I KK 149/23

I KK 149/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 lipca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Piotr Mirek SSN Eugeniusz Wildowicz Protokolant Jolanta Włostowska w sprawie A. W. oskarżonej z art. 292 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 6 lipca 2023 r. kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego, na niekorzyść oskarżonej od wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 23 maja 2022 r., sygn. akt III K 1938/20, uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Wałbrzychu. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 23 maja 2022 r. Sąd Rejonowy w W., orzekając w sprawie o sygn. akt III K 1938/20: 1. postępowanie karne przeciwko A. W. oskarżonej o to, że: od dnia 22 czerwca 2018 r. do dnia 26 czerwca 2018 r. w W., woj. […] w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, działając jako wspólnik E. S.C. ul. I KK 149/23 2 […] W., nabyła od nieznanych osób sztabki ołowiu w łącznej ilości 19.680 kg o wartości 123.273,00 zł, które dnia 2 lipca 2018 r. sprzedała w ilości 19.640 kg firmie M. Sp. z o.o., ul. […] w W. za kwotę 161.048 zł, gdzie na podstawie okoliczności towarzyszących tej transakcji powinna i mogła przypuszczać, że ołów ten został uzyskany za pomocą czynu zabronionego, to jest o występek z art. 292 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., na podstawie art. 66 § 1 k.k. i art. 67 § 1 k.k. warunkowo umorzył na okres próby 2 (dwóch) lat; 2. zasądził od oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa koszty procesu i wymierzył jej opłatę w wysokości 100 zł. Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez żadną ze stron postępowania i uprawomocnił się z dniem 29 czerwca 2022 r. Kasację na niekorzyść oskarżonej wniósł Prokurator Generalny, który zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 66 § 1 k.k., polegające na warunkowym umorzeniu postępowania karnego przeciwko A. W. w sytuacji, kiedy w dacie wyrokowania przez Sąd meriti była ona prawomocnie skazana za występek z art. 157 § 2 k.k., a zatem nie została spełniona przewidziana w powyższym przepisie przesłanka braku karalności sprawcy za przestępstwo umyślne. W oparciu o tak sformułowany zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Wałbrzychu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja okazała się zasadna w stopniu oczywistym (art. 535 § 5 k.p.k.). Z treści art. 66 § 1 k.k. jednoznacznie wynika, że: „Sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa”. I KK 149/23 3 Warunkowe umorzenie postępowania karnego jest zatem możliwe tylko wobec osoby niekaranej uprzednio za przestępstwo umyślne. Tymczasem w przedmiotowej sprawie, w trakcie orzekania przez Sąd Rejonowy w W. - A. W. była już prawomocnie skazana wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 17 marca 2021 roku, sygn. akt III K […], zmienionym wyrokiem Sądu Okręgwego w Ś. z nia 14 lipca 2021 roku, sygn. akt IV Ka […] - za umyślne przestępstwo z art. 157 § 2 k.k. na karę grzywny w wysokości 50 stawek dziennych grzywnych po 20 zł każda stawka wraz z obowiązkiem zadośćuczynienia na rzecz pokrzywdzonej M. G. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 17 maja 2016 r., III KK 485/15, wskazał, że: „Okoliczność czy sąd orzekający dysponował aktualnymi danymi o karalności oskarżonego, a nawet obiektywnie mógł takimi danymi dysponować, dla możliwości zastosowania warunkowego umorzenia postępowania nie ma żadnego znaczenia. Wymóg niekaralności za przestępstwo ma bowiem charakter bezwzględny, a karalność taka wyklucza możliwość orzeczenia o takim umorzeniu” (Legalis nr 1460609). Warunek braku karalności za przestępstwo umyślne należy do stanu obiektywnego i nie zależy od wiedzy sądu rozpoznającego sprawę. Wydając wyrok sąd powinien dołożyć należytej staranności, aby uzyskać aktualne informacje dotyczące karalności oskarżonego. W tym stanie rzeczy, stwierdzając, że miała miejsce rażąca obraza prawa wskazanego w kasacji, która wywarła istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej (art. 537 § 2 k.p.k.). Ponownie procdując Sąd meriti winien mieć powyższe uwagi na względzie i prawidłowo zastosować przepisy prawa. [JML] [ł.n]