I KK 503/22

WyrokIzba Karna2023-02-22

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku skazującego w postępowaniu kasacyjnym powinien zostać uwzględniony, gdy istnieje realne niebezpieczeństwo poniesienia przez skazanego niepowetowanych dolegliwości wynikających z wykonania wyroku, a zasadność kasacji może prowadzić do uniewinnienia lub umorzenia postępowania?
Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania wyroku skazującego na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. jest środkiem wyjątkowym, stosowanym tylko w sytuacjach, gdy wykonanie wyroku mogłoby spowodować poważne i niepowetowane dolegliwości dla skazanego. Powiązanie to powinno być odnoszone przede wszystkim do sytuacji, w której uchylenie zaskarżonego wyroku realnie otwiera perspektywę uniewinnienia lub umorzenia postępowania. Nie chodzi tu o okoliczności podlegające postępowaniu wykonawczemu, lecz o te związane z zasadnością samego środka zaskarżenia.
Stan faktyczny
Obrońcy skazanych złożyli wnioski o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu, który zmieniał wyrok Sądu Okręgowego w Koninie. Skazani wnieśli kasacje od wyroku Sądu Apelacyjnego, zarzucając naruszenia prawa procesowego i materialnego. Sąd Najwyższy rozpoznał wnioski o wstrzymanie wykonania wyroku.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosków obrońców o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I KK 503/22 POSTANOWIENIE Dnia 22 lutego 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Michał Laskowski w sprawie W. M. i K. M. skazanych za przestępstwa z art. 258 § 3 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 22 lutego 2023 r., wniosków obrońców skazanych o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 23 czerwca 2022 r., II AKa 56/22 zmieniającego w części wyrok Sądu Okręgowego w Koninie z dnia 22 grudnia 2020 r., II K 35/12 na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wniosków nie uwzględnić. UZASADNIENIE We wniesionych kasacjach od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu obrońcy skazanych podnieśli zarzuty naruszenia prawa procesowego lub materialnego (art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k. oraz art. 433 § 1 k.p.k. – w odniesieniu do skazanego K. M. oraz art. 17 § 1 pkt 11, art. 271 § 1 k.k. i art. 279 § 1 k.k. oraz art. 433 § 1 k.p.k. – w odniesieniu do skazanego W. M.). W odpowiedziach na kasacje prokurator Prokuratury Okręgowej w Ostrowie Wielkopolskim wniósł o oddalenie kasacji jako oczywiści bezzasadnych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 2 Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego kasacją wyroku – w oparciu o przepis art. 532 § 1 k.p.k. – jest wyjątkiem od zasady i może nastąpić tylko w wyjątkowych wypadkach, gdy wykonanie wyroku powodowałoby nieodwracalne skutki i niepowetowane straty (nie chodzi tu jednak o takie okoliczności faktyczne czy prawne, które mogą być uwzględnione w postępowaniu wykonawczym w ramach chociażby instytucji odroczenia wykonania kary czy przerwy w karze). W wypadku instytucji określonej w art. 532 k.p.k. chodzi tylko i wyłącznie o okoliczności, które mają związek z toczącym się postępowaniem karnym inicjowanym nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a więc z postępowaniem kasacyjnym. Chodzi tu o zapobieżenie sytuacji, w której istnieje realne niebezpieczeństwo poniesienia przez skazanego dolegliwości wynikającej z wykonania prawomocnego wyroku, której nie powinien doznać wobec zasadności wniesionej kasacji (zob. D. Świecki (w:) D. Świecki (red.), Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Lex/el. 2019, teza 7 do art. 532). Możliwość narażenia skazanego na poważne i niepowetowane dolegliwości, w wypadku wykonania orzeczenia, powinna być w pierwszej kolejności odnoszona do sytuacji, gdy w wyniku uchylenia zaskarżonego wyroku realnie rysuje się w dalszym postępowaniu perspektywa uniewinnienia oskarżonego, względnie umorzenia wobec niego postępowania (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2018 r., II KK 23/18). Nie można oczywiście wykluczyć i takiej sytuacji, w której po uchyleniu, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, z uwagi na stwierdzone przez Sąd Najwyższy uchybienie, dojść może do zakwalifikowania czynu z przepisu przewidującego łagodniejsze zagrożenie, niż dotychczasowa podstawa skazania, a okres pozbawienia wolności skarżącego skazanego przekraczałby możliwą do wymierzenia w dalszym postępowaniu karę. Na tym etapie postępowania kasacyjnego nie chodzi przy tym o to, aby przeprowadzać całościową i ostateczną ocenę kasacji, której dokonywać będzie Sąd Najwyższy merytorycznie rozpoznający nadzwyczajny środek zaskarżenia na rozprawie lub posiedzeniu, ale o to, by nawet przy pobieżnej lekturze zarzutu kasacji w zestawieniu z ustaleniami i rozważaniami zawartymi w prawomocnym orzeczeniu trzeba uznać, że zaistniały istotne uchybienia, które podważają racje respektowania domniemania trafności ustaleń i ocen przyjętych za podstawę 3 takiego orzeczenia (por. J. Matras (w:) K. Dudka (red.), Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Lex/el. 2019, teza 2 do art. 532). W przedmiotowej sprawie takie okoliczności nie występują. Wstępna analiza wniesionych środków zaskarżenia nie wskazuje na to, że zarzuty podniesione w nadzwyczajnych środkach zaskarżenia są oczywiście zasadne oraz – co ważniejsze – że w wyniku ponownego postępowania miałoby dojść do uniewinnienia oskarżonych czy umorzenia wobec nich postępowania, względnie – wymierzenia kary w niższym wymiarze albo kary łagodniejszego rodzaju. Kasacje w tym zakresie muszą zostać rozpoznane na rozprawie, której termin nie jest odległy (13 kwietnia 2023 r.). Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 258 § 3 KKart. 532 § 1art. 17 § 1 pkt 11 KPKart. 433 § 1 KPKart. 17 § 1 pkt 11art. 271 § 1 KKart. 279 § 1 KKart. 532 § 1 KPKart. 532 KPKart. 532§ 3§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy