II KK 51/15
WyrokIzba Karna2015-03-19
Skład orzekający: Jacek Sobczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie prawa do obrony przez obrońcę, wynikające z jego zaniedbań lub uchybień, może skutkować ograniczeniem lub wyłączeniem możliwości skutecznego realizowania przez oskarżonego jego prawa do korzystania z pomocy obrońcy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że konsekwencją zaniedbań lub uchybień w zakresie wykonywania przez obrońcę ustawowych obowiązków nie może być ograniczenie lub wyłączenie możliwości skutecznego realizowania przez oskarżonego jego prawa do korzystania z pomocy obrońcy (art. 6 k.p.k.). Kategorycznie przyjmuje się, że zaniedbanie albo niewłaściwe wykonanie obowiązków przez obrońcę nie może szkodzić oskarżonemu, wówczas gdy ten jako właściwa strona w procesie żadnej winy w niedopełnieniu obowiązków przez obrońcę nie ponosi.Stan faktyczny
Obrońca skazanego wniósł kasację od wyroku sądu odwoławczego, zarzucając naruszenie prawa do obrony wynikające z błędnego powiadomienia skazanego o treści wyroków. Skazany miał zostać pozbawiony możliwości ustalenia sposobu i zakresu zaskarżenia oraz składania dokumentów i wniosków dowodowych. Sąd Najwyższy rozpoznał kasację na posiedzeniu bez udziału stron. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i zwolnił skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KK 51/15 POSTANOWIENIE Dnia 19 marca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Sobczak na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 3 k.p.k.) po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2015 r., sprawy Ł. C. skazanego z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i inne z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 9 stycznia 2013 r., sygn. akt X Ka […] zmieniającego częściowo wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 21 lutego 2012 r., sygn. akt III K […], p o s t a n o w i ł 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, 2. zwolnić skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 21 lutego 2012 r., sygn. akt III K […], m. in. […] została skazany za czyn z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i inne na karę łączną 1 roku i 1 miesiąca pozbawienia wolności. Na poczet tej kary został zaliczony okres rzeczywistego pozbawienia wolności skazanego w sprawie. Wyrokiem tym rozstrzygnięto także, w oparciu o przepis art. 45 § 1 k.p.k., o przepadku korzyści majątkowej uzyskanej z
2 przestępstwa w kwocie 4000 zł. Apelację od wyroku Sądu I instancji wniósł obrońca tego oskarżonego. Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia 9 stycznia 2013 r., sygn. akt X Ka […] w odniesieniu do tego oskarżonego utrzymał w mocy. Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wywiódł obrońca tego skazanego zarzucając rażące naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 6 k.p.k., poprzez ograniczenie prawa do obrony wynikające z błędnego powiadomienia przez obrońcę o treści zapadłych pod nieobecność oskarżonego wyroków Sądu I i II instancji, treści złożonego przez tego obrońcę środka zaskarżenia, co skutkowało pozbawieniem jego mocodawcy swobody ustalenia sposobu i zakresu zaskarżenia, osoby obrońcy, składania dokumentów i zaświadczeń oraz pozbawiło go możliwości składania wniosków dowodowych w trybie art. 452 § 2 k.p.k., co mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu II instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu sądowi. Prokurator w odpowiedzi na kasacje wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy, zważył, co następuje: Kasacja jest bezzasadna w stopniu oczywistym, dlatego podlega oddaleniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. Już na wstępie dostrzec należy, iż sformułowany przez skarżącego zarzut jako obraza art. 6 k.p.k., naruszenie prawa do obrony skazanego, nie został skierowany do żadnego z orzekających w sprawie Sądów lecz został wymierzony w działania reprezentującego w procesie skazanego obrońcy. To właśnie tenże obrońca – zdaniem skarżącego – swoim postępowaniem, polegającym na niewłaściwym poinformowaniu ww. o treści zapadłego w sprawie wyroku naruszył normę wskazanego przepisu i tym samym ograniczył prawo do obrony Ł. C.. Nie ulega wszak wątpliwości, że konsekwencją zaniedbań czy uchybień w zakresie wykonywania przez obrońcę oskarżonego ustawowych obowiązków nie może być ograniczenie, czy wręcz wyłączenie, możliwości skutecznego realizowania przez oskarżonego jego prawa do korzystania z pomocy obrońcy (art. 6 k.p.k.). Takie stanowisko Sąd Najwyższy wielokrotnie już prezentował w licznych
3 orzeczeniach (por. wyroki: z dnia 9 marca 2011 r., II KK 259/10, LEX nr 784270 i wskazane tam orzeczenia oraz z dnia 7 kwietnia 2010 r., V KK 273/09, OSNKW 2010, z. 8, poz. 68 i z dnia 8 marca 2007 r., V KK 200/06, LEX nr 262711), które znalazły aprobatę i w piśmiennictwie [por. T. Grzegorczyk: Komentarz do Kodeksu postępowania karnego, 5. wydanie, s. 66; Z. Gostyński (red.), S. Zabłocki (w:) Komentarz do Kodeksu postępowania karnego, Tom I, 2003, s. 219]. Kategorycznie przyjmuje się zatem, że „zaniedbanie albo niewłaściwe wykonanie obowiązków przez obrońcę nie może szkodzić oskarżonemu wówczas, gdy ten jako właściwa strona w procesie żadnej winy w niedopełnieniu obowiązków przez obrońcę nie ponosi” (postanowienie Sądu Najwyższego z 24 listopada 1973 r., II KZ 220/73, OSNKW 1974, z. 3, poz. 56) – zob. wyrok SN z dnia 22 listopada 2011 r., IV KK 258/11, OSNKW 2012 nr 2 str. 23. Powyższe należy odnosić do solidnie uargumentowanych, indywidualnych okoliczności danej sprawy. W przedmiotowej zaś sprawie – gdzie zarzuca się obrońcy, iż wadliwie poinformował oskarżonego o treści wydanego wobec niego wyroku – nie ziściły się racjonalnie uzasadnione uwarunkowania potwierdzające, iż rzeczywiście przysługujące skazanemu prawo do obrony zostało naruszone czy też ograniczone. Stwierdzić trzeba, że postawa procesowa adw. K. i podejmowane przez niego na rzecz oskarżonego czynności, nie naraziły Ł. C. na jakiekolwiek ujemne konsekwencje, co nieudolnie stara się wykazać obrońca. W sposób nie budzący zastrzeżeń adwokat ten wywiązał się ze swej funkcji obrończej. Sąd Najwyższy nie zauważa bowiem i nie wyraża jakichkolwiek uwag krytycznych, pod kątem pracy tego adwokata, które mogłyby mieć jakiekolwiek znaczenie dla kwestii odpowiedzialności Ł. C. oraz decyzji Sądu I czy II instancji. Sposób uargumentowania zarzutu kasacyjnego dowodzi, iż jest on wyrazem rozgoryczenia skazanego ze współpracy z obrońcą. Tymczasem kwestie związane z zakresem i zasięgiem umocowania obrońcy i ewentualne z tym związane wymagania i roszczenia, winny być rozstrzygane na szczeblu organów nadzorujących pracę adwokatów. Jak wynika z akt sprawy i załączonego do nich pisma do Okręgowej Rady Adwokackiej, w którym wskazuje się na konkretne
4 zarzuty pod adresem adw. K., skazany jest świadom i realizuje przysługujące mu w omawianym aspekcie uprawnienia. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia. [l.n]
Powiązane orzeczenia
- IV KK 224/19 2019-06-26Czy naruszenie prawa do obrony oskarżonego, wynikające z prowadzenia rozprawy pod jego nieobecność, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku sądu odwoławczego?
- II KK 332/15 2015-11-16Czy naruszenie prawa do obrony miało miejsce w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeśli oskarżonej wyznaczono obrońcę z urzędu po powstaniu wątpliwości co do jej poczytalności, a następnie cofnięto mu obrońcę…
- III KK 65/18 2019-04-18Czy naruszenie prawa do obrony oskarżonego, wynikające z przeprowadzenia rozprawy pod jego nieobecność pomimo usprawiedliwienia, stanowi bezwzględną podstawę uchylenia wyroku?
- V KK 220/12 2012-11-06Czy naruszenie prawa do obrony oskarżonego, wynikające z braku realnej pomocy obrońcy w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, stanowi bezwzględną podstawę uchylenia wyroku sądu odwoławczego i przekazania sprawy d…
- III KK 74/12 2012-08-24Czy naruszenie prawa do obrony przez sąd odwoławczy, wynikające z nierozpoznania apelacji pod nieobecność obrońcy mimo jego zawiadomienia i prośby skazanego o odroczenie, stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonego orzecz…
Powołane przepisy
art. 535 § 3 KPKart. 59 ust. 1art. 45 § 1 KPKart. 6 KPKart. 452 § 2 KPK§ 3§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy