I KK 490/22

WyrokIzba Karna2023-06-29

Skład orzekający: Kazimierz Klugiewicz, Andrzej Siuchniński, Andrzej Stępka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd odwoławczy, orzekając reformatoryjnie środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w sytuacji aprobaty dla warunkowego umorzenia postępowania, może orzec ten zakaz na okres dłuższy niż 2 lata, mimo że art. 67 § 3 k.k. stanowi, iż zakaz ten może być orzeczony na okres do lat 2?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd odwoławczy, orzekając reformatoryjnie środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat, w sytuacji jednoczesnej aprobaty dla zastosowanej przez sąd pierwszej instancji instytucji warunkowego umorzenia postępowania, rażąco naruszył przepis art. 67 § 3 k.k. Przepis ten, jako lex specialis w stosunku do art. 42 § 2 k.k., ogranicza możliwość orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów do okresu maksymalnie 2 lat.
Stan faktyczny
Skazany prowadził pojazd mechaniczny pod wpływem środka odurzającego. Sąd pierwszej instancji warunkowo umorzył postępowanie, orzekając m.in. zakaz prowadzenia pojazdów na okres 2 lat. Prokurator zaskarżył ten wyrok, domagając się skazania i orzeczenia surowszych środków. Sąd Okręgowy zmienił wyrok, orzekając zakaz prowadzenia pojazdów na okres 4 lat, jednocześnie utrzymując warunkowe umorzenie postępowania. Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku sądu odwoławczego, kwestionując długość orzeczonego zakazu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o środku karnym i przekazał sprawę w tym zakresie Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

I KK 490/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 czerwca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz (przewodniczący) SSN Andrzej Siuchniński (sprawozdawca) SSN Andrzej Stępka Protokolant Weronika Woźniak w sprawie W.K. skazanego z art. 178a § 1 k.k., po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2023 r., w Izbie Karnej, na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k., kasacji wniesionej, na korzyść skazanego, przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 23 maja 2022 r., sygn. akt IV Ka 24/22, uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o środku karnym i przekazuje sprawę w tym zakresie Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE W.K. został oskarżony o to, że w dniu 30 stycznia 2020 r. na Autostradowej Obwodnicy […] prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny w postaci samochodu ciężarowego m-ki R. znajdując się pod wpływem środka odurzającego w postaci amfetaminy o stężeniu 201 ng/ml, tj. o czyn z art. 178a § 1 k.k. I KK 490/22 2 Sąd Rejonowy dla Wrocławia - Fabrycznej we Wrocławiu wyrokiem z dnia 9 listopada 2021 r. o sygn. XII K 407/20: I. na podstawie art. 66 § 1 i 2 k.k. postępowanie karne przeciwko oskarżonemu W.K. warunkowo umorzył na okres 3 lat próby, II. na podstawie art. 67 § 3 k.k. zobowiązał go do świadczenia pieniężnego w kwocie 2.000 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej, III. na podstawie art. 67 § 3 k.k. orzekł wobec niego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 2 lat. Powyższy wyrok został w całości zaskarżony na niekorzyść W. K. przez prokuratora. W środku odwoławczym skarżący zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, wyrażający się w zastosowaniu wobec oskarżonego instytucji warunkowego umorzenia postępowania i wniósł o zmianę orzeczenia poprzez wydanie wyroku skazującego i wymierzenie W.K. kary roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na 2-letni okres próby oraz orzeczenie środków karnych w postaci świadczenia pieniężnego na Fundusz Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 5.000 zł i zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 4 lat. Sąd Okręgowy we Wrocławiu wyrokiem z dnia 23 maja 2022 r. o sygn. IV Ka 24/22 zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że orzekł wobec W.K. zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat zaś w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Kasację od tego wyroku – na korzyść skazanego - wywiódł Prokurator Generalny, zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego tj. art. 67 § 3 k.p.k. poprzez zmianę wyroku Sądu I instancji w zakresie rozstrzygnięcia o środku karnym polegającą na orzeczeniu wobec W.K. zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat, mimo że wskazany przepis dopuszcza możliwość orzeczenia takiego środka na okres do 2 lat. I KK 490/22 3 W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja jest oczywiście zasadna. Stosownie do treści art. 67 § 3 k.k., umarzając warunkowo postępowanie karne sąd nakłada na sprawcę obowiązek naprawienia szkody w całości albo w części, a w miarę możliwości również obowiązek zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, albo zamiast tych obowiązków orzeka nawiązkę; sąd może nałożyć na sprawcę obowiązki wymienione w art. 72 § 1 pkt 1-3, 5-6b, 7a lub 7b, a ponadto orzec świadczenie pieniężne wymienione w art. 39 pkt 7 lub zakaz prowadzenia pojazdów, wymieniony w art. 39 pkt 3, od roku do lat 2. Rację ma zatem Prokurator Generalny argumentując, że Sąd Okręgowy we Wrocławiu zmieniając wyrok Sądu Rejonowego dla Wrocławia - Fabrycznej we Wrocławiu poprzez orzeczenie wobec W.K. środka karnego w postaci 4-letniego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych i aprobując jednocześnie zastosowaną wobec oskarżonego przez Sąd I instancji instytucję warunkowego umorzenia postępowania, nie dostrzegł ograniczenia wynikającego z treści art. 67 § 3 k.k., zgodnie z którym wymieniony w art. 39 pkt 3 k.k. zakaz prowadzenia pojazdów może zostać orzeczony na okres do 2 lat. Tym samym, orzekając reformatoryjnie wobec oskarżonego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat, w sytuacji jednoczesnej aprobaty dla zastosowanej przez Sąd I instancji warunkowego umorzenia postępowania, rażąco naruszył przepis art. 67 § 3 k.k. Przepis ten bowiem jest niewątpliwie przepisem o charakterze lex specialis w stosunku do art. 42 § 2 k.k. Mając to na uwadze Sąd Najwyższy orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku w części dotyczącej rozstrzygnięcia o środku karnymi i o przekazaniu sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu, w postępowaniu odwoławczym. [ł.n] I KK 490/22 4

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 178a § 1 KKart. 535 § 5 KPKart. 66 § 1art. 67 § 3 KKart. 67 § 3 KPKart. 72 § 1 pkt 1art. 39 pkt 7art. 39 pkt 3art. 39 pkt 3 KKart. 42 § 2 KK§ 1§ 5

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy