I KO 15/21
Izba Karna2021-05-06
Skład orzekający: Igor Zgoliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na zagrożenie dla dobra wymiaru sprawiedliwości, w tym bezstronności orzekania i zaufania społecznego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k., gdy okoliczności wskazują na zagrożenie dla dobra wymiaru sprawiedliwości. Zagrożenie to obejmuje potrzebę zagwarantowania bezstronności orzekania oraz utwierdzenia opinii publicznej w przekonaniu o merytorycznym charakterze rozstrzygnięć. W sytuacji, gdy oskarżony jest synem wieloletniego sędziego, a jego bliscy związani są z lokalnym środowiskiem prawniczym, przekazanie sprawy jest uzasadnione w celu uniknięcia potencjalnych niezręcznych sytuacji i negatywnego odbioru społecznego.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Ł. wystąpił o przekazanie sprawy karnej przeciwko A. G. i A. G. (oskarżonym z art. 212 § 1 k.k., 234 k.k.) innemu sądowi równorzędnemu. Sąd ten uzasadnił wniosek tym, że sprawa została mu przekazana z Sądu Rejonowego w O., jednakże wybór Sądu Rejonowego w Ł. był nietrafny z uwagi na powiązania rodzinne i zawodowe oskarżonych z lokalnym środowiskiem prawniczym. Sąd Rejonowy w Ł. wskazał na znajomość sędziego referenta z ojcem, matką i żoną oskarżonego, co mogło uzasadniać zastosowanie art. 37 k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w O.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I KO 15/21 POSTANOWIENIE Dnia 6 maja 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Igor Zgoliński w sprawie A. G. i A. G. , oskarżonym z art. 212 § 1 k.k., 234 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 6 maja 2021 r., inicjatywy przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, wyrażonej w postanowieniu Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 9 marca 2021 r., sygn. akt II K (…), na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w O. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Ł. powyższym postanowieniem wystąpił o przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k. innemu sądowi równorzędnemu. Podniósł, że sprawa została przekazana w trybie art. 43 k.p.k. Sądowi Rejonowemu w Ł. przez Sąd Rejonowy w O., jednakże o ile samo przekazanie w tym trybie było zasadne, o tyle nietrafny był wybór Sądu Rejonowego w Ł. z uwagi na to, że ojciec oskarżonego P. G. przez wiele orzekał jako sędzia Sądu Okręgowego w Ł., matka wykonywała zawód notariusza na obszarze właściwości tego Sądu, zaś żona oskarżonego zatrudniona była w Prokuraturze Rejonowej z Ł.. Sąd występujący podniósł również okoliczności natury osobistej, tj. znajomość sędziego referenta na gruncie nie tylko zawodowym, ale i towarzyskim z nieżyjącym już ojcem oskarżonego, znajomość z matką oraz żoną oskarżonego. Te wszystkie uwarunkowania, w ocenie Sądu występującego uzasadniają uznanie przesłanki określonej w art. 37 k.p.k. za spełnioną i przekazanie sprawy na podstawie tego przepisu innemu sądowi równorzędnemu.
2 Powyższy postulat zasługiwał na uwzględnienie. Okoliczności zaprezentowane przez Sąd Okręgowy w Ł. uzasadniały zastosowanie art. 37 k.p.k. Wystąpiła tu bowiem podstawa do uznania, że w przypadku pozostawienia sprawy do rozpoznania Sądowi właściwemu miejscowo, dobro wymiaru sprawiedliwości byłoby zagrożone. Postrzegać je w tym wypadku należy zarówno jako potrzebę zagwarantowania warunków bezstronności orzekania jak również utwierdzenia opinii społecznej w przekonaniu, że jedynymi względami mającymi wpływ na treść orzeczenia w kwestii odpowiedzialności karnej oskarżonych, pozostają kryteria merytoryczne. Inicjatywa Sądu występującego umotywowana została poprzez zaprezentowanie indywidulanych okoliczności, ale również wykazanie, że mają one szerszy zasięg, obejmujący cały Sąd Rejonowy w Ł.. W sprawie, w której oskarżonym jest syn wieloletniego sędziego Sądu Okręgowego w Ł. oraz znanej w lokalnym środowisku prawniczym notariusz, a nadto mąż osoby, która zatrudniona była w Prokuraturze Rejonowej w Ł., realizacja powyższych warunków byłaby niewątpliwie utrudniona. Tego rodzaju niezręcznych sytuacji, mogących rodzić, choćby nawet nieuzasadniony negatywny społeczny wydźwięk, czy też ingerować w swobodę orzekania, w interesie dobra wymiaru sprawiedliwości, należy unikać poprzez dopuszczalną w drodze wyjątku zmianę właściwości miejscowej sądu. Ważąc zatem interes wymiaru sprawiedliwości z punktu widzenia społecznego odbioru ponownego już w tej sprawie przekazywania sprawy przed przystąpieniem do jej merytorycznego rozpoznania oraz wymienione powyżej względy, uznać należało, że owo przekazanie - obecnie na podstawie art. 37 k.p.k. Sądowi wskazanemu na wstępie - jest zasadne.
Powiązane orzeczenia
- V KO 40/23 2023-05-17Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy oskarżony popełnił przestępstwo na szkodę sędziego sądu właściwego miejscowo, a w tym samym…
- I KO 8/22 2022-02-04Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy istnieją wątpliwości co do zewnętrznej bezstronności sądu miejscowo właściwego?
- IV KO 17/06 2006-03-08Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy oskarżeni są biegłymi sądowymi, a sprawa budzi zainteresowanie mediów?
- IV KO 38/21 2021-04-26Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy sąd wnioskujący nie wykazał obiektywnej niezdolności do rozpoznania sprawy?
- V KO 111/22 2023-01-24Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy większość sędziów danego sądu złożyła oświadczenia o wątpliwościach co do swojej bezstronnoś…
Powołane przepisy
art. 212 § 1 KKart. 37 KPKart. 43 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy