I KK 460/25

PostanowienieIzba Karna2026-03-23

Skład orzekający: Małgorzata Bednarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów Sądu Najwyższego od rozpoznania kasacji, jeśli brali oni udział w wydaniu orzeczenia dotyczącego wniosku o wznowienie postępowania w tej samej sprawie lub sprawie o podobnym przedmiocie, wyrażając pogląd co do istoty sprawy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy wyłączył sędziów od rozpoznania sprawy, ponieważ brali oni udział w wydaniu orzeczenia dotyczącego wniosku o wznowienie postępowania, w którym wyrażono pogląd co do istoty sprawy, która była przedmiotem analizy w kasacji. Taka sytuacja mogła wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziów, zgodnie z art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k. Sąd podkreślił, że instytucja wyłączenia sędziego ma charakter gwarancyjny i zabezpiecza przebieg rzetelnego procesu, a oceny bezstronności można dokonywać z perspektywy rozsądnie myślącego obserwatora.
Stan faktyczny
Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego. Obrońca oskarżonego wniósł o wyłączenie dwóch sędziów Sądu Najwyższego od rozpoznania kasacji. Jako podstawę wniosku wskazał, że sędziowie ci brali udział w wydaniu orzeczenia dotyczącego wniosku o wznowienie postępowania w tej samej sprawie, w którym wyrażono pogląd co do istoty sprawy objętej kasacją. Jeden z wyłączanych sędziów sam wniósł o uwzględnienie wniosku o wyłączenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego J.G. oraz sędziego M.P. od rozpoznania sprawy o sygn. akt I KK 460/25.

Pełny tekst orzeczenia

I KK 460/25 POSTANOWIENIE Dnia 23 marca 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek w sprawie J.S. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 23 marca 2026 r. wniosków obrońcy o wyłączenie SSN J.G. i SSN M.P. oraz żądania sędziego SN J.G. o wyłączenie od udziału w rozpoznaniu kasacji Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie o sygn. akt I KK 460/25 na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k. p o s t a n o w i ł: 1. wyłączyć SSN J.G. od rozpoznania sprawy o sygn. akt I KK 460/25; 2. wyłączyć SSN M.P. od rozpoznania sprawy o sygn. akt I KK 460/25. UZASADNIENIE Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł do Sądu Najwyższego kasacje od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 20 czerwca 2006 r., sygn. akt II AKa 108/06, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Koninie z 21 marca 2006 r., sygn. akt II K 23/05. Sprawę zarejestrowano pod sygn. akt I KK 460/25. Zarządzeniem z 21 listopada 2025 r. do rozpoznania kasacji został wyznaczony SSN J.G., następnie zarządzeniem z 13 stycznia 2026 r., wyznaczono I KK 460/25 2 do składu orzekającego SSN T.A. oraz M.P. Obrońca J.S. wnioskami z 22 stycznia 2026 r. i 5 lutego 2026 r., wniósł o wyłączenie SSN J.G. i SSN M.P. od rozpoznania sprawy o sygn. I KK 460/25. Uzasadniając wnioski, obrońca wskazał, że SSN J.G. i SSN M.P. brali udział w wydaniu orzeczenia rozstrzygającego wniosek o wznowienie postępowania objętego kasacją, w sprawie o sygn. akt V KO 50/20. Jak wskazał obrońca, w uzasadnieniu postanowienia oddalającego wniosek o wznowienie postpowania, Sąd wyraził pogląd, co do istoty sprawy, a więc co do okoliczności, które są przedmiotem analizy w sprawie I KK 460/25. W oświadczeniu z 2 marca 2026 r., SSN J.G. wniósł o uwzględnianie wniosku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Na podstawie art. 41 k.p.k., niezależnie od przyczyn określonych w art. 40 k.p.k. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Instytucja wyłączenia sędziego unormowana w art. 41 § 1 k.p.k. umożliwia rozpatrywanie sytuacji wykraczających poza taksatywnie określone w art. 40 k.p.k. zdarzenia powodujące wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy z mocy prawa. Przepis ten ma charakter gwarancyjny, zabezpieczający przebieg rzetelnego procesu. W orzecznictwie Sądu Najwyższego trafnie zwraca się uwagę, że zobiektywizowaniu oceny bezstronności sędziego w danej sprawie pomaga odwołanie się do przeciętnego, rozsądnie myślącego, zewnętrznego obserwatora procesu (tak: wyrok SN z 25 lutego 2009 r., sygn. II KK 249/08). Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy, uznać należało, że mamy do czynienia z sytuacją, w której może powstać wątpliwość co do bezstronności sędziego SN J.G., z uwagi na wyrażenie przez sędziego poglądu prawnego, który może rzutować bezpośrednio na wynik sprawy, a zatem powstała uzasadniona wątpliwość co do jego bezstronności przy rozpoznawaniu sprawy dotyczącej tych samych okoliczności. I KK 460/25 3 Jednocześnie, wskazać należy, że analogiczne powody uzasadniają wyłączenie SSN M.P. od rozpoznania sprawy o sygn. akt I KK 460/25. Jednak, wbrew twierdzeniom obrońcy, ww. sędzia nie był członkiem składu orzekającego w sprawie o sygn. akt V KO 50/20. Jednakże, SSN M.P. brał udział w wydaniu orzeczenia oddalającego wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 20 czerwca 2006 r., sygn. akt II AKa 108/06. W uzasadnieniu postanowienia z 23 stycznia 2019 r., sygn. akt V KK 102/19, oddalając wniosek o wznowienie postępowania Sąd Najwyższy również odniósł się do przeprowadzonych w postępowaniu dowodów, wyrażając swój pogląd co do okoliczności objętych aktualnie kasacją. Z tych powodów postanowiono jak w sentencji. [WB] [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 41 § 1 KPKart. 42 § 1art. 41 KPKart. 40 KPKart. 40 KPK§ 1

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy