I KR 66/74

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia S. Fornalik. Sędziowie: S. Mirski, Z. Durkiewicz (sprawozdawca). Prokurator Prokuratury Generalnej: H. Furmankiewicz. SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 11 września 1974 r. sprawy Jerzego M., oskarżonego z art. 210 § 2 i art. 208 k.k., z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Wojewódzkiego dla m.st. Warszawy z dnia 15 stycznia 1974 r.:1) z m i e n i ł zaskarżony wyrok w ten sposób, że u c h y l i ł orzeczenie co do kary łącznej i na podstawie art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 159) orzeczoną karę w wymiarze 3 lat pozbawienia wolności za czyn określony w art. 208 k.k. złagodził o połowę, tzn. do 1 roku i 6 miesięcy; 2) wymierzył oskarżonemu Jerzemu M. nową karę łączną 10 lat pozbawienia wolności, na poczet której zaliczył okres tymczasowego aresztowania od dnia 18 listopada 1973 r.; 3) w pozostałej części zaskarżony wyrok u t r z y m a ł w mocy (...). Uzasadnienie faktyczneZ urzędu, w ramach kontroli rewizyjnej, zauważyć należy, że Sąd Wojewódzki, rozpoznając sprawę, dopuścił się następujących uchybień:1. W sprawie niniejszej Prokurator Powiatowy w W., działając w interesie i na rzecz pokrzywdzonego Eugeniusza P., na podstawie art. 54 k.p.k. wytoczył powództwo cywilne, wnosząc o: a) zasądzenie od pozwanego Jerzego M. na rzecz Eugeniusza P. kwoty 5.000 zł z 8-procentowymi odsetkami od dnia zaistnienia przestępstwa tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; b) nadanie wyrokowi natychmiastowej wykonalności; c) rozpoznanie sprawy także w czasie nieobecności powoda; d) zasądzenie od pozwanego kosztów procesu według norm prawem przewidzianych.Sąd Wojewódzki zasądził od Jerzego M. na rzecz Eugeniusza P. 3.000 zł (w roszczeniu żądano 5.000 zł) z 8-procentowymi odsetkami od dnia 21 listopada 1973 r., nie ustosunkowując się do pozostałej części roszczenia oraz dalszych żądań pozwu, przez co naruszył art. 360 § 1 pkt 5, art. 362 § 1 i 3 k.p.k. oraz art. 325 k.p.c. w związku z art. 60 k.p.k.Uzasadnienie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej powództwa cywilnego, ograniczające się tylko do jednego zdania, bez wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej wyroku oraz bez przytoczenia przepisów prawa, narusza w sposób oczywisty art. 372 k.p.k. (oraz art. 328 § 2 k.p.c.)Orzekając w procesie adhezyjnym o żądaniach pozwu w wypadku zasądzenia tylko części roszczenia, sąd zobowiązany jest do rozstrzygnięcia pozostałej jego części, tzn. orzeczenia, czy w tym zakresie oddala powództwo, czy pozostawia je bez rozpoznania. Ponadto zobowiązany jest sąd do rozstrzygnięcia pozostałych żądań pozwu (art. 360 § 1 pkt 5, art. 362 k.p.k. i art. 325 k.p.c. w związku z art. 60 k.p.k.). Uzasadnienie orzeczenia w powyższy sposób musi znaleźć wyraz w motywach wyroku zgodnie z wymaganiem art. 372 k.p.k. oraz art. 328 § 2 k.p.c. (...). 2. Sąd Wojewódzki prowadząc postępowanie dowodowe po przesłuchaniu każdego świadka ujawnił, bez podania przyczyny i za zgodą stron, jego zeznania z postępowania przygotowawczego. Wykryciu i ustaleniu prawdy obiektywnej służą między innymi zasady bezpośredniości i ustności rozprawy głównej, od których wolno sądowi odstępować wyjątkowo i tylko wtedy, gdy jest to z punktu widzenia celów procesu karnego możliwe oraz gdy znajduje podstawę w przepisach prawa. Ujawnienie przeto protokołów przesłuchania świadków, sporządzonych w postępowaniu przygotowawczym lub przed sądem w tej samej lub innej sprawie, albo w innym postępowaniu przewidzianym przez ustawę dopuszczalne jest tylko i wyłącznie w warunkach art. 337 i 338 k.p.k., co musi znaleźć odpowiednie uzasadnienie w protokole rozprawy głównej (...).