istnieniu okoliczności mogących wpłynąć na jego bezstronność obliguje do uwzględnienia wniosku o wyłączenie, zwłaszcza gdy w odbiorze zewnętrznym może powstać wątpliwość co do kierunkowego nastawienia sędziego do stron postępowania.
Stan faktyczny
Sędzia Sądu Najwyższego Piotr Sławomir Niedzielak został wyznaczony do składu orzekającego w sprawie dotyczącej zażalenia na uchwałę w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej. Sędzia złożył wniosek o wyłączenie go od udziału w sprawie, wskazując, że w przeszłości był przesłuchiwany w charakterze świadka w postępowaniu przygotowawczym, którego stroną był inny sędzia, a dotyczyło ono rzekomego bezprawnego wpływu sędziów pełniących funkcje administracyjne na postępowanie dyscyplinarne lub karne. Sędzia uznał, że jego obecność w składzie orzekającym mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek sędziego Piotra Sławomira Niedzielaka i wyłączył go od udziału w sprawie o sygn. I DO 43/19.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I DO 43/19 POSTANOWIENIE Dnia 21 sierpnia 2019 r. Sąd Najwyższy: w składzie: SSN Jacek Wygoda po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 22 sierpnia 2019 r., w W. wniosku sędziego Sądu Najwyższego Piotra Sławomira Niedzielaka z dnia 17 lipca 2019 r. w przedmiocie wyłączenia go od udziału w sprawie o sygn. I DO 43/19, na podstawie, art. 41 § 1 k.p.k., art. 42 § 4 k.p.k. oraz art. 77 § 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U.2019.825 t.j) postanawia: wniosek uwzględnić i wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Piotra Sławomira Niedzielaka z udziału w sprawie o sygn. I DO 43/19. UZASADNIENIE W dniu 24 czerwca 2019 r., zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału Pierwszego Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego, sędzia Sądu Najwyższego Piotr Sławomir Niedzielak został wyznaczony do składu orzekającego w sprawie o sygn. I DO 43/19, dotyczącej zażalenia sędziego Sądu Rejonowego w K. J. S. z dnia 14 maja 2019 r. na uchwałę Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w (…) z dnia 15 kwietnia 2019 r., w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej za przestępstwa z art. 267 § 3 k.k. oraz art. 267 § 4 k.k. i art. 267 § 3 k.k. w zw. z art. 12 k.k. W dniu 17 lipca 2019 r. sędzia Sądu Najwyższego Piotr Sławomir Niedzielak skierował do Przewodniczącej Wydziału Pierwszego Izby Dyscyplinarnej wniosek 2 zawierający żądanie wyłączenia wnioskodawcy od udziału w sprawie sygn. I DO 43/19. W swoim wniosku sędzia Piotr Sławomir Niedzielak wskazał, iż jego obecność w składzie orzekającym w sprawie sygn. I DO 43/19 „mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość”, co do jego bezstronności w tejże sprawie. Uzasadniając swój wniosek sędzia Piotr Sławomir Niedzielak podniósł, iż: „w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym przez Prokuraturę Okręgową w P., na wniosek sędziego J. S. i w jego obecności byłem przesłuchiwany w charakterze świadka na okoliczność pełnienia przeze mnie czynności administracyjnych w Ministerstwie Sprawiedliwości, w związku z hipotezą o bezprawnym wpływie sędziów pełniących funkcje administracyjne w ww. Ministerstwie na prowadzone przeciwko sędziemu J. S. postępowanie dyscyplinarne (albo karne – którego rodzaju dziś już nie pamiętam)”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek sędziego Piotra Sławomira Niedzielaka jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Wskazany przez sędziego Piotra Sławomira Niedzielaka fakt, jest okolicznością, która może wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie sygn. I DO 43/19. Złożenie w nieodległej przeszłości przez sędziego Piotra Sławomira Niedzielaka zeznań w charakterze świadka w postępowaniu przygotowawczym, którego stroną był J. S., a dotyczącym rzekomego bezprawnego wpływu sędziów (w tym Piotra Sławomira Niedzielaka), pełniących funkcje administracyjne w Ministerstwie Sprawiedliwości, na prowadzone przeciwko sędziemu J. S. postępowanie dyscyplinarne albo dotyczące go postępowanie przygotowawcze, może być potraktowane jako podważające bezstronność sędziego Piotra Sławomira Niedzielaka w sprawie sygn. I DO 43/19. Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w postanowieniu z dnia 17 stycznia 2018 r. sygn. III KK 244/17, które Sąd w niniejszym składzie w pełni aprobuje: „oświadczenie sędziego o istnieniu okoliczności mogących wpłynąć na jego bezstronność wymaganą przez prawo i uzasadniających obawę co do możliwości obiektywnego orzekania w konkretnej sprawie, obliguje nie tylko do wnikliwego rozważenia przedstawionych przesłanek tej inicjatywy, ale w wypadku potwierdzenia ich rzeczywistego występowania, powinno - co do 3 zasady - prowadzić do uwzględnienia wniosku sędziego o wyłączenie od udziału w rozpoznawaniu sprawy, zwłaszcza gdy w odbiorze zewnętrznym może powstać wątpliwość co do istnienia kierunkowego nastawienia sędziego do stron procesowych lub uczestników postępowania”. Podobne stanowisko wyraził także Sąd Apelacyjny w (…), który w postanowieniu sygn. II AKo (...) z dnia 28 sierpnia 2018 r., iż: „oświadczenie sędziego o istnieniu okoliczności mogących wpłynąć na jego bezstronność wymaganą przez prawo i uzasadniających obawę co do możliwości obiektywnego orzekania w konkretnej sprawie, powinno w zasadzie prowadzić do uwzględnienia wniosku sędziego o wyłączenie od udziału w rozpoznawaniu sprawy zwłaszcza, gdy w odbiorze zewnętrznym może powstać wątpliwość co do istnienia kierunkowego nastawienia sędziego do stron procesowych lub uczestników postępowania”. Mając zatem na uwadze powyższe okoliczności postanowiono jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 41 § 1 KPKart. 42 § 4 KPKart. 77 § 2art. 267 § 3 KKart. 267 § 4 KKart. 12 KK§ 1§ 4§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy