I KB 122/25

Izba Karna2026-01-15

Skład orzekający: Zbigniew Kapiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego, czyni zadość wymaganiom formalnym przewidzianym w ustawie o Sądzie Najwyższym, w szczególności w zakresie wskazania sposobu postępowania sędziego po powołaniu oraz wpływu okoliczności związanych z powołaniem na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności?
Ratio decidendi
Wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego, podlega odrzuceniu, jeżeli nie wskazuje w sposób konkretny, w jaki sposób okoliczności związane z powołaniem sędziego lub jego postępowanie po powołaniu miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w konkretnej sprawie. Samo powołanie się na wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej lub zestawienie charakteru czynu przypisanego skazanemu z faktem przedstawienia przez sędziego zaświadczenia od biskupa w procedurze nominacyjnej, bez wskazania związku i wpływu na orzeczenie, nie jest wystarczające do spełnienia wymogów formalnych wniosku.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego złożył wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego. Wniosek został sporządzony i podpisany przez obrońcę z zachowaniem tygodniowego terminu. Wnioskodawca powoływał się na okoliczności związane z powołaniem sędziego oraz na charakter przypisanego skazanemu czynu. Prezes Sądu Najwyższego, stwierdzając, że wniosek nie spełnia wymogów formalnych, postanowił go odrzucić.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności. Zarządzenie o odrzuceniu wniosku jest niezaskarżalne.

Pełny tekst orzeczenia

I KB 122/25 ZARZĄDZENIE Dnia 15 stycznia 2026 r. W związku z wnioskiem o zbadanie spełnienia przez SSN A.D. wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 6-9 i 24 uSN, stwierdziwszy, że: - wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym – skazanego (art. 29 § 7 uSN), - został sporządzony, podpisany i wniesiony przez obrońcę skazanego (art. 871 § 1 k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN), - z zachowaniem terminu tygodniowego (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN) i - czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego (art. 119 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 9 i 24 uSN), 1) wniosek odrzucić; 2) odpis zarządzenia doręczyć obrońcy i skazanemu oraz dołączyć do akt I KK 481/25; 3) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN A.D.; 4) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny sposób. UZASADNIENIE Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku obowiązku sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne (por. art. 99 § 2 k.p.k.). Jednakże – z uwagi na odrzucenie wniosku – należało je sporządzić. Wniosek nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów, nie wskazuje bowiem na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak okoliczności związane z powołaniem oraz sposób postępowania sędziego po powołaniu – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy. Za spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie od jej okoliczności. To z kolei stałoby w sprzeczności z treścią i celem art. 29 § 5 uSN. Wymogów tych nie spełnia także zestawienie charakteru czynu przypisanego I KB 122/25 2 skazanemu i tego, że Sędzia A.D. w procedurze nominacyjnej przedstawiła zaświadczenie od biskupa bydgoskiego. Bez wskazania związku między tymi okolicznościami i jego wpływu na orzeczenie, jakie w tej sprawie może zostać wydane, okoliczności te, zestawione same ze sobą, niczego nie wykazują ani nawet nie uprawdopodobniają. Za spełnienie wymogu wskazania konkretnych okoliczności i dowodów na ich poparcie nie może być także uznane szerokie cytowanie orzeczeń Sądu Najwyższego. W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co prawda obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie odrzucenia wniosku złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis ten jednak odnosi się wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem obrońców. Prawodawca w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role procesowe, jakie w postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i radcowie prawni, wskazując wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników, jak i obrońców. Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych podstaw, aby w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli w art. 85 § 2 uSN, jako obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w postępowaniu prowadzonym przed Sądem Najwyższym na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego zawiadomienie organu samorządu zawodowego, do którego należy obrońca, w razie złożenia przez niego wniosku o przeprowadzenie testu niezależności, który został odrzucony (art. 29 § 10 uSN), możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 20 § 1 k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione. Prezes Sądu Najwyższego SSN Zbigniew Kapiński Na niniejsze zarządzenie zażalenie nie przysługuje. [WB] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 429 § 1 KPKart. 29 § 6art. 29 § 7art. 871 § 1 KPCart. 29 § 8art. 119 § 1 KPKart. 29 § 9art. 99 § 2 KPKart. 29 § 5art. 85 § 2art. 29 § 11art. 29 § 10

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy