I KB 48/25

Izba Karna2025-06-03

Skład orzekający: Małgorzatę Bednarek, Zbigniew Kapiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, sporządzony przez obrońcę, podlega odrzuceniu z powodu braku wskazania sposobu postępowania sędziego po powołaniu oraz jego wpływu na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności?
Ratio decidendi
Wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, sporządzony przez obrońcę, podlega odrzuceniu, jeżeli nie wskazuje na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak okoliczności związane z powołaniem i sposób postępowania sędziego po powołaniu miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w konkretnej sprawie. Samo powołanie się na wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej nie jest wystarczające do uznania spełnienia tego wymogu.
Stan faktyczny
Złożono wniosek o zbadanie spełnienia przez sędzię wymogów niezawisłości i bezstronności, powołując się na okoliczności związane z jej powołaniem. Wniosek został sporządzony przez pełnomocnika strony postępowania. Sąd Najwyższy uznał, że wniosek nie spełnia wymogów formalnych, ponieważ nie wskazuje na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz jego wpływu na naruszenie standardów niezawisłości lub bezstronności. W związku z tym wniosek został odrzucony.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności. Zarządzenie o odrzuceniu wniosku zostało doręczone obrońcy i skazanemu, a także dołączone do akt innej sprawy.

Pełny tekst orzeczenia

I KB 48/25 ZARZĄDZENIE Dnia 3 czerwca 2025 r. W związku z wnioskiem o zbadanie spełnienia przez SSN Małgorzatę Bednarek wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 6-9 i 24 uSN, stwierdziwszy, że: - wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym – interwenienta (art. 29 § 7 uSN), - został sporządzony, podpisany i wniesiony przez pełnomocnika interwenienta (art. 871 § 1 k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN), - z zachowaniem terminu tygodniowego (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN) i - czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego (art. 119 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 9 i 24 uSN), 1) wniosek odrzucić; 2) odpis zarządzenia doręczyć obrońcy i skazanemu oraz dołączyć do akt I KK 162/23; 3) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN Małgorzatę Bednarek; 4) z uwagi na treść uzasadnienia wniosku pismo odnotować w kontrolce rozstrzygnięć incydentalnych jako wniosek o wyłączenie sędziego na podstawie art. 41 k.p.k. i jako takiemu nadać dalszy bieg; 5) zawiadomić Radę Okręowej Izby Radców Prawnych w […]. o odrzuceniu wniosku. 6) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny sposób. UZASADNIENIE Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku obowiązku sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne (por. art. 99 § 2 k.p.k.). Jednakże – z uwagi na odrzucenie wniosku – należało je sporządzić. Wniosek nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów, nie wskazuje bowiem na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak okoliczności związane z powołaniem oraz sposób postępowania sędziego po powołaniu – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy. Za spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez I KB 48/25 2 wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie od jej okoliczności. To z kolei stałoby w sprzeczności z treścią i celem art. 29 § 5 uSN. W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co prawda obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie odrzucenia wniosku złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis ten jednak odnosi się wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem obrońców. Prawodawca w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role procesowe, jakie w postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i radcowie prawni, wskazując wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników, jak i obrońców. Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych podstaw, aby w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli w art. 85 § 2 uSN, jako obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w postępowaniu prowadzonym przed Sądem Najwyższym na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego zawiadomienie organu samorządu zawodowego, do którego należy obrońca, w razie złożenia przez niego wniosku o przeprowadzenie testu niezależności, który został odrzucony (art. 29 § 10 uSN), możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 20 § 1 k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione. Z uwagi na treść uzasadnienia wniosku pismo należało odnotować w kontrolce rozstrzygnięć incydentalnych jako wniosek o wyłączenie sędziego na podstawie art. 41 k.p.k. i jako takiemu nadać dalszy bieg. Z uwagi na treść art. 29 § 11 uSN o odrzuceniu wniosku należało zawiadomić Radę Okręgowej Izby Radców Prawnych w […]. Prezes Sądu Najwyższego SSN Zbigniew Kapiński Na niniejsze zarządzenie zażalenie nie przysługuje. I KB 48/25 3 [PŁ] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 429 § 1 KPKart. 29 § 6art. 29 § 7art. 871 § 1 KPCart. 29 § 8art. 119 § 1 KPKart. 29 § 9art. 41 KPKart. 99 § 2 KPKart. 29 § 5art. 85 § 2art. 29 § 11

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy