II KK 252/25
WyrokIzba Karna2026-01-22
Skład orzekający: Piotr Mirek, Marek Pietruszyński, Waldemar Płóciennik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara łączna ograniczenia wolności wymierzona powyżej sumy kar jednostkowych stanowi rażące naruszenie prawa karnego materialnego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wymierzenie kary łącznej ograniczenia wolności przekraczającej sumę kar jednostkowych stanowi rażące naruszenie prawa karnego materialnego, w szczególności art. 86 § 1 k.k. Zgodnie z tym przepisem, górną granicą kary łącznej jest suma kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa. Naruszenie to ma istotny wpływ na treść orzeczenia, prowadząc do wymierzenia kary surowszej niż przewidziana w ustawie.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy wymierzył oskarżonemu K.C. kary jednostkowe ograniczenia wolności za trzy przestępstwa: 10 miesięcy, 8 miesięcy i 5 miesięcy. Następnie, na podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 i 3 k.k., połączył te kary, wymierzając karę łączną 2 lat ograniczenia wolności. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie art. 86 § 1 k.k. poprzez wymierzenie kary łącznej powyżej sumy kar jednostkowych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze łącznej ograniczenia wolności i przekazał sprawę w tym zakresie Sądowi Rejonowemu dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
II KK 252/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 stycznia 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Mirek (przewodniczący) SSN Marek Pietruszyński (sprawozdawca) SSN Waldemar Płóciennik Protokolant Kamila Zacharz Przy udziale Prokuratora Prokuratury Krajowej Małgorzaty Kozłowskiej w sprawie K.C. skazanego z art. 190 § 1 k.k., art. 217 § 1 k.k., art. 216 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 22 stycznia 2026 r., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie z dnia 9 lutego 2024 r., sygn. akt IV K 291/22, uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze łącznej ograniczenia wolności i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Rejonowemu dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie do ponownego rozpoznania. Marek Pietruszyński Piotr Mirek Waldemar Płóciennik UZASADNIENIE
II KK 252/25 2 Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi – Północ w Warszawie, wyrokiem nakazowym z dnia 9 lutego 2024 r., sygn. IV K 291/22, uznał oskarżonego K.C. za winnego popełnienia trzech przestępstw: 1. z art. 190 § 1 k.k., wymierzając za nie karę 10 miesięcy ograniczenia wolności; 2. z art. 217 § 1 k.k., wymierzając za nie karę 8 miesięcy ograniczenia wolności; 3. z art. 216 § 1 k.k. wymierzając za nie karę 5 miesięcy ograniczenia wolności. Wymierzone kary każdorazowo polegać miały na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym. Następnie Sąd, na podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 i 3 k.k. wymienione kary jednostkowe połączył, wymierzając oskarżonemu jedną karę łączną 2 lat ograniczenia wolności, z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym. Od przedmiotowego wyroku nakazowego obrońca wniósł sprzeciw, ale wobec jego cofnięcia przez oskarżonego, wyrok ten uprawomocnił się w dniu 8 stycznia 2025 r. Wyrok ten, w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze łącznej, został zaskarżony kasacją Prokuratora Generalnego skierowaną na korzyść skazanego. Skarżący zarzucił rażące i mające wpływ na treść wyroku naruszenie prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 86 § 1 k.k., polegające na wymierzeniu kary łącznej ograniczenia wolności powyżej sumy kar jednostkowych i wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części oraz przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu dla Warszawy Pragi – Północ w Warszawie do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Argumenty prawne podniesione w kasacji, wskazujące na rażące naruszenie prawa materialnego, okazały się zasadne w stopniu oczywistym. Z art. 86 § 1 in principio k.k. wynika, że górną granicą możliwej do orzeczenia kary łącznej jest suma kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa. Nawet uwzględniając, że przepis ten pomiędzy czasem popełnienia przestępstw (18 grudnia
II KK 252/25 3 2021 r.) a momentem procedowania przez Sąd Rejonowy, uległ nowelizacji (z dniem 1 października 2023 r.), wspomniana zasada nie straciła na aktualności. Wobec wymierzenia oskarżonemu za poszczególne przestępstwa kar jednostkowych 10, 8 i 5 miesięcy ograniczenia wolności, możliwe było, wobec spełnienia warunku z art. 85 § 1 k.k., wymierzenie kary łącznej ograniczenia wolności w wymiarze nieprzekraczającym roku i 11 miesięcy, co wynika z zsumowania wymiarów wskazanych kar jednostkowych – nie zaś 2 lat, jak przyjął orzekający w sprawie Sąd. Obraza art. 86 § 1 k.k., jest rażącym naruszeniem prawa i ma istotny wpływ na treść orzeczenia, jako że w wypadku wydania wyroku łącznego skazany ponosi dolegliwość inną niż została przewidziana w ustawie, albo zbyt łagodną albo – jak w niniejszej sprawie – zbyt surową (por. wyroki SN: z 13.10.2016 r., IV KK 176/16; z 21.04.2021 r., III KK 112/21). Ze względu na ziszczenie się koniunkcji przesłanek wymienionych w art. 523 § 1 k.p.k. prawomocny wyrok podlegał w zaskarżonej części uchyleniu, a sprawa w tym zakresie – przekazaniu Sądowi Rejonowemu dla Warszawy Pragi – Północ w Warszawie do ponownego rozpoznania, w celu wyeliminowania stwierdzonych, opisanych powyżej uchybień, i orzeczenia na nowo kary łącznej według zasad określonych w ustawie karnej. Z tych względów orzeczono jak w wyroku. Marek Pietruszyński Piotr Mirek Waldemar Płóciennik [WB] [r.g.]
Powiązane orzeczenia
- V KK 33/23 2023-06-13Czy kara łączna pozbawienia wolności wymierzona w wymiarze przekraczającym sumę kar jednostkowych za poszczególne przestępstwa stanowi rażące naruszenie prawa materialnego?
- I KK 115/24 2024-05-08Czy wymierzenie kary łącznej ograniczenia wolności w wymiarze przekraczającym sumę kar jednostkowych, wymierzonych za poszczególne przestępstwa, stanowi rażące naruszenie prawa materialnego mające istotny wpływ na treść…
- II KK 333/14 2015-01-22Czy w postępowaniu nakazowym można orzec karę łączną ograniczenia wolności przekraczającą sumę kar jednostkowych, a następnie zaliczyć na jej poczet okres zatrzymania?
- I KK 142/26 2026-05-28Czy kara łączna ograniczenia wolności wymierzona w wyroku nakazowym, przekraczająca sumę kar jednostkowych, stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na treść wyroku?
- II KK 483/23 2023-11-20Czy orzeczenie kary łącznej ograniczenia wolności przekraczającej sumę kar jednostkowych stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na treść wyroku?
Powołane przepisy
art. 190 § 1 KKart. 217 § 1 KKart. 216 § 1 KKart. 85 § 1 KKart. 86 § 1art. 86 § 1 KKart. 523 § 1 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy