II KK 144/23

II KK 144/23 POSTANOWIENIE Dnia 30 maja 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek w sprawie L.K. skazanego z art. 197 § 3 pkt 2 i 3 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 30 maja 2023 r. wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 28 września 2022 r., sygn. akt II AKa 426/21, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 6 lipca 2021 r., sygn. akt VIII K 67/19, na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario p o s t a n o w i ł wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Obrońca L.K. wniósł do Sądu Najwyższego kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 28 września 2022 r., sygn. akt II AKa 426/21, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 6 lipca 2021 r., sygn. akt VIII K 67/19. W ww. postępowaniu L.K. został prawomocnie skazany za czyn z art. 197 § 3 pkt 2 i 3 k.k. i in., za które wymierzono mu karę łączną 5 lat pozbawienia wolności. W kasacji obrońca zawarł także wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego nią wyroku. W uzasadnieniu wniosku obrońca wskazał, że skazany został już wezwany do odbycia kary, a także, iż do tej pory w pełni stosował się do orzeczonych wobec niego środków zapobiegawczych. Powołał się na wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji wobec rangi i charakteru zarzutów sformułowanych pod adresem zaskarżonego wyroku – zwłaszcza zarzutu dotyczącego reprezentacji II KK 144/23 2 procesowej oskarżycielki posiłkowej. Wskazał także na podeszły wiek skazanego i jego sytuację zdrowotną. Na okoliczność stanu zdrowia obrońca przedłożył zaświadczenie lekarskie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Wstrzymanie wykonania prawomocnego orzeczenia na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. ma charakter wyjątkowy. O zastosowaniu tej instytucji powinna przesądzać ranga zarzutów kasacyjnych i bardzo wysoki stopień prawdopodobieństwa uchylenia wyroku, przy jednoczesnym uznaniu, że wykonywanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2023 r., III KK 645/22). Dokonywana na potrzeby rozpoznania wniosku analiza zarzutów kasacji doprowadziła Sąd Najwyższy do konkluzji, że nie ziściły się przesłanki do wstrzymania wykonania wyroku w trybie art. 532 § 1 k.p.k. Obrońca odwołuje się do wagi i stopnia prawdopodobieństwa uwzględnienia kasacji. Tymczasem odnosząc się do tych okoliczności trzeba wskazać, że dla uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku to prawdopodobieństwo musiałoby być niemal zbliżone do pewności, oczywistości (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 kwietnia 2021 r., V KK 129/21; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 marca 2021 r., IV KK 103/21) i prowadzić do wniosku o potrzebie uniewinnienia skazanego, względnie umorzenia wobec niego postępowania (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2018 r., II KK 23/18), ewentualnie wydania innego rozstrzygnięcia, które spowoduje, że wykonywanie kary do czasu rozpoznania kasacji okaże się niesłuszne i odbędzie się z pokrzywdzeniem skazanego. W tej sprawie nie zachodzi przedmiotowa oczywistość i jednoznaczność uchybień sygnalizowanych w kasacji obrońcy. Ocena zasadności zarzutów kasacji wymagać będzie analizy dokonywanej na etapie merytorycznego jej rozpoznania. Podstawą wniosku o zastosowanie instytucji z art. 532 § 1 k.p.k. obrońca czyni także wiek i sytuację zdrowotną skazanego. Tego typu okoliczności nie II KK 144/23 3 stanowią jednak przesłanki wstrzymania wykonania prawomocnego wyroku w trybie art. 532 § 1 k.p.k. Jak słusznie podkreśla się w literaturze i orzecznictwie, jeżeli treść art. 532 § 1 k.p.k. miałaby być postrzegana jako kolejna instytucja, która służy do wstrzymania wykonania kary w postępowaniu wykonawczym tylko na podstawie przesłanek faktycznych, osobistych czy rodzinnych skazanego oraz określonych okoliczności, które czyniłyby odbycie kary nadmiernie dolegliwym w aktualnej sytuacji skazanego, to zbędne było jej lokowanie w rozdziale o kasacji (tak: J. Matras, w: Kodeks postepowania karnego. Komentarz, red. K. Dudka, Warszawa 2020, s. 1193; z orzecznictwa – por. np.: postanowienia Sądu Najwyższego z: dnia 22 kwietnia 2020 r., IV KK 127/20; dnia 8 grudnia 2021 r., IV KK 636/21; dnia 14 stycznia 2022 r., V KK 628/21). Nie budzi wątpliwości, że umieszczenie tej instytucji w postępowaniu kasacyjnym przesądza, iż jej zastosowanie warunkowane jest bardzo wysokim prawdopodobieństwem uznania zasadności zarzutów kasacyjnych. Zatem, jak już podkreślono, można wstrzymać wykonanie prawomocnego orzeczenia na tej podstawie wtedy, gdy chociażby pobieżna analiza zarzutów kasacji wskazuje, że prawomocne orzeczenie dotknięte jest tak poważnym uchybieniem, iż wykonywanie kary może prowadzić do wyjątkowo dolegliwych lub wręcz nieodwracalnych skutków dla skazanego (por. J. Matras, Kodeks…, s. 1193). Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że nie zachodzą w tej sprawie wystarczające podstawy do zastosowania nadzwyczajnej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. Dodać należy, że decyzja w tym względzie w żadnym razie nie przesądza ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii zasadności kasacji obrońcy skazanego od prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie. Mając na uwadze powyższe, należało orzec jak w części dyspozytywnej niniejszego postanowienia. II KK 144/23 4