I KK 114/26
WyrokIzba Karna2026-05-12
Skład orzekający: Marek Pietruszyński, Tomasz Artymiuk, Barbara Skoczkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara grzywny orzeczona przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k. może być niższa niż 150 stawek dziennych, jeśli sąd odwoławczy obniża karę wymierzoną przez sąd pierwszej instancji?Ratio decidendi
Sąd odwoławczy, obniżając karę grzywny orzeczoną przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k., nie może orzec kary niższej niż 150 stawek dziennych, gdyż stanowi to rażące naruszenie prawa materialnego mające wpływ na treść wyroku. W takiej sytuacji sprawa w części dotyczącej orzeczenia o karze grzywny powinna zostać przekazana sądowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania.Stan faktyczny
Prokurator Generalny wniósł kasację na niekorzyść skazanej od wyroku Sądu Okręgowego, który zmienił wyrok Sądu Rejonowego w części dotyczącej kary grzywny. Sąd pierwszej instancji wymierzył karę 200 stawek dziennych grzywny, a sąd odwoławczy obniżył ją do 80 stawek dziennych, naruszając tym samym art. 37a § 1 k.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze grzywny i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.Pełny tekst orzeczenia
I KK 114/26 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 maja 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Tomasz Artymiuk SSN Barbara Skoczkowska w sprawie B. F. skazanej za przestępstwo art. 284 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 12 maja 2026 r. na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. kasacji Prokuratora Generalnego skierowanej na niekorzyść skazanej od wyroku Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 29 października 2025 r., sygn. akt VI Ka 533/25, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Lubaniu z dnia 29 maja 2025 r., sygn. akt II K 3/24, uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze grzywny i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Okręgowemu w Jeleniej Górze do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Tomasz Artymiuk Marek Pietruszyński Barbara Skoczkowska UZASADNIENIE
I KK 114/26 2 Sąd Rejonowy w Lubaniu wyrokiem z dnia 29 maja 2025 r., sygn. II K 3/24, uznając oskarżoną B. F. za winną popełnienia przestępstwa z art. 284 § 1 k.k., wymierzył jej – przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k. – karę 200 stawek dziennych grzywny przy przyjęciu wysokości jednej stawki na kwotę 50 zł. W punkcie drugim wyroku Sąd zasądził od oskarżonej na rzecz pokrzywdzonej kwotę 90 000 zł tytułem obowiązku naprawienia szkody. Wyrok ten zawierał również rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów ustanowionego pełnomocnika z wyboru i kosztów postępowania. Wyrok ten został zaskarżony przez prokuratora na niekorzyść oskarżonej w zakresie wysokości orzeczonej kary grzywny, nieuwzględniającej – jego zdaniem – wysokiego stopnia winy i oraz społecznej szkodliwości czynu. Wyrok ten zaskarżył także obrońca oskarżonej, wnosząc o warunkowe umorzenie postępowania karnego. Sąd Okręgowy w Jelenie Górze, wyrokiem z dnia 29 października 2025 r., sygn. VI Ka 533/25, zmienił zaskarżony wyrok przez obniżenie wymierzonej kary grzywny do wysokości 80 stawek dziennych, uchylił pkt. 2 wyroku, a w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Wyrok Sądu odwoławczego zaskarżył kasacją skierowaną na niekorzyść skazanej Prokurator Generalny. Skarżący zarzucił rażące i mające wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego, a to art. 37 a § 1 k.k. polegające na obniżeniu przez Sąd odwoławczy w wyroku, mającym w tej mierze charakter reformatoryjny, wymierzonej przez sąd pierwszej instancji przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k. kary grzywny z 200 stawek dziennych do 80 stawek dziennych, w sytuacji gdy zgodnie z treścią wskazanego przepisu kara grzywny nie może być niższa od 150 stawek dziennych. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Okręgowemu w Jeleniej Górze do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.
I KK 114/26 3 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna, co umożliwiało jej rozpoznanie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. W przedmiotowej sprawie, Sąd pierwszej instancji wymierzył oskarżonej karę grzywny przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k. w wysokości 200 stawek dziennych, określając wysokość jednej stawki na 50 zł. Postąpił zatem zgodnie z treścią tego przepisu, który – w zakresie kary grzywny możliwej do orzeczenia za przestępstwo zagrożone karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 8 lat – stanowi, że wysokość tej kary nie może być niższa od 150 stawek dziennych. Sąd odwoławczy obniżył wysokość kary grzywny do 80 stawek dziennych, uzasadniając to naprawieniem szkody po popełnieniu przestępstwa i pozytywnym zachowaniem oskarżonej. Rzecz jednak w tym, że jak słusznie wskazuje się w kasacji, dokonana zmiana doprowadziła do orzeczenia kary grzywny w wysokości poniżej ustawowego progu określonego w art. 37a § 1 k.k., co stanowiło rażące naruszenie tego przepisu prawa materialnego, mające wpływ na treść wyroku (por. wyrok SN z 18 stycznia 2024 r., IV KK 550/23). Orzeczenie takiej wysokości grzywny skutkowało łagodniejszym, niż przewidziane w ustawie, potraktowaniem oskarżonej. Z tych względów należało uchylić wyrok Sądu Okręgowego w zaskarżonej części i sprawę – w tym zakresie – przekazać temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Mając na uwadze podniesioną argumentację, orzeczono jak na wstępie. [J.J.] [a.ł] Tomasz Artymiuk Marek Pietruszyński Barbara Skoczkowska
Powiązane orzeczenia
- V KK 110/22 2022-03-30Czy kara grzywny orzeczona na podstawie art. 37a § 1 k.k. w wyroku nakazowym, niższa niż 100 stawek dziennych, stanowi rażące naruszenie prawa materialnego mające istotny wpływ na treść wyroku?
- III KK 512/21 2022-03-16Czy kara grzywny orzeczona na podstawie art. 37a § 1 k.k. może być niższa niż 100 stawek dziennych, jeżeli przepis ten wszedł w życie przed popełnieniem czynu zabronionego?
- IV KK 550/23 2024-01-18Czy wymierzenie kary grzywny w niższej liczbie stawek dziennych niż minimalna określona w art. 37a § 1 k.k. w zw. z art. 278 § 1 k.k. stanowi rażące naruszenie prawa mające istotny wpływ na treść wyroku, uzasadniające uc…
- V KK 109/22 2023-01-19Czy wymierzenie kary grzywny w niższej wysokości niż dolna granica ustawowego zagrożenia określona w art. 37a § 1 k.k. stanowi rażące naruszenie prawa materialnego mające istotny wpływ na treść wyroku?
- IV KK 134/18 2018-04-26Czy wymierzenie kary grzywny w liczbie 1500 stawek dziennych, przy zastosowaniu art. 37a k.k. i górnej granicy 540 stawek dziennych określonej w art. 33 § 1 k.k., stanowi rażące naruszenie prawa materialnego mające istot…
Powołane przepisy
art. 284 § 1 KKart. 535 § 5 KPKart. 37a § 1 KKart. 37§ 1§ 5
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy