I KO 113/24

Izba Karna2024-11-13

Skład orzekający: Małgorzata Gierszon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy strona zarzuca sędziom sądu właściwego popełnienie przestępstwa?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. W sytuacji, gdy strona zarzuca sędziom sądu właściwego popełnienie przestępnych zachowań, co może budzić wątpliwości co do ich zdolności do sprawiedliwego rozstrzygnięcia sprawy, pozostawienie jej do rozpoznania temu sądowi mogłoby rodzić spekulacje i być szkodliwe dla wymiaru sprawiedliwości.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia A.O. na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku były zarzuty A.O. wobec sędziów tego sądu o popełnienie przestępnych zachowań, co zdaniem sądu rejonowego mogło zagrozić sprawiedliwemu rozstrzygnięciu sprawy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Pile.

Pełny tekst orzeczenia

I KO 113/24 POSTANOWIENIE Dnia 13 listopada 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon w sprawie zażalenia A. O. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej Poznań – Grunwald w Poznaniu z dnia 12 lipca 2024 r., sygn. akt […] o odmowie wszczęcia śledztwa po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 13 listopada 2024 r., wniosku Sądu Rejonowego Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu zawartego w postanowieniu z dnia 8 października 2024 r., sygn. akt VIII Kp 695/24, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Pile. UZASADNIENIE Wskazanym postanowieniem Sąd Rejonowy Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie do rozpoznania sprawy z zażalenia A.O. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej Poznań-Grunwald w Poznaniu o odmowie wszczęcia śledztwa, sygn. akt […], o czyn z art. 231 § 1 k.k. innemu równorzędnemu sądowi z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek jest zasadny. I KO 113/24 2 W przedstawionej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające skorzystanie z art. 37 k.p.k. Zgodnie z treścią tego przepisu Sąd Najwyższy może z inicjatywy właściwego sądu przekazać sprawę do rozpoznania innemu sadowi równorzędnemu, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. Celem tej regulacji jest przeciwdziałanie sytuacjom, kiedy w określonych realiach procesowych istnieje choćby potencjalne zagrożenie dla rozpoznania sprawy w sposób obiektywny i bezstronny, a więc wolny od wszelkiego rodzaju zależności. Zachowanie standardów orzekania związanych z tymi kryteriami jest bowiem jednym z czynników pozwalających na zapewnienie prawidłowości funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości, w kontekście pozytywnego postrzegania orzeczeń wydawanych przez sądy zarówno z ogólnospołecznego punktu widzenia, jak i z punktu widzenia stron postępowania. Z drugiej zaś strony, skorzystanie z właściwości delegacyjnej może mieć miejsce wyjątkowo, skoro stanowi ona wyjątek od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Wskazana przez Sąd Rejonowy Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu okoliczność, będąca uzasadnieniem przedmiotowego wniosku, stanowi wystarczający powód do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Skoro A. O. zarzuca sędziom wnioskującego Sądu Rejonowego Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu przestępne zachowania i przez to niezdolność do ”sprawiedliwych decyzji merytorycznych w jej sprawie”, to dla postronnego obserwatora niezrozumiałym byłoby pozostawienie jej zażalenia do rozpoznania temu Sądowi. Oznaczałoby to bowiem konieczność rozstrzygania tego Sądu w kwestiach bezpośrednio, czy pośrednio dotyczących sędziów w tym Sądzie orzekających. Taka decyzja rodziłaby więc tylko spekulacje i byłaby szkodliwa dla wymiaru sprawiedliwości i już przez to samo nie służyłaby jego dobru. Stwierdzenie tego rodzaju zaszłości jest wystarczające do zastosowanie w sprawie art. 37 k.p.k. Z tych to powodów Sąd Najwyższy postanowił jak wyżej. [J.J.] [ał] I KO 113/24 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPKart. 231 § 1 KKart. 45 ust. 1§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy