I KO 42/22
Izba Karna2022-11-08
Skład orzekający: Jerzy Grubba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Przewodnicząca Krajowej Rady Sądownictwa, odmawiając nadesłania dokumentów niezbędnych do postępowania wznowieniowego, podlega karze pieniężnej na podstawie art. 287 § 1 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nałożył karę pieniężną na Przewodniczącą Krajowej Rady Sądownictwa, uznając, że jej odmowa nadesłania dokumentów niezbędnych do postępowania wznowieniowego stanowiła bezpodstawne uchylanie się od udzielenia pomocy organowi prowadzącemu postępowanie karne. Działania te prowadziły do przewlekłości procesu i uniemożliwiały rozpoznanie wniosku o wznowienie postępowania w rozsądnym terminie.Stan faktyczny
Sąd Najwyższy prowadził postępowanie wznowieniowe z wniosku obrońcy skazanej M. L. W ramach postępowania sprawdzającego zwrócono się do Krajowej Rady Sądownictwa (KRS) o nadesłanie materiałów dotyczących sędziego orzekającego w sprawie. Przewodnicząca KRS odmówiła nadesłania dokumentów, powołując się na argumenty dotyczące „niezawisłości sędziów” i dostępu do informacji publicznej. Pomimo ponownego wezwania i wyznaczenia terminu, dokumenty nie zostały nadesłane.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nałożyć na D. P. – W., jako Przewodniczącą Krajowej Rady Sądownictwa, karę pieniężną w kwocie 3.000 zł.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I KO 42/22 POSTANOWIENIE Dnia 8 listopada 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba na posiedzeniu w dniu 8 listopada 2022r. w sprawie wniosku obrońcy skazanej M. L. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 25 czerwca 2020r. (sygn. akt II AKa 121/20), utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 3 lutego 2020r. (sygn. akt III K 136/19) na podstawie art. 287§1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: nałożyć na D. P. – W., jako Przewodniczącą Krajowej Rady Sądownictwa, karę pieniężną w kwocie 3.000 (trzy tysiące) zł. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy prowadzi postępowanie wznowieniowe z wniosku obrońcy skazanej M. L. W sprawie tej zawnioskowany został dowód z materiałów z procesu nominacyjnego prowadzonego przed Krajową Radą Sądownictwa, a dotyczących sędziego P. Z., który orzekał w sprawie skazanej w Sądzie Apelacyjnym. W ramach postępowania sprawdzającego prowadzonego na podstawie art. 546 k.p.k. Sąd Najwyższy zwrócił się o nadesłanie stosownych materiałów do Krajowej Rady Sądownictwa. Pismem z dnia 22 lipca 2022r. Przewodnicząca tej Rady odmówiła nadesłania dowodów, o które zwracał się Sąd Najwyższy (przy czym, nawiązując do pisma p. Przewodniczącej z dnia 7 września 2022r., prowadzenie czynności sprawdzających prowadzone w tym trybie, jak sama nazwa wskazuje, nie jest
2 jeszcze postępowaniem dowodowym, a do sprowadzenia dowodu z dokumentu lub jego kopii wystarczające jest zarządzenie. Warto też zauważyć, że tylko oddalenie dowodu wymaga postanowienia sądu – art. 170§3 k.p.k.). W tej sytuacji, w dniu 4 października 2022r. Sąd Najwyższy ponownie zwrócił się o nadesłanie stosownych dokumentów, wyjaśniając sytuację procesową oraz przyczynę, dla której wystąpił o nadesłanie tych materiałów i zakreślił termin 14 dni do wykonania tej czynności. Pomimo upływu tego terminu dokumenty nie zostały nadesłane, a w odpowiedzi odwołano się do poprzednio prezentowanej argumentacji. Głęboko niekonsekwentne jest też stanowisko p. Przewodniczącej, że żądanych informacji mogłaby udzielić w trybie dostępu do informacji publicznej, natomiast może ograniczać do nich dostęp Sądowi Najwyższemu w trybie procesowym, gdyż w ten sposób dba o „niezawisłość sędziów”. Tymczasem podjęte przez p. Przewodniczącą działania prowadzą jedynie do przewlekłości procesu i nie pozwalają na rozpoznanie prawidłowo złożonego wniosku o wznowienie postępowania w rozsądnym terminie. W tej sytuacji przyjąć należy, że Przewodnicząca Krajowej Rady Sądownictwa, będąc kierownikiem instytucji obowiązanej udzielić pomocy organowi prowadzącemu postępowanie karne (art. 15§2 k.p.k.), bezpodstawnie nie udzieliła pomocy w wyznaczonym przez Sąd Najwyższy terminie, a odmowa ta ma charakter umyślnego, wielokrotnego uchylania się nacechowanego nieustępliwością i nasileniem złej woli zobowiązanego. Sytuacja ta prowadzi do wniosku, iż osoba kierująca pracami Krajowej Rady Sądownictwa uchyla się od udzielenia pomocy w prowadzonym przez Sąd Najwyższy postępowaniu karnym, a to z kolei nakazuje, zgodnie z dyspozycją art. 287§1 k.p.k., nałożyć na D. P. – W. karę pieniężną w określonej na wstępie wysokości. Na koniec wypada zauważyć, że orzeczona kara porządkowa ma charakter przymuszający do wykonania polecenia Sądu Najwyższego, nie jest zatem równoznaczna z pociągnięciem do odpowiedzialności karnej przed czym ukaraną chroniłby immunitet sędziowski (art. 181 Konstytucji RP). Kara porządkowa w tym wypadku stricte skierowana jest do osoby kierującej instytucją mającą obowiązek
3 udzielić pomocy organowi prowadzącemu postępowanie karne, która bezpodstawnie nie udziela pomocy w wyznaczonym przez Sąd Najwyższy terminie. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie. [as]
Powiązane orzeczenia
- III KO 56/19 2019-09-18Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem?
- II KO 158/25 2026-01-28Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem?
- III KO 13/21 2021-04-15Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego?
- IV KO 77/25 2025-11-13Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem?
- IV KO 46/20 2020-08-20Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem skazującym, w świetle informacji skazanego o konieczności takiej zmiany?
Powołane przepisy
art. 287§1 KPKart. 546 KPKart. 170§3 KPKart. 15§2 KPKart. 181§1§3§2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy