II KK 522/25
WyrokIzba Karna2026-06-10
Skład orzekający: Zbigniew Puszkarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej na niekorzyść skazanego za zabójstwo jest dopuszczalna na podstawie art. 523 § 3 k.p.k.?Ratio decidendi
Kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej na niekorzyść skazanego za zabójstwo jest niedopuszczalna z mocy ustawy na podstawie art. 523 § 3 k.p.k., ponieważ ograniczenie to nie dotyczy sytuacji, gdy osoba, której dotyczy kasacja, została prawomocnie skazana, chyba że zaistniało uchybienie wskazane w art. 439 k.p.k. lub kasacja została wniesiona przez podmioty wymienione w art. 521 k.p.k. W niniejszej sprawie kasacja nie sygnalizowała uchybienia z art. 439 k.p.k.Stan faktyczny
Pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej wniósł kasację na niekorzyść skazanego R.M. za zabójstwo (art. 148 § 1 k.k.). Kasacja dotyczyła wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie, który zmieniał wyrok Sądu Okręgowego Warszawa - Praga. Sąd Najwyższy rozpoznał kwestię dopuszczalności kasacji na posiedzeniu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić kasację bez rozpoznania na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k., art. 429 § 1 k.p.k. oraz art. 523 § 3 k.p.k. i obciążył oskarżycielkę posiłkową kosztami procesu za postępowanie kasacyjne.Pełny tekst orzeczenia
II KK 522/25 POSTANOWIENIE Dnia 10 czerwca 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie R.M. skazanego za czyn z art. 148 § 1 k.k. po rozważeniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 10 czerwca 2026 r. kwestii dopuszczalności kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 21 maja 2025 r., sygn. akt II AKa 481/24, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie z dnia 18 stycznia 2024 r., sygn. akt V K 109/23, p o s t a n o w i ł: 1. na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k., art. 429 § 1 k.p.k. oraz art. 523 § 3 k.p.k. pozostawić kasację bez rozpoznania; 2. kosztami procesu za postępowanie kasacyjne obciążyć oskarżycielkę posiłkową M.B. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie wyrokiem z dnia 21 maja 2025 r., sygn. akt II AKa 481/24 uznał oskarżonego R.M. za winnego zabójstwa D.B., tj. popełnienia czynu z art. 148 § 1 k.k. i wymierzył mu karę 25 lat
II KK 522/25 2 pozbawienia wolności. Rozstrzygnął również o odpowiedzialności karnej dwóch innych oskarżonych. Po rozpoznaniu apelacji wniesionych przez obrońców oskarżonych, prokuratora oraz pełnomocników oskarżycielki posiłkowej, Sąd Apelacyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 maja 2025 r., sygn. akt II AKa 481/24, zmienił zaskarżony wyrok, przy czym w odniesieniu do R.M. w ten sposób, że ustalił, iż przypisanego mu czynu dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu kary 2 lat 6 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Sochaczewie z dnia 16 lipca 2013 r. sygn. II K 221/12 za umyślne przestępstwo podobne z art. 280 § 1 k.k., nadto przyjął, że swoim zachowaniem przekroczył granice obrony koniecznej, czym wyczerpał znamiona przestępstwa z art. 148 § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 października 2023 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. w zw. z art.25 § 2 k.k. i za to wymierzył R.M. karę 15 lat pozbawienia wolności. Wyrok zawiera również inne rozstrzygnięcia. Kasację od prawomocnego wyroku Sądu odwoławczego wniósł pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej. Zaskarżył wyrok w części dotyczącej R.M. na niekorzyść tego skazanego, zarzucając rażące naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 7 k.p.k. i art. 433 § 2 k.p.k. oraz art. 457 § 3 k.p.k. (skarżący przekonywał, że okoliczności zdarzenia wykluczały „całościową ocenę działania oskarżonego w warunkach określonych w art. 25 § 2 k.k., jak to przypisał sąd odwoławczy”). Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku co do wymienionego skazanego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie. W odpowiedzi na kasację prokurator Prokuratury Regionalnej wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. W Sądzie Apelacyjnym w Warszawie kasacja została przyjęta i wraz z aktami sprawy przedstawiona do rozpoznania Sądowi Najwyższemu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Autor kasacji, ale też prokurator udzielający na nią odpowiedzi i Przewodnicząca Wydziału, która stwierdziła, że kasacja „odpowiada warunkom formalnym” i na podstawie art. 530 § 1 k.p.k. zarządziła jej przyjęcie (k. 2533 akt sprawy), najwyraźniej nie dostrzegli, że art. 523 § 3 k.p.k. stanowi, iż kasację na
II KK 522/25 3 niekorzyść można wnieść jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania. Zatem a contrario nie jest dopuszczalne wniesienie kasacji na niekorzyść, gdy osoba, której dotyczy kasacja, została prawomocnie skazana, jak to ma miejsce w przypadku R.M. Co prawda art. 523 § 4 k.p.k. stanowi, że ograniczenie to nie dotyczy kasacji wniesionej z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. oraz przez podmioty wymienione w art. 521 k.p.k., ale w kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej nie sygnalizowano, iż zaistniało uchybienie wskazane w art. 439 k.p.k. Mając zatem na uwadze, że przedmiotowa kasacja autorstwa strony jest niedopuszczalna z mocy ustawy, wobec czego jej przyjęcie w Sądzie Apelacyjnym w Warszawie było nieprawidłowe, Sąd Najwyższy orzekł jak w pkt 1 postanowienia, co skutkowało w pkt 2 obciążeniem oskarżycielki posiłkowej kosztami procesu za postępowanie kasacyjne, zgodnie z art. 637a k.p.k. oraz art. 637 § 1 w zw. z art. 636 § 1 k.p.k. [WB] [r.g.]
Powiązane orzeczenia
- IV KZ 38/24 2025-01-30Czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, która zmierza do nałożenia na skazanych dodatkowych obowiązków finansowych, jest niedopuszczalna z mocy ustawy na podstawie art. 523 § 3 k.p.k.?
- I KK 334/24 2024-09-19Czy kasacja wniesiona na niekorzyść skazanego przez pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej jest dopuszczalna, jeśli nie zapadł wyrok uniewinniający lub umarzający postępowanie, a nie podniesiono zarzutu z art. 439 k.p.k.?
- IV KK 499/20 2020-12-16Czy kasacja wniesiona na niekorzyść skazanych przez pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych od wyroku skazującego, bez wskazania bezwzględnych przyczyn odwoławczych, jest dopuszczalna?
- V KK 276/24 2025-04-24Czy kasacja wniesiona na niekorzyść skazanych przez pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych, od wyroku skazującego, jest dopuszczalna, jeśli nie wskazuje na uchybienia wymienione w art. 439 k.p.k.?
- II KK 167/20 2020-09-15Czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego na niekorzyść skazanego od prawomocnego wyroku skazującego, bez wskazania przyczyn określonych w art. 439 § 1 k.p.k., jest dopuszczalna?
Powołane przepisy
art. 148 § 1 KKart. 531 § 1 KPKart. 530 § 2 KPKart. 429 § 1 KPKart. 523 § 3 KPKart. 280 § 1 KKart. 4 § 1 KKart. 64 § 1 KKart.25 § 2 KKart. 7 KPKart. 433 § 2 KPKart. 457 § 3 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy