SNO 51/15
Izba Dyscyplinarna2015-08-20
Skład orzekający: Krzysztof Cesarz, Henryk Pietrzkowski, Teresa Bielska-Sobkowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów Sądu Najwyższego Izby Wojskowej – Sądu Dyscyplinarnego od rozpoznania wniosków o wyłączenie sędziów Wojskowego Sądu Okręgowego w W. – Sądu Dyscyplinarnego, na podstawie osobistej znajomości sędziego, którego dotyczy wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej, z sędziami Sądu Najwyższego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny nie uwzględnił wniosków o wyłączenie sędziów. Stwierdzono, że okoliczności wskazane przez wnioskodawcę, dotyczące osobistej znajomości sędziego K. M. z sędziami Sądu Najwyższego Izby Wojskowej, nie mogły stanowić podstawy do wyłączenia, ponieważ Sąd Najwyższy miał rozstrzygać kwestię wyłączenia innych sędziów, a nie sprawę sędziego K. M. Brak było wskazania okoliczności mogących wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziów Sądu Najwyższego w kontekście rozpoznawania wniosków o wyłączenie sędziów wojskowych sądów okręgowych.Stan faktyczny
Pełnomocnik sędziego w st. spocz. złożył wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego płk. K. M. W toku postępowania przed Wojskowym Sądem Okręgowym w W. złożono wnioski o wyłączenie sędziów, co uniemożliwiło utworzenie składu orzekającego. Wnioski o wyłączenie sędziów wojskowych sądów okręgowych zostały przekazane do Sądu Najwyższego Izby Wojskowej – Sądu Dyscyplinarnego. Następnie wpłynęły wnioski o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego, które objęły wszystkich sędziów mogących orzekać w tej sprawie, co skutkowało przekazaniem wniosków o wyłączenie do rozpoznania Sądowi Najwyższemu – Sądowi Dyscyplinarnemu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny postanowił nie uwzględnić wniosków o wyłączenie sędziów.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt SNO 51/15 POSTANOWIENIE Dnia 20 sierpnia 2015 r. Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny w składzie: SSN Krzysztof Cesarz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Henryk Pietrzkowski SSN Teresa Bielska-Sobkowicz w sprawie z wniosku pełnomocnika sędziego w st. spocz. ppłk. rez. M. L. o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego płk. K. M., po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 20 sierpnia 2015 r. wniosków M. L. o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego Izba Wojskowa – Sądu Dyscyplinarnego, przekazanych przez ten Sąd Sądowi Najwyższemu – Sądowi Dyscyplinarnemu do rozpoznania postanowił: nie uwzględnić wniosków. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy Izba wojskowa – Sąd Dyscyplinarny przekazał Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W. – Sądowi Dyscyplinarnemu w trybie art. 37 k.p.k. wniosek pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego M.L. o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego, a zarazem prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P. – płk. K. M. za czyn wyczerpujący dyspozycję art. 23 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2014, poz. 782 ze zm.) oraz art. 231 § 2 k.k. i 268 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
2 Wojskowy Sąd Okręgowy w W. – Sąd Dyscyplinarny wyłączył od rozpoznania tego wniosku sędziów: L.H., R. K., R. G. i P. W., uwzględniając ich żądania. Wniosek przedstawiono więc do rozpatrzenia sędziom: T. K., A. K. i A. K., jako jedynym pozostałym sędziom tego Sądu (nie mogli orzekać: prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w W. i sędzia delegowany do pracy w Ministerstwie Sprawiedliwości). Do rozpoznania wniosku o zezwolenie na pociągnięcie K. M. do odpowiedzialności karnej na posiedzeniu w dniu 8 maja 2015 r. nie doszło, ponieważ na podstawie art. 42 § 1 k.p.k. zostały złożone wnioski o wyłączenie od udziału w sprawie: T. K. (o co wnosił K. M.) i A. K. (wniosek złożył oskarżyciel posiłkowy subsydiarny). W tej sytuacji prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w W. na podstawie art. 42 § 4 k.p.k. w związku z art. 128 u.s.p. i art. 70 § 1 u.s.w. przekazał wnioski o wyłączenie sędziów T. K. i A. K. do rozpoznania Sądowi Najwyższemu Izba Wojskowa – Sądowi Dyscyplinarnemu, ponieważ sądy dyscyplinarne orzekają w składzie trzech sędziów (art. 39a § 3 u.s.w.) a nie jest możliwe utworzenie takiego składu (pozostał tylko sędzia A. K.). Wylosowany skład Sądu Najwyższego w osobach Jerzego Steckiewicza, Mariana Bulińskiego i Jana Bogdana Rychlickiego odroczył posiedzenie w dniu 23 czerwca 2015 r., albowiem wpłynął wniosek oskarżyciela M. L. o wyłączenie tych sędziów od rozpoznania wniosków o wyłączenie sędziów T. K. i A. K. Wniosek o wyłączenie wyżej wymienionych sędziów Sądu Najwyższego został przekazany do rozpoznania temu Sądowi w składzie: Wiesław Błuś, Marek Pietruszyński i Andrzej Tomczyk. Oskarżyciel posiłkowy subsydiarny złożył wniosek o wyłączenie także tych sędziów od rozpoznania wniosków o wyłączenie T. K. i A. K. Wobec tego Sąd Najwyższy Izba Wojskowa – Sąd Dyscyplinarny postanowieniem z dnia 7 lipca 2015 r. na podstawie art. 39a § 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju sądów wojskowych (Dz. U. 2012, poz. 952 ze zm.) przekazał wnioski o wyłączenie sędziów tego Sądu do rozpoznania Sądowi Najwyższemu – Sądowi Dyscyplinarnemu. Bowiem wnioskami o wyłączenie objęci zostali wszyscy sędziowie Izby Wojskowej Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego, którzy mogli orzekać. Nie jest zatem możliwe rozpoznanie wniosków w tym Sądzie.
3 Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje. Oba wnioski oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego M. L. o wyłączenie od udziału w sprawie sędziów Sądu Najwyższego Izba Wojskowa – Sądu Dyscyplinarnego o rozpoznanie wniosków o wyłączenie sędziów Wojskowego Sądu Okręgowego w W. – Sądu Dyscyplinarnego: T. K. i A. K. zostały uzasadnione tym, że sędzia K. M. (którego dotyczy wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej) „pozostaje w osobistej znajomości z sędziami” Sądu Najwyższego – Izba Wojskowa, „z którymi w przeszłości, nie tak odległej, wspólnie orzekał”, będąc delegowany do tego Sądu. Okoliczności te, zdaniem wnioskodawcy, „w odczuciu społecznym i u każdego postronnego obserwatora, mogą wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziów orzekających w Sądzie Najwyższym Izbie Wojskowej Sądzie Dyscyplinarnym w sprawie dotyczącej ich kolegi, z którym łączy ich osobista znajomość”. Rzecz jednak w tym, co umknęło wnioskodawcy, że sędziowie Izby Wojskowej Sądu Najwyższego mają rozstrzygać nie w sprawie sędziego K. M., lecz w kwestii ewentualnego wyłączenia sędziów T. K. i A. K. z Wojskowego Sądu Okręgowego w W. Okoliczności, o których mowa w art. 41 § 1 k.p.k., mogące wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziów Izby Wojskowej Sądu Najwyższego, musiałby więc dotyczyć tych sędziów oraz sędziów T. K. i A. K. Wnioskodawca takich okoliczności nie wskazał, ani nie ujawniły się w niniejszej sprawie. Sprawowanie przez Izbę Wojskową Sądu Najwyższego ustawowego nadzoru judykacyjnego nad wojskowymi sądami okręgowymi nigdy nie może stanowić okoliczności wywołujących wątpliwości co do bezstronności sędziów Sądu nadzorującego. Dlatego orzeczono jak na wstępie. W toku dalszego postępowania w incydentalnej kwestii wyłączenia sędziów będzie możliwość ewentualnego odpowiedniego stosowania art. 41 § 2 k.p.k., które nie jest rozstrzyganiem w przedmiocie udziału sędziego w sprawie.
Powiązane orzeczenia
- I ZO 171/24 2025-01-23Czy zachodzi podstawa do wyłączenia sędziów Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. od udziału w rozpoznaniu sprawy, a jeśli tak, to jaki sąd powinien rozpoznać tę sprawę?
- WD 1/13 2013-08-27Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów Sądu Najwyższego od udziału w postępowaniu dyscyplinarnym, w tym czy wcześniejsze orzekanie w sprawie lub rzekomy spór sądowy z obrońcą stanowią uzasadnioną przyczynę wyłączeni…
- WD 1 17 2017-10-30Czy istnieją uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziów wojskowych, którzy wnioskują o własne wyłączenie od udziału w sprawie dyscyplinarnej z uwagi na znajomość z obwinionym i kontakty towarzyskie oraz służbowe…
- WD 5 13 2013-12-11Czy w sytuacji, gdy w sądach dyscyplinarnych sądów wojskowych nie można utworzyć składu orzekającego z powodu wyłączenia sędziów, sprawę dyscyplinarną należy przekazać sądowi dyscyplinarnemu ustanowionemu dla sędziów sąd…
- I ZW 11/23 2023-05-29Czy w sytuacji, gdy z powodu wyłączenia sędziów nie można utworzyć składu sądu dyscyplinarnego przy wojskowym sądzie okręgowym, a przekazanie sprawy innemu równorzędnemu sądowi dyscyplinarnemu jest niemożliwe, Sąd Najwyż…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 23art. 231 § 2 KKart. 11 § 2 KKart. 42 § 1 KPKart. 42 § 4 KPKart. 128art. 70 § 1art. 39a § 3art. 39a § 4art. 41 § 1 KPKart. 41 § 2 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy