I KK 340/23
WyrokIzba Karna2023-11-08
Skład orzekający: Andrzej Stępka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania wyroku na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. może być uzasadnione samą czynnością wniesienia kasacji lub podniesionymi w niej zarzutami, czy też wymaga wykazania szczególnych okoliczności powodujących wyjątkowo dolegliwe i nieodwracalne skutki?Ratio decidendi
Instytucja wstrzymania wykonania wyroku na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. ma charakter wyjątkowy i nie może być uzasadniona samą czynnością wniesienia kasacji. Potrzeba jej zastosowania aktualizuje się, gdy niezależnie od przyszłego rozstrzygnięcia co do zasadności skargi kasacyjnej, można stwierdzić istnienie istotnych powodów do uznania jej słuszności, bądź gdy strona wykaże istnienie szczególnych okoliczności powodujących wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki wykonania orzeczenia. Samo powołanie się na treść zarzutów w kasacji nie jest wystarczające, a ocena wystąpienia bezwzględnej podstawy odwoławczej wymaga pogłębionych rozważań prawnych, które mogą nastąpić dopiero przy rozpoznaniu skargi kasacyjnej.Stan faktyczny
Obrońca skazanego złożył wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku sądu apelacyjnego, który zmieniał wyrok sądu okręgowego. W kasacji podniesiono zarzuty rażącego naruszenia prawa materialnego i procesowego, w tym wystąpienia bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Obrońca argumentował, że wykonanie kary byłoby rażąco niehumanitarne ze względu na stan zdrowia skazanego po operacji nogi. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku o wstrzymanie wykonania wyroku.Pełny tekst orzeczenia
I KK 340/23 POSTANOWIENIE Dnia 8 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2023 r. na posiedzeniu bez udziału stron w sprawie P. A. wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 26 stycznia 2023 r., sygn. akt II AKa 157/22, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 20 grudnia 2021 r., sygn. akt III K 61/21, na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario p o s t a n o w i ł wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE W kasacji oprócz zarzutów rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego podniesiono także zarzut wystąpienia bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. W tej sytuacji wniosek o wstrzymanie wykonania orzeczenia jest uzasadniony - w ocenie skarżącego - wagą podniesionych zarzutów, a wobec przesłanki z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi wysokie prawdopodobieństwo graniczące z pewnością uwzględnienia kasacji. Dodatkowo podniósł obrońca, że „po stronie skazanego wstępują tego rodzaju warunki osobiste i zdrowotne, iż w jego obecnym stanie po przebytej operacji nogi, wykonanie orzeczonej, cytowanej kary byłoby rażąco niehumanitarne”. Sąd Najwyższy stwierdza, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie Sądu Najwyższego, instytucja wstrzymania wykonania wyroku określona w art. 532 § 1 k.p.k. ma charakter
I KK 340/23 2 wyjątkowy, a potrzeby jej zastosowania nie może uzasadniać sama czynność wniesienia kasacji. Potrzeba ta aktualizuje się dopiero wówczas, gdy niezależnie od przyszłego rozstrzygnięcia co do zasadności skargi kasacyjnej już wcześniej można stwierdzić zaistnienie istotnych powodów do uznania słuszności tej kasacji, bądź też wówczas, gdy strona wykaże odrębnie istnienie szczególnych okoliczności powodujących, że wykonywanie lub wykonanie orzeczenia pociągałoby za sobą wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 25 maja 2023 r., IV KK 105/23, LEX nr 3567070; z dnia 8 lutego 2022 r., II KO 111/21, LEX nr 3305890). W pierwszej kolejności trzeba stwierdzić, że samo powołanie się na treść zarzutów przez autora kasacji nie może być uznane za wystarczające w tym przypadku – nie mogą one bowiem automatycznie przesądzać o tym, że z dużą dozą prawdopodobieństwa zaskarżony wyrok zostanie uchylony. Jakkolwiek nie można tego wykluczyć, to jednak brak możliwości uznania na tym etapie, jeszcze przed merytorycznym rozpoznaniem sprawy, że zarzuty podniesione w kasacji wskazują na tak poważne błędy w kontroli apelacyjnej, że powinny one prowadzić do uchylenia wyroku i powtórzenia postępowania. Przedmiotem rozważań związanych z oceną przez Sąd Najwyższy zasadności złożonego w trybie art. 532 § 1 k.p.k. wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia nie może być przecież całościowa ocena trafności i zasadności podniesionych w kasacji zarzutów, gdyż ta może zostać rozstrzygnięta dopiero w trakcie merytorycznego rozpoznawania tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia. Oczywistą rzeczą jest, że wystąpienie bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 k.p.k. prowadzi wprost do uchylenia wyroku bez względu na wpływ tego uchybienia na treść orzeczenia. Jednakże w niniejszej sprawie ocena, czy te uchybienia rzeczywiście wystąpiły, wymaga pogłębionych rozważań prawnych na gruncie jej realiów faktyczno-prawnych, co może nastąpić dopiero przy rozpoznaniu samej skargi kasacyjnej. Nie negując trudnej sytuacji osobistej skazanego należy podnieść, że okoliczności z tym związane w pierwszej kolejności winny być podstawą dochodzenia przez niego możliwości uzyskania przerwy w odbywaniu kary. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
I KK 340/23 3 [SOP] [ms]
Powiązane orzeczenia
- IV KK 75/21 2021-03-17Czy wstrzymanie wykonania wyroku na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. może być uzasadnione samą czynnością wniesienia kasacji lub ogólnym powołaniem się na jej zarzuty, czy też wymaga wykazania dodatkowych, szczególnych okol…
- V KK 208/25 2025-07-02Czy wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku złożony w trybie art. 532 § 1 k.p.k. może być uzasadniony jedynie treścią zarzutów podniesionych w kasacji oraz obawą nieodwracalnych skutków wykonania kary?
- I KK 404/23 2023-12-19Czy wstrzymanie wykonania wyroku skazującego na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. może być uzasadnione jedynie samą treścią zarzutów podniesionych w kasacji, bez wykazania szczególnych okoliczności lub wysokiego prawdopodobi…
- V KK 296/20 2020-08-05Czy wstrzymanie wykonania wyroku skazującego może być uzasadnione jedynie samym faktem wniesienia kasacji i podniesionymi w niej zarzutami, bez wykazania szczególnych okoliczności powodujących nieodwracalne skutki?
- IV KK 416/23 2023-11-08Czy wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku skazującego, złożony na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. w związku z wniesieniem kasacji, może być uwzględniony jedynie na podstawie zarzutów podniesionych w kasacji, bez wykazywan…
Powołane przepisy
art. 532 § 1 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 439 § 1 KPK§ 1§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy