I KZ 25/22
PostanowienieIzba Karna2022-05-18
Skład orzekający: Igor Zgoliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie przewodniczącego wydziału sądu okręgowego odmawiające przyjęcia kasacji z powodu jej wniesienia po terminie jest prawidłowe, jeśli skarżący podnosi zarzuty dotyczące błędnych ustaleń co do daty nadania kasacji, daty odbioru wyroku z uzasadnieniem, podmiotu uprawnionego do wydania zarządzenia oraz braku pouczenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie, uznając, że ustalenia dotyczące niedochowania 30-dniowego terminu do złożenia kasacji od daty doręczenia wyroku z uzasadnieniem były prawidłowe. Nawet jeśli skarżąca odebrała wyrok dwukrotnie, pierwszy termin doręczenia był decydujący. Zarządzenie zostało wydane przez uprawniony podmiot, a zarzuty dotyczące braku pouczenia nie znalazły potwierdzenia w aktach sprawy.Stan faktyczny
Przewodniczący sądu okręgowego odmówił przyjęcia kasacji oskarżycielki posiłkowej, uznając ją za złożoną po terminie. Oskarżycielka wniosła zażalenie, podnosząc zarzuty dotyczące błędnych ustaleń co do daty nadania kasacji i odbioru wyroku, niewłaściwego podmiotu wydającego zarządzenie oraz braku pouczenia. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie przewodniczącego sądu okręgowego o odmowie przyjęcia kasacji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I KZ 25/22 POSTANOWIENIE Dnia 18 maja 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Igor Zgoliński w sprawie A. J., skazanego z art. 190a § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 maja 2022 r. zażalenia wniesionego przez oskarżycielkę posiłkową E. J. na zarządzenie przewodniczącego IV Wydziału Karnego – Odwoławczego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 września 2021 r., sygn. akt IV WKK (…), odmawiające przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 14 czerwca 2021 r., sygn. akt IV Ka (…), zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w O. z dnia 27 maja 2020 r., sygn. akt II K (…), na podstawie art. 530 § 3 k.p.k. postanowił: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym zarządzeniem przewodniczący IV Wydziału Karnego – Odwoławczego Sądu Okręgowego w W. odmówił przyjęcia kasacji oskarżycielki posiłkowej wywiedzionej od wskazanego powyżej wyroku, uznając ją za złożoną po terminie zakreślonym przez art. 524 § 1 zd. 1 k.p.k. Zażalenie na to zarządzenie złożyła w ustawowym terminie oskarżycielka posiłkowa, domagając się jego uchylenia, gdyż w jej ocenie wydane zostało z naruszeniem „istotnych interesów strony, fundamentalnych praw konstytucyjnych”. Wskazała między innymi na błędne ustalenia poczynione odnośnie do daty nadania kasacji oraz daty
2 odebrania odpisu wyroku z uzasadnieniem, wydanie zarządzenia przez przewodniczącego wydziału, podczas gdy podmiotem do tego uprawnionym jest prezes sądu, do którego wniesiono kasację, zarzuciła naruszenie określone w art. 439 § 1 k.p.k., mające polegać na wydaniu zarządzenia przez osobę podlegającą wyłączeniu na podstawie art. 40 § 1 k.p.k., brak pouczenia o możliwości zaskarżenia przedmiotowego zarządzenia. Nadto skazana zawarła szereg uwag odnoszących się do zakończonego prawomocnie postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Na wstępie zaznaczyć należy, że przedmiotem niniejszego postępowania jest kontrola zasadności decyzji o odmowie przyjęcia kasacji. W jej ramach ocenie instancyjnej poddane być muszą ustalenia w zakresie niedochowania przez skarżącą terminu określonego w art. 524 § 1 zd. 1 k.p.k., gdyż ten powód stanowił podstawę wydania zaskarżonego zarządzenia. Zakresem kognicji nie może być natomiast objęty szereg kwestii poruszonych w zażaleniu, które nie dotyczą powyższej materii, a sprowadzają się do kontestowania sposobu procedowania wniosków w różnym przedmiocie, składanych przez E. J. w toku postępowania (np. odnośnie do pełnomocnika z urzędu, wyłączenia sędziego, przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu). Odnosząc się zaś do istoty niniejszej sprawy, a więc poczynionych ustaleń, zgodnie z którymi skarżąca wnosząc kasację nie dochowała 30-dniowego terminu liczonego od daty doręczenia jej wyroku sądu odwoławczego wraz z uzasadnieniem, należy skonstatować, że są one prawidłowe. Słusznie bowiem zostało przyjęte, że odpis orzeczenia wraz z pisemnymi jego motywami skarżąca otrzymała w dniu 3 sierpnia 2021 r., co wynika ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru tej korespondencji zawartego na k. 3641 verte, t. XVII. W aktach sprawy, na k. 3641d, t. XVII, znajduje się również kolejne potwierdzenie odbioru wyroku z uzasadnieniem przez skarżącą. Wynika z niego, że tego rodzaju korespondencję skarżąca odebrała ponownie w dniu 16 sierpnia 2021 r. Nie zmienia to faktu, że pierwszym doręczeniem orzeczenia, od którego winien być liczony termin do złożenia kasacji, było to mające miejsce w dniu 3 sierpnia 2021 r. Tak też zostało przyjęte w zaskarżonym zarządzeniu i tego ustalenia skarżąca skutecznie nie zakwestionowała. Brak wątpliwości w zakresie terminu odbioru implikował wniosek, że kwestia daty nadania kasacji i zgłoszonych w zażaleniu co do niej uwag o tyle pozostaje irrelewantna, że termin do złożenia kasacji – jak to zostało obliczone w zaskarżonym zarządzeniu – upłynął w dniu 2 września 2021 r. Okoliczność, czy kasacja została nadana w placówce pocztowej, jak wynika z zaskarżonego zarządzenia w dniu 15 września 2021 r., czy też, co podnosi skarżąca, dwa dni wcześniej z powodu „błędu urzędnika pocztowego”, tj. w dniu 13 września 2021 r. (co potwierdza dokumentami nadania – k. 3746, t. XVIII), nie
3 ma w tym przypadku większego znaczenia. Niezależnie bowiem od powyższego nadanie i tak nastąpiło z przekroczeniem 30-dniowego terminu (vide art. 123 § 1 k.p.k.). Wobec prawidłowych ustaleń w zakresie niedochowania terminu do wniesienia kasacji zaskarżone zarządzenie należało utrzymać w mocy. Zarządzenie nie budziło również zastrzeżeń pod kątem podmiotu uprawnionego do jego wydania. Istotnie, przepis art. 530 § 2 k.p.k. stanowi, że prezes sądu, do którego wniesiono kasację odmawia jej przyjęcia, jednakże w świetle art. 93 § 2 k.p.k. w kwestiach nie wymagających postanowienia, a do takich należy odmowa przyjęcia kasacji (art. 530 § 3 k.p.k.), obok prezesa sądu, zarządzenia mogą wydawać również przewodniczący wydziału, przewodniczący składu orzekającego albo upoważnieni sędziowie. W świetle powyższego zarządzenie wydane zostało, wbrew zarzutowi środka odwoławczego, przez uprawniony podmiot. Jeśli chodzi o podstawy iudex inhabilis, zostały one enumeratywnie wskazane w ustawie (art. 40 § 1-3 k.p.k.). Tego typu okoliczności w sprawie nie występowały. Co się tyczy zgłaszanego przez skarżącą niedopełnienia przez Sąd obowiązku pouczenia jej o sposobie i terminie zaskarżenia przedmiotowego zarządzenia, to zarzut ten nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy. Wynika z nich, że skarżąca otrzymała odpis zarządzenia wraz z pouczeniem (k. 3728, t. XVII), a w konsekwencji skutecznie z przysługującego jej uprawnienia skorzystała. Kierując się powyższą argumentacją, orzeczono jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- V KZ 15/25 2025-07-04Czy zarządzenie Prezesa Sądu Okręgowego o odmowie przyjęcia kasacji z powodu wniesienia jej po terminie jest prawidłowe, jeśli strona twierdzi, że nie została prawidłowo pouczona o sposobie doręczania pism i terminach?
- IV KZ 12/18 2018-04-11Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji z powodu wniesienia jej po terminie jest zasadne, gdy skazany twierdzi, że otrzymał uzasadnienie wyroku w późniejszym terminie niż ustalił to sąd?
- IV KZ 9/17 2017-05-17Czy zarządzenie odmawiające przyjęcia kasacji powinno precyzyjnie wskazywać datę wniesienia kasacji, której dotyczy odmowa?
- V KZ 33/19 2019-09-27Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji wniesionej po terminie, z uwagi na brak wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w ustawowym terminie, jest prawidłowe?
- II KZ 28/24 2024-07-23Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji wniesionej po terminie, z uwagi na zarzut nienależytej obsady sądu, powinno zostać utrzymane w mocy?
Powołane przepisy
art. 190a § 1 KKart. 530 § 3 KPKart. 524 § 1art. 439 § 1 KPKart. 40 § 1 KPKart. 123 § 1 KPKart. 530 § 2 KPKart. 93 § 2 KPKart. 40 § 1§ 1§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy