I DO 44/19

Sygn. akt I DO (…) POSTANOWIENIE Dnia 11 września 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek w sprawie R. C. – sędziego Sądu Okręgowego w O. po rozpoznaniu w Izbie Dyscyplinarnej na posiedzeniu w dniu 11 września 2019 roku wniosku R. C. z dnia 19 lipca 2019 r. o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego: SSN T. P., SSN P. C., A. R., M. B., J. M., P. N., T. P., A. T., R. W., J. W., K. W., P. Z., na podstawie art. 42 § 4 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 p.u.s.p. postanowił: I. nie uwzględnić wniosku o wyłączenie SSN A. R. i SSN J. W. od orzekania w sprawie o sygn. akt I DO (…); II. w pozostałym zakresie wniosek pozostawić bez rozpoznania. UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 19 lipca 2019 roku sędzia Sądu Okręgowego w O. R. C. wniósł o wyłączenie od rozpoznania sprawy o sygn. akt I O (…) sędziów Sądu Najwyższego w osobach: A. R., M. B., J. M., P. N., T. P., A. T., R. W., J. W., K. W., P. Z.. Jako okoliczność uzasadniającą wyłączenie sędziów wskazując przebieg procedury dotyczącej ich powołania. Zarządzeniem z dnia 4 lipca 2019 r. do rozpoznania sprawy wyznaczony został skład orzekający w osobach: SSN A. R. oraz SSN J. W.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 2 W pierwszej kolejności wskazać należy, że kodeks postępowania karnego nie przewiduje wyłączenia sędziego in abstracto, gdyż rozważanie wyłączenia sędziego w oparciu o art. 40 § 1 lub 41 § 1 k.p.k. dopuszczalne jest jedynie w stosunku do konkretnego sędziego, który został wyznaczony do udziału w sprawie, a nie sędziego, który teoretycznie może zostać wyznaczony do składu orzekającego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21.03.2019 r., sygn. II DSS 2/18, niepub.) Nadto, zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie Sądu Najwyższego, jeżeli do udziału w sprawie wyznaczony został konkretny sędzia, to wniosek o wyłączenie wszystkich pozostałych sędziów sądu właściwego, niewyznaczonych do udziału w sprawie, aktualizuje się wtedy, gdy wyznaczony sędzia został następnie wyłączony, a w jego miejsce wyznaczony zostanie sędzia objęty wnioskiem (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 2004 r., V KK 195/04, Lex numer 141190). Rozpoznając wniosek obwinionego w części dotyczącej wyłączenia od rozpoznania sprawy sędziów: SSN A. R. i SSN J. W., Sąd uznał, że wniosek jest bezzasadny i nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Wyłączenie sędziego w trybie art. 41 § 1 k.p.k. może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy ujawnią się okoliczności o takim charakterze, że brak jest możliwości przekonania każdego rozsądnie myślącego, kto powziął wątpliwości co do bezstronności, że okoliczności te z całą pewnością nie wpłyną na obiektywizm rozpoznania sprawy i treść rozstrzygnięcia kończącego postępowanie (podobnie postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, sygn. akt II AKo 312/01, publ. OSA 2001/12/91). Należy w tym miejscu podkreślić, że wniosek o wyłączenie sędziego musi zawierać sprecyzowane okoliczności odpowiadające podstawie normatywnej stosowania tej instytucji. Wnioskujący nie powołał się na żadną z okoliczności, która wskazywałaby na spełnienie przesłanek, o których mowa w treści art. 41 § 1 k.p.k. 3 kwestionując legalność i prawidłowości funkcjonowania Izby Dyscyplinarnej i powoływania sędziów. W ocenie Sądu nie są to okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności wyznaczonych w sprawie. Wątpliwość co do bezstronności sędziego (art. 41 § 1) musi istnieć obiektywnie i poddawać się zewnętrznej weryfikacji oraz ocenie, a nie być tylko subiektywnym przekonaniem określonej osoby. Kwestia prejudycjalności (poza wyjątkiem przedstawienia przez sąd pytania prawnego na podstawie art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym) nie tylko nie stanowi „innej przyczyny” zawieszenia postępowania, określonej w art. 22 k.p.k, ale również nie może być podstawą do wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie (postanowienie Sądu Najwyższej z dnia 12 czerwca 2003 r. sygn. akt SNO 30/3). Mając na uwadze powyższe rozważania, wniosek na obecnym etapie postępowania podlegał rozpoznaniu jedynie w zakresie wyłączenia sędziów wyznaczonych do rozpoznania przedmiotowej sprawy, zaś w pozostałym zakresie uznać należało, że wniosek ten ma charakter warunkowy i jego rozpoznanie byłoby możliwe dopiero z chwilą wyznaczenia do udziału w sprawie wskazanego w nim sędziego. Z tych względów Sąd pozostawił w tym zakresie wniosek bez rozpoznania, orzekając jak w punkcie drugim niniejszego postanowienia. Na marginesie należy wskazać, że wątpliwości co do statusu sędziów Sądu Najwyższego orzekających w Izbie Dyscyplinarnej zostały rozstrzygnięte w uchwale pełnego składu Izby Dyscyplinarnej z dnia 10 kwietnia 2019 r. w sprawie o sygn. akt II DSI 54/18. Powyższa uchwała, mająca moc zasady prawnej jest wiążąca dla wszystkich składów orzekających w Sądzie Najwyższym, zaś z treści tej uchwały wynika, że udział w składzie sądu osoby, która została powołana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego Sądu Najwyższego w następstwie procedury zainicjowanej obwieszczeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wydanym bez kontrasygnaty Prezesa Rady Ministrów oraz na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej w zakresie udziału w niej sędziów w wyniku wyboru przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej piętnastu sędziów, w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. 4 o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3 ze zm.), nie narusza wynikającego z art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284) prawa do rozpoznania sprawy przez niezawisły i bezstronny sąd ustanowiony ustawą, wskutek czego osoba taka nie jest osobą nieuprawnioną do orzekania w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k., a skład orzekający sądu, w którym zasiada taka osoba, nie jest sądem nienależycie obsadzonym w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.