I KB 4/24

Izba Karna2024-03-20

Skład orzekający: Zbigniewa Kapińskiego, Dariusz Świecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek obrońcy o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony na podstawie art. 29 uSN, spełnia wymogi formalne, w szczególności czy wskazuje na sposób postępowania sędziego po powołaniu i jego wpływ na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności?
Ratio decidendi
Wniosek obrońcy o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności nie spełnia wymogów formalnych, jeśli nie wskazuje na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz jak okoliczności te miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności. Samo powołanie się na wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej nie jest wystarczające do uznania spełnienia tego wymogu, gdyż oznaczałoby to, że wpływ taki występuje w każdej sprawie, niezależnie od jej okoliczności, co jest sprzeczne z celem art. 29 § 5 uSN. Ponadto, przepis art. 29 § 11 uSN, przewidujący obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie odrzucenia wniosku, odnosi się wyłącznie do pełnomocników, a nie obrońców.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego W.P. złożył wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Zbigniewa Kapińskiego wymogów niezawisłości i bezstronności, wskazując na okoliczności towarzyszące powołaniu i postępowaniu po powołaniu. Wniosek został złożony z zachowaniem terminu tygodniowego. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek, stwierdził jego braki formalne.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek obrońcy o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności z powodu niespełnienia wymogów formalnych. Pismo zostało jednocześnie potraktowane jako wniosek złożony na podstawie art. 41 k.p.k. i zarejestrowane w kontrolce rozstrzygnięć incydentalnych.

Pełny tekst orzeczenia

I KB 4/24 ZARZĄDZENIE Dnia 20 marca 2024 r. W związku z wnioskiem o zbadanie spełnienia przez SSN Zbigniewa Kapińskiego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu, który wpłynął do Sądu Najwyższego, na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 6 i n. uSN, stwierdziwszy, że: - wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym – skazanego W.P. (art. 29 § 7 uSN), - został sporządzony, podpisany i wniesiony przez obrońcę – adw. JB. (art. 871 § 1 k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN), - został wniesiony z zachowaniem terminu tygodniowego (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN) 1) wniosek odrzucić; 2) odpis zarządzenia doręczyć skazanemu i jego obrońcy oraz dołączyć do akt I KK 385/23; 3) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN Zbigniewa Kapińskiego; 4) pismo potraktować jako wniosek złożony na podstawie art. 41 k.p.k., zarejestrować w kontrolce rozstrzygnięć incydentalnych i nadać dalszy bieg. 5) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny sposób. UZASADNIENIE I KB 4/24 2 Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku obowiązku sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne (por. art. 99 § 2 k.p.k.). Jednakże to sporządzenie pisemnych motywów było konieczne, a to w szczególności z uwagi na pkt 4 zarządzenia. Wniosek obrońcy nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów, nie wskazuje bowiem na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz jak okoliczności te, a także okoliczności związane z powołaniem – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – miałyby one wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy. Za spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie od jej okoliczności. To z kolei stałoby w sprzeczności z treścią i celem art. 29 § 5 uSN. W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co prawda obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie odrzucenia wniosku złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis ten jednak odnosi się wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem obrońców. Prawodawca w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role procesowe, jakie w postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i radcowie prawni, wskazując wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników, jak i obrońców. Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych podstaw, aby w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli w art. 85 § uSN, jako obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w postępowaniu prowadzonym przed Sądem Najwyższym na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego zawiadomienie organu samorządu zawodowego, do którego należy obrońca, w razie złożenia przez niego wniosku o przeprowadzenie testu niezależności, który został odrzucony (art. 29 § 10 uSN), możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 20 § 1 k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione. I KB 4/24 3 Z uwagi na oświadczenie zawarte na s. 3 wniosku pismo należało potraktować jako wniosek złożony na podstawie art. 41 k.p.k., zarejestrować w kontrolce rozstrzygnięć incydentalnych i nadać dalszy bieg. z up. Prezes Sądu Najwyższego SSN Dariusz Świecki Przewodniczący Wydziału I Na niniejsze zarządzenie zażalenie nie przysługuje. [WB] r.g.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 429 § 1 KPKart. 29 § 6art. 29 § 7art. 871 § 1 KPCart. 29 § 8art. 41 KPKart. 99 § 2 KPKart. 29 § 5art. 85 § 2art. 29 § 11art. 85art. 29 § 10

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy