II KK 305/16
WyrokIzba Karna2016-10-26
Skład orzekający: Waldemar Płóciennik, Jarosław Matras, Eugeniusz Wildowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyrok skazujący wydany po śmierci oskarżonego, o której sąd nie wiedział, jest dotknięty bezwzględną przyczyną odwoławczą i czy postępowanie powinno zostać umorzone?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wyrok skazujący wydany po śmierci oskarżonego, nawet jeśli sąd nie posiadał o tym wiedzy, jest dotknięty bezwzględną przyczyną odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. W takiej sytuacji konieczne jest uchylenie wadliwego orzeczenia i umorzenie postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 537 § 2 k.p.k.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy wydał wyrok skazujący T. C. za czyn z art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. Po wydaniu wyroku okazało się, że oskarżony zmarł przed dniem wyrokowania. Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. i art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie, obciążając kosztami postępowania Skarb Państwa.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KK 305/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 października 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jarosław Matras SSN Eugeniusz Wildowicz Protokolant Anna Janczak w sprawie T. C. skazanego z art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. bez udziału stron w dniu 26 października 2016 r., kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w C. z dnia 7 lipca 2016 r., sygn. akt II K (…), 1. uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 537 § 2 k.p.k. umarza postępowanie; 2. kosztami postępowania w sprawie obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w C. z dnia 7 lipca 2016 r., sygn. akt II K (…), T. C. został uznany za winnego popełnienia czynu z art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., za co na podstawie art. 226 § 1 k.k. wymierzono mu karę 4 miesięcy
2 pozbawienia wolności. Orzeczenie to nie zostało zaskarżone zwykłymi środkami odwoławczymi. Kasację od wyroku Sądu Rejonowego wniósł, działając na korzyść T. C., Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny, który zaskarżając wyrok w całości zarzucił; „rażące naruszenie przepisów prawa karnego procesowego – art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. – polegające na rozpoznaniu sprawy i wydaniu wyroku skazującego T.C. za dokonanie przestępstwa określonego w art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., podczas gdy oskarżony ten zmarł przed dniem wydania wyroku, co stanowiło bezwzględną przyczynę odwoławczą wskazaną w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.” W następstwie tego zarzutu skarżący wniósł o uchylenie wyroku i umorzenie postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna, co uzasadnia rozpoznanie jej w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Postępowanie sądowe w sprawie toczyło się pod nieobecność oskarżonego, który nie odbierał awizowanych przesyłek. Po wydaniu wyroku w dniu 7 lipca 2016 r. zarządzono doręczenie jego odpisu oskarżonemu. Korespondencja została zwrócona z adnotacją, że adresat zmarł (k – 38). W zaistniałej sytuacji do akt sprawy dołączono skrócony akt zgonu T. C. (k – 44 ), z którego wynika, że zmarł on w dniu 15 czerwca 2016 r. Oznacza to, że w dniu wyrokowania istniała przeszkoda procesowa, przewidziana w art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., uniemożliwiająca prowadzenie postępowania. W konsekwencji jej zaistnienia wydany wyrok, choć sąd nie wiedział o śmierci oskarżonego, został dotknięty bezwzględną przyczyną odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. W powyższym stanie rzeczy konieczne stało się wyeliminowanie wadliwego orzeczenia z obrotu prawnego przez jego uchylenie. W następstwie śmierci oskarżonego postępowanie karne należało umorzyć na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 537 § 2 k.p.k.
Powiązane orzeczenia
- II KK 356/23 2023-09-13Czy wyrok skazujący wydany po śmierci oskarżonego stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, skutkującą koniecznością umorzenia postępowania?
- III KK 73/22 2022-03-15Czy postępowanie karne powinno zostać umorzone, jeśli oskarżony zmarł przed wydaniem wyroku skazującego?
- V KK 256/22 2022-06-30Czy wyrok skazujący wydany po śmierci oskarżonego stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia?
- IV KK 30/24 2024-02-20Czy wyrok skazujący wydany wobec oskarżonego, który zmarł przed jego wydaniem, jest dotknięty bezwzględną przyczyną odwoławczą i powinien zostać uchylony z powodu umorzenia postępowania?
- III KK 555/17 2018-01-23Czy wyrok skazujący wydany po śmierci oskarżonego, o której sąd nie wiedział, stanowi rażące naruszenie prawa procesowego, które obliguje Sąd Najwyższy do uchylenia wyroku i umorzenia postępowania?
Powołane przepisy
art. 226 § 1 KKart. 64 § 1 KKart. 535 § 5 KPKart. 17 § 1 pkt 5 KPKart. 537 § 2 KPKart. 17 § 1 pkt 5 KPKart. 439 § 1 pkt 9 KPK§ 1§ 5§ 1 pkt 5§ 2§ 1 pkt 5
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy