I KK 101/22

Sygn. akt I KK 101/22 POSTANOWIENIE Dnia 29 czerwca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras po rozpoznaniu w sprawie M. M. oskarżonego z art. 286 § 1 k.k. i in. na posiedzeniu w dniu 29 czerwca 2022 r. kasacji prokuratora na korzyść skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w L. z dnia 9 grudnia 2021 r., sygn. akt IV Ka (…) zmieniającego w części wyrok Sądu Rejonowego w G. z dnia 7 września 2021 r., sygn. akt II K (…) na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 523 § 2 k.p.k. oraz art. 637a w zw. z art. 636 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: 1. kasację prokuratora pozostawić bez rozpoznania; 2. wydatkami postępowania kasacyjnego obciążyć Skarb Państwa. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 7 września 2021 r. Sąd Rejonowy w G. uznał M. M. za winnego popełnienia 38 występków popełnionych w warunkach ciągu przestępstw z art. 91 §1 k.k., za które na podstawie art. 286 §1 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k. i art. 65 § 1 k.k. wymierzył mu karę roku pozbawienia wolności. Nadto sąd ten orzekł o zaliczeniu okresu zatrzymania M. M. na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności oraz o obowiązku naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem na rzecz pokrzywdzonych, których w treści wyroku wskazano przypisując także wysokość szkody. 2 Apelację od wyroku złożyli obrońca oskarżonego i prokurator, ten ostatni na niekorzyść oskarżonego. Wyrokiem z dnia 9 grudnia 2021 r. Sąd Okręgowy w L. zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że uniewinnił oskarżonego M. M. od części czynów przypisanych mu w pkt I, a zarzucanych mu w punktach XVI, XVII, XIX, XXI, XXIV, XXV, XXVI, XXVIII, XXIX, XXXIII, XXXIV, XXXV, XXXVI, XXXVIII i XXXIX części wstępnej tego wyroku i kosztami procesu w tym zakresie obciążył Skarb Państwa, ponadto w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Kasację od powyższego wyroku wniósł prokurator zaskarżając wyrok na korzyść skazanego w części, a to w zakresie punktu II-w części utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie z pkt IV wyroku Sądu Rejonowego w G. z dnia 7 września 2021 r. w zakresie zasądzenia wobec skazanego środka kompensacyjnego w postaci obowiązku naprawienia szkody wynikającej z czynów zarzuconych mu w punktach XVI, XVII, XIX. XXI. XXIV, XXV, XXVI, XXVIII, XXIX. XXXIV, XXXV, XXXVI, XXXVIII i XXXIX części wstępnej tego wyroku, na rzecz osób pokrzywdzonych wskazanymi wyżej czynami, zarzucając wyrokowi rażącą obrazę prawa procesowego, która miała istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku a to art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 46 § 1 k.k. polegającą na braku rozstrzygnięcia w wyroku sądu odwoławczego, co do konsekwencji prawnych uniewinnienia skazanego w zakresie czynów zarzuconych mu w punktach XVI, XVII, XIX, XXI, XXIV. XXV, XXVI, XXVIII, XXIX, XXXIV, XXXV, XXXVI, XXXVIII i XXXIX części wstępnej wyroku I instancji, w zakresie środka kompensacyjnego w postaci obowiązku naprawienia szkody na rzecz pokrzywdzonych, co doprowadziło do rażącego naruszenia prawa materialnego, a to art. 46 § 1 k.k. albowiem brak wskazanego wyżej orzeczenia o środkach kompensacyjnych spowodował, że w obiegu prawnym znajduje się orzeczenie, w którym osoba prawomocnie uniewinniona od zarzutu przestępstwa jest równocześnie zobowiązana do naprawienia szkody nim spowodowanej. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o „uchylenie wyroku odwoławczego Sądu Okręgowego w L. z dnia 9 grudnia 2021 r. sygn. akt IV Ka (…) w części dotyczącej punktu II - w zakresie utrzymującym w mocy rozstrzygnięcie z pkt IV wyroku Sądu 3 Rejonowego w G. z dnia 7 września 2021 r. w zakresie zasądzenia wobec skazanego środka kompensacyjnego w postaci obowiązku naprawienia szkody wynikającej z czynów zarzuconych mu w punktach XVI, XVII, XIX, XXI, XXIV, XXV, XXVI, XXVIII, XXIX, XXXIV. XXXV, XXXVI, XXXVIII i XXXIX i uchylenie we wskazanej wyżej części wyroku Sądu Rejonowego w G. z dnia 7 września 2021 r. sygn. akt II K (…), a to punktu IV, w zakresie zasądzenia od oskarżonego tytułem naprawienia wyrządzonej szkody na rzecz: W. G. w kwocie 1000 złotych, M. K. 300 złotych, P. M. 500 złotych, A. P. 950 złotych, M. N. 800 złotych. P. R. 1000 złotych, M. K. 650 złotych. J. W. 1000 złotych, J. Ć. 500 złotych. K. K. 1000 złotych, D. T. 580 złotych, K. C. 600 złotych, I. W. 905 złotych, K. R. 900 złotych.” Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasację prokuratora jako niedopuszczalną z mocy ustawy należało pozostawić bez rozpoznania. W myśl art. 523 § 2 k.p.k. strona może wnieść kasację na korzyść jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. Szersze przedmiotowe prawo do wniesienia kasacji na korzyść przysługuje jedynie podmiotom kwalifikowanym, o których mowa w art. 521 k.p.k. (art. 523 § 4 pkt 2 k.p.k.). W konsekwencji, strona procesowa, co do zasady (wyjątkiem jest tylko wniesienie kasacji z powodu uchybień wymienionych w 439 k.p.k. - art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k.) pozbawiona jest możliwości wniesienia kasacji na korzyść skazanego w sytuacji, gdy nie doszło do skazania go na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania (art. 523 § 2 k.p.k.), a więc tym bardziej w razie jego uniewinnienia. Tymczasem jak zostało już wskazane we wstępnej części postanowienia, w tej sprawie wyrokiem Sądu Okręgowego w L. M. M. został uniewinniony od części występków przypisanych mu w pkt I wyroku Sądu Rejonowego w G. z dnia 7 września 2021 r. sygn. akt II K (...), a zarzucanych mu w punktach XVI, XVII, XIX, XXI, XXIV, XXV, XXVI, XXVIII, XXIX, XXXIII, XXXIV, XXXV, XXXVI, XXXVIII i XXXIX części wstępnej tego wyroku, przy jednoczesnym utrzymaniu w mocy orzeczenia sądu I instancji zobowiązującego go do naprawienia szkody wynikającej z tych właśnie czynów i do tej części rozstrzygnięcia skierowana jest kasacja prokuratora. 4 Mając na uwadze charakter rozstrzygnięcia (uniewinnienie) oraz kierunek kasacji wniesionej przez prokuratora (na korzyść) stwierdzić trzeba, że kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy, co skutkować musiało pozostawieniem jej bez rozpoznania, skoro została (wadliwie) przyjęta. Na zakończenie trzeba jedynie dodać, że uchybienie objęte treścią zarzutu kasacji może stać się przedmiotem kasacji w trybie art. 521 § 1 i 2 k.p.k.