I KK 224/23
WyrokIzba Karna2023-09-13
Skład orzekający: Jarosław Matras, Kazimierz Klugiewicz, Eugeniusz Wildowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd może orzec zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na podstawie art. 42 § 1a pkt 2 k.k. w przypadku skazania za przestępstwo z art. 244 k.k., jeśli czyn sprawcy polegał na naruszeniu zakazu kontaktowania się i zbliżania, a nie zakazu prowadzenia pojazdów?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił orzeczenie o zakazie prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, stwierdzając rażącą obrazę art. 42 § 1a pkt 2 k.k. Przepis ten stanowi, że zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych może być orzeczony w razie skazania za przestępstwo z art. 244 k.k. tylko wtedy, gdy czyn sprawcy polegał na niezastosowaniu się do zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. W rozpoznawanej sprawie skazanie za art. 244 k.k. dotyczyło naruszenia zakazu kontaktowania się i zbliżania, a nie zakazu prowadzenia pojazdów, co czyniło orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów niedopuszczalnym na podstawie tego przepisu.Stan faktyczny
Skazany W.S. został uznany winnym popełnienia dwóch przestępstw z art. 244 k.k. polegających na naruszeniu zakazu zbliżania się do pokrzywdzonej na odległość mniejszą niż 50 metrów. Na tej podstawie orzeczono wobec niego karę pozbawienia wolności oraz środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat. Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł kasację, podnosząc zarzut rażącego naruszenia prawa materialnego, gdyż czyn skazanego nie polegał na naruszeniu zakazu prowadzenia pojazdów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o zakazie prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych.Pełny tekst orzeczenia
I KK 224/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 września 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras (przewodniczący) SSN Kazimierz Klugiewicz (sprawozdawca) SSN Eugeniusz Wildowicz Protokolant Jolanta Włostowska w sprawie W.S., skazanego z art. 244 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k., w dniu 13 września 2023 r., kasacji Rzecznika Praw Obywatelskich, na korzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 25 kwietnia 2023 r., sygn. akt II K 1736/22, uchyla zaskarżony wyrok w zakresie zawartego w pkt. IIII rozstrzygnięcia o zakazie prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 25 kwietnia 2023 r., sygn. akt II K 1736/22, W.S. został uznany za winnego popełnienia ciągu dwóch przestępstw z art. 244 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k., które polegały na tym, że w dniu 4 października 2022 roku oraz w dniu 10 listopada 2022 roku, w J., woj. […], na ul. […], zbliżył się na odległość mniejszą niż 50 metrów do K.W., nie stosując się tym samym
I KK 224/23 2 do orzeczonego wyrokiem Sądu Rejonowego w J. z dnia […] roku, w sprawie o sygn. akt […], środka karnego w postaci zakazu kontaktowania się z K.B. oraz zakazu zbliżania się do niej na odległość mniejszą niż 50 metrów przez okres 3 lat. Na podstawie art. 244 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k. – wymierzono mu za nie karę 6 miesięcy pozbawienia wolności. Ponadto, na podstawie art. 42 § 1a pkt 2 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k., orzeczono wobec oskarżonego środek karny – zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat. Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez którąkolwiek ze stron i uprawomocnił się w dniu 3 maja 2023 r. (k. 35v). Pismem z dnia 20 czerwca 2023 r. kasację na korzyść skazanego wniósł Rzecznik Praw Obywatelskich, zaskarżając wyrok Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze w części dotyczącej orzeczenia o środku karnym – zakazie prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych (pkt III wyroku), podnosząc zarzut rażącego naruszenia prawa karnego materialnego, mogącego mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, to jest art. 42 § 1a pkt 2 k.k. poprzez orzeczenie wobec oskarżonego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat mimo, że nie został on uznany winnym występku polegającego na niezastosowaniu się do zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Wniósł o uchylenie orzeczenia zawartego w pkt III wyroku Sądu Rejonowego w Jelenie Górze o sygn. akt II K 1736/22. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Kasacja jest zasadna w oczywistym stopniu, co uprawniało do jej uwzględnienia na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k., albowiem Rzecznik Praw Obywatelskich trafnie wskazał na rażącą obrazę przez Sąd meriti art. 42 § 1a pkt 2 k.k. Zgodnie z treścią tego przepisu, który stanowił podstawę orzeczenia wobec skazanego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, sąd orzeka ten środek karny w razie skazania za przestępstwo określone w art. 244 k.k., jeżeli czyn sprawcy polegał na niezastosowaniu się do zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Tymczasem przypisane skazanemu występki wyczerpywały wprawdzie dyspozycję art. 244 k.k., jednakże polegały one na naruszeniu zakazu
I KK 224/23 3 kontaktowania się z pokrzywdzoną i zbliżania się do niej na odległość mniejszą niż 50 metrów przez okres 3 lat, nie zaś na niezastosowaniu się do zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. W realiach rozpoznawanej sprawy nie było zatem dopuszczalne orzeczenie ww. zakazu na mocy art. 42 § 1a pkt 2 k.k., jak też i na podstawie jakiegokolwiek innego przepisu. Konieczne stało się zatem uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej orzeczenia o zakazie prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych (pkt III wyroku). Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku. [Sz.K.] [ł.n]
Powiązane orzeczenia
- V KK 490/19 2020-05-21Czy sąd jest zobowiązany do orzeczenia zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w przypadku skazania za przestępstwo z art. 244 k.k., polegające na niezastosowaniu się do takiego zakazu?
- I KK 23/23 2023-05-09Czy orzeczenie zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na podstawie art. 42 § 2 k.k. jest dopuszczalne w przypadku skazania za przestępstwo z art. 244 k.k. polegające na naruszeniu wcześniejszego zakazu prowa…
- V KK 473/21 2021-10-20Czy sąd ma obowiązek orzec zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych wobec sprawcy przestępstwa z art. 244 k.k., który polegał na niestosowaniu się do orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów?
- III KK 518/22 2022-12-14Czy sąd ma obowiązek orzec zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych jako środek karny w przypadku skazania za przestępstwo z art. 244 k.k., polegające na niestosowaniu się do orzeczonego zakazu prowadzenia poja…
- I KK 143/23 2023-11-08Czy orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na podstawie art. 42 § 1a pkt 2 k.k. jest dopuszczalne w przypadku skazania za przestępstwo z art. 244 k.k., gdy czyn sprawcy nie polegał…
Powołane przepisy
art. 244 KKart. 535 § 5 KPKart. 4 § 1 KKart. 91 § 1 KKart. 42 § 1§ 5§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy