II DO 121/20

Izba Dyscyplinarna2021-01-27

Skład orzekający: Piotr Sławomir

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo zatytułowane „skarga” wniesione na postanowienie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego o odmowie wszczęcia dochodzenia, które zostało uznane przez Przewodniczącego Wyższego Sądu Dyscyplinarnego za kasację, może być rozpoznane jako środek zaskarżenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że pismo radcy prawnego D. P. z dnia 2 kwietnia 2020 r., mimo nazwania go „skargą na wyrok” i uznania przez Przewodniczącego Wyższego Sądu Dyscyplinarnego za kasację, nie mogło stanowić środka zaskarżenia. Kasacja w rozumieniu przepisów ustawy o radcach prawnych może dotyczyć wyłącznie orzeczeń Wyższego Sądu Dyscyplinarnego wydanych w postępowaniu odwoławczym, a nie postanowień o odmowie wszczęcia dochodzenia. Ponadto, pismo to nie spełniało wymogów środka zaskarżenia, o którym mowa w art. 539a § 1 k.p.k. w zw. z art. 74¹ ustawy o radcach prawnych, ponieważ nie dotyczyło orzeczenia sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania.
Stan faktyczny
Główny Rzecznik Dyscyplinarny odmówił wszczęcia dochodzenia w sprawie radcy prawnego W. K. Zażalenie na to postanowienie zostało utrzymane w mocy przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny. Następnie D. P. wniósł pismo zatytułowane „skarga”, które Przewodniczący Wyższego Sądu Dyscyplinarnego uznał za kasację i odmówił jej przyjęcia. D. P. wniósł zażalenie na to zarządzenie, kwestionując jego zasadność. Sąd Najwyższy rozpoznał to zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie Przewodniczącego Wyższego Sądu Dyscyplinarnego o odmowie przyjęcia kasacji i obciążył Skarb Państwa kosztami postępowania odwoławczego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II DO 121/20 POSTANOWIENIE Dnia 27 stycznia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Sławomir Niedzielak w sprawie radcy prawnego W. K. po rozpoznaniu w Izbie Dyscyplinarnej na posiedzeniu w dniu 27 stycznia 2021 r., zażalenia radcy prawnego D. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w W. z dnia 24 kwietnia 2020 r., sygn. akt WO-(…) o odmowie przyjęcia kasacji (pisma zatytułowanego "skarga") postanowił: 1. utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie; 2. kosztami postępowania odwoławczego obciążyć Skarb Państwa. UZASADNIENIE Główny Rzecznik Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych postanowieniem z dnia 27 lutego 2019 r., sygn. akt GRD (…), odmówił wszczęcia dochodzenia w sprawie radcy prawnego W. K., któremu radca prawny D. P. zarzucił popełnienie czynów z art. 64 ust. 1 w zw. z art. 27 ust. 1 oRP, art. 64 ust. 1 w zw. z art. 27 ust. 1 oRP w zw. z art. 6 KERP, art. 64 ust. 1 w zw. z art. 27 ust. 1 oRP w zw. z art. 3 i 6 KERP, art. 3 ust. 1, art. 7 ust. 3 KERP. Zażalenie na postanowienie wywiódł pokrzywdzony D. P.. Podnosząc szereg zarzutów polegających m.in. na przeprowadzeniu wizytacji z pogwałceniem 2 elementarnych praw obrony wizytowanego, wybiórczego, niekompletnego zebrania materiału dowodowego. Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych w W. postanowieniem z dnia 29 stycznia 2020 r., sygn. akt WO-(…), utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Pismem z dnia 2 kwietnia 2020 r. pokrzywdzony D. P. zaskarżył postanowienie (błędnie określone w piśmie mianem wyroku) w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie: 7 § 1 k.p.k. w zw. z art. 92 k.p.k., art. 7 k.p.k., art. 7 k.p.k. w zw. z art. 92 k.p.k., art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 9 k.p.k., art. 410 k.p.k. w zw. z art. 92 k.p.k., art. 424 § 1 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k., art. 170 § 1 k.p.k. i art. 174 k.p.k. Przewodniczący Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w W. zarządzeniem z dnia 24 kwietnia 2020 r., sygn. akt WO-(…), na podstawie art. 118 § 1 i 2 k.p.k. uznał wniesione pismo za kasację i na podstawie art. 530 § 2 w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. odmówił przyjęcia jej do rozpoznania. Zażalenie na zarządzenie wniósł D. P., skarżąc je w całości. Zaskarżonemu zarządzeniu zarzucił naruszenie art. 176 ust. 1 Konstytucji RP oraz uniemożliwienie mu przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny przy Krajowej Izbie Radców Prawnych w W. rozstrzygnięcia sprawy zgodnie z prawdą materialną. W oparciu o wskazany zarzut skarżący wniósł o przeprowadzenie rozprawy. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Wywiedzione zażalenie jest nietrafne i nie zasługuje na uwzględnienie. Analiza zaskarżonego zarządzenia przez pryzmat podniesionych zarzutów, w kontekście, nie daje podstaw do uchylenia lub zmiany zaskarżonego zarządzenia. Pismo radcy prawnego D. P. z dnia 2 kwietnia 2020 r. pomimo, że zostało zatytułowane „skarga na wyrok Wyższego Sądu Dyscyplinarnego przy Krajowej Izbie Radców Prawnych w W. z dnia 29 stycznia 2020 r. …”, w istocie rzeczy, nie mogło stanowić środka zaskarżenia, o którym mowa w odpowiednio stosowanym art. 539a § 1 kpk w zw. z art. 74¹ustawy o radcach prawnych, bowiem nie dotyczyło orzeczenia sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania. 3 Jednocześnie Przewodniczący Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych, uznając wyżej wskazane pismo radcy prawnego D. P. za kasację, nie myli się, że jest ona niedopuszczalna z mocy prawa, gdyż dotyczy postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego przy Krajowej Izbie Radców Prawnych w W., którym utrzymano w mocy postanowienie Zastępcy Głównego Rzecznika Dyscyplinarnego o odmowie wszczęcia dochodzenia, w sytuacji, gdy kasacja wywiedziona przez stronę postępowania może, zgodnie z art. 62² ustawy o radcach prawnych dotyczyć wyłącznie orzeczeń Wyższego Sądu Dyscyplinarnego przy Krajowej Izbie Radców Prawnych wydanych w postępowaniu odwoławczym, nie zaś wyżej wskazanych postanowień. Zgodnie bowiem z art. 70² ustawy o radcach prawnych rozstrzygnięcia podejmowane przez radcowski sąd dyscyplinarny przybierają postać orzeczeń lub postanowień. Pojęcie „orzeczenie” w rozumieniu wyżej wskazanego artykułu ustawy o radcach prawnych jest odpowiednikiem „wyroku” w rozumieniu art. 519 kpk i nie podlega wykładni rozszerzającej na inne formy rozstrzygnięć. Natomiast zgodnie z art. 70⁴ ust. 4 ustawy o radcach prawnych od postanowień kończących postępowanie dyscyplinarne odwołanie przysługuje skarżącemu w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu postanowienia wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia odwołania. W realiach niniejszej sprawy rzecz dotyczy dochodzenia, będącego jednym z etapów postępowania dyscyplinarnego, co wynika wprost z art. 67² ustawy o radcach prawnych. Z instytucji tej skarżący skorzystał zaś wnosząc zażalenie na decyzję Rzecznika Dyscyplinarnego z dnia 27 lutego 2019 r. o odmowie wszczęcia dochodzenia. Na marginesie, nie sposób zauważyć, że Przewodniczący Wyższego Sądu Dyscyplinarnego powinien był, w pierwszej kolejności, rozważyć odpowiednie zastosowanie trybu określonego w art. 539f kpk w zw. z art. 530 § 2 kpk, który prowadziłby z resztą do tożsamego skutku, jak wynikający z zaskarżonego zarządzenia. Na koniec, wskazać należy, że zarzut nieotrzymania przez D. P. orzeczenia WSDKIRP z dnia 29 stycznia 2020 r. nie może być uznany za właściwy. Jak wynika z dokumentów sprawy, postanowienie wraz z uzasadnieniem zostało skierowane do skarżącego w dniu 13 marca 2020 r., lecz nie zostało przez niego podjęte w 4 terminie (k. 349, k. 350, k. 356-357, k. 367, t. II). Wbrew zapatrywaniom skarżącego, sąd nie jest zaś zobligowany jakimkolwiek przepisem do ponownego wysłania stronie treści postanowienia wraz z uzasadnieniem i przekazania go jej w postaci skanu. Z tych wszystkich względów, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 64 ust. 1art. 27 ust. 1art. 6art. 3art. 3 ust. 1art. 7 ust. 3art. 92 KPKart. 7 KPKart. 366 § 1 KPKart. 9 KPKart. 410 KPKart. 424 § 1 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy