II KK 56/19

Sygn. akt II KK 56/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 lutego 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Piotr Mirek SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek Protokolant Anna Janczak w sprawie M. K. w przedmiocie wyroku łącznego po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 lutego 2019 r., kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego (PK (…)) od wyroku Sądu Rejonowego w P. z dnia 17 lipca 2018 r., sygn. II K (…), uchyla punkt II zaskarżonego wyroku łącznego i na podstawie art. 572 k.p.k. umarza postępowanie w tym zakresie, a kosztami procesu obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Wyrokiem łącznym z dnia 17 lipca 2018 r. w sprawie II K (…), Sąd Rejonowy w P. w sprawie M. K. skazanego prawomocnymi wyrokami: 2 1. Sądu Rejonowego w G. z dnia 20 kwietnia 2012 r. w sprawie VI K 995/11 - za czyn z art. 178a § 1 k.k., popełniony w dniu 7 grudnia 2011 r., na karę 10 miesięcy ograniczenia wolności (w dniu 29 marca 2014 r. kara ograniczenia wolności została wykonana); 2. Sądu Rejonowego w P. z dnia 30 czerwca 2014 r. w sprawie II K 428/14 - za czyn z art. 244 k.k., popełniony w dniu 28 lutego 2014 r., na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat oraz grzywnę w wymiarze 60 stawek dziennych, przy określeniu wysokości jednej stawki na 20 złotych (postanowieniem z dnia 23 września 2016 r. zamieniono karę grzywny na zastępczą karę pozbawienia wolności); 3. Sądu Rejonowego w G. z dnia 26 września 2016 r. w sprawie VI K 465/16 za czyny: − z art. 207 § 1 k.k. w zbiegu z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., popełniony w okresie od 1 marca 2015 r. do 15 marca 2016 r., na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności, − z art. 207 § 1 k.k. popełniony w okresie od listopada 2015 r. do 14 stycznia 2016 r., na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności, na karę łączną 5 miesięcy pozbawienia wolności (w dniu 28 października 2016 r. kara pozbawienia wolności została wykonana); 4. Sądu Rejonowego w G. z dnia 19 kwietnia 2017 r. w sprawie o sygn. akt VI K 793/16 za czyny: − z art. 177 § 1 k.k. w zw. z art. 178 § 1 k.k., popełniony w dniu 23 marca 2016 r., na karę 8 miesięcy pozbawienia wolności; wymierzono także środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat, − z art. 178a § 4 k.k., popełniony w dniu 23 marca 2016 r., na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności; wymierzono także środek karny w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, na karę łączną 8 miesięcy pozbawienia wolności, łączny zakaz dożywotniego prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych; początek wykonywania kary pozbawienia wolności przypadł na dzień 29 kwietnia 2018 r.; 3 5. Sądu Rejonowego w P. z dnia 20 czerwca 2017 r. w sprawie II K 1012/16 za czyny: − z art. 178a § 1 i 4 k.k., popełniony w dniu 3 listopada 2015 r., na karę 5 miesięcy pobawienia wolności; wymierzono także środek karny w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, − z art. 288 § 1 k.k. popełniony w dniu 13 grudnia 2015 r., na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności, − z art. 190 § 1 k.k. popełniony w dniu 13 grudnia, na karę 2 miesięcy pobawienia wolności, na karę łączną 6 miesięcy pozbawienia wolności (w dniu 29 kwietnia 2018 r. kara pozbawienia wolności została wykonana), orzekł: I. na podstawie art. 572 k.p.k. a contrario do art. 85 § 1 i 2 k.k. umorzył postępowanie w zakresie wyroków opisanych w pkt 1 i 3; II. na podstawie art. 85 § 1 i 2 k.k. w zw. z art. 86 § 1 i 4 k.k. w zw. z art. 89 § 1b k.k. połączył kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem ich wykonania oraz bez warunkowego zawieszenia opisane w pkt 2 i 4 i orzekł wobec skazanego M. K. karę łączną roku pozbawienia wolności; III. na podstawie art. 63 § 1 k.k. na poczet orzeczonej w pkt II kary pozbawienia wolności zaliczył skazanemu M. K. okres rzeczywistego pozbawienia wolności w okresie od 29 kwietnia 2018 r. do 17 lipca 2018 r.; IV. na podstawie art. 90 § 2 k.k. w zw. z art. 85 § 1 i 2 k.k. połączył orzeczone w wyrokach opisanych w pkt 4 i 5 środki karne w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych i orzekł wobec skazanego M. K. dożywotni zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych; V. w pozostałym zakresie wyroki pozostawił do odrębnego wykonania; VI. kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa. Wyrok Sądu Rejonowego w P. nie został przez żadną ze stron zaskarżony, stąd uprawomocnił się z dniem 25 lipca 2018 r. We wniesionej na korzyść skazanego M. K. kasacji, Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny, zaskarżając wyrok Sądu Rejonowego w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze łącznej pozbawienia wolności opisanej w pkt II części 4 dyspozytywnej podniósł zarzut rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia przepisów prawa karnego procesowego i materialnego, a mianowicie art. 572 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. oraz art. 85 § 1 i 2 k.k. w zw. z art. 75 § 4 k.k., polegającego na nieuwzględnieniu przez Sąd orzekający okoliczności co do przebiegu postępowania wykonawczego wynikającej z akt sprawy o sygn. II K 1338/17 wskazującej, że wymierzona skazanemu M. K. wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia 30 czerwca 2014 r., sygn. II K 428 /14, kara 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat próby nie została zarządzona do wykonania, jak również, że upłynął 6 miesięczny termin od zakończenia okresu próby umożliwiający jej wykonanie, co powodowało, że względem tej kary nie zachodziły warunki do wydania wyroku łącznego, albowiem Sąd nie mógł jej połączyć, jako podlegającą wykonaniu, z karą 8 miesięcy pozbawienia wolności orzeczoną wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia 19 kwietnia 2017 r. w sprawie o sygn. VI K 793/16, a w konsekwencji powinien w tym zakresie umorzyć postępowanie w przedmiocie wydania wyroku łącznego. W konkluzji autor kasacji wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i umorzenie w tym zakresie postępowania na podstawie art. 572 k.p.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja wniesiona na korzyść skazanego przez Ministra Sprawiedliwości -Prokuratora Generalnego okazała się oczywiście zasadna, co umożliwiło jej rozpoznanie w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Zgodnie z obowiązującą od dnia 1 lipca 2015 r. nowelą z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny i niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 396) podstawą wymiaru kary łącznej są wymierzone i podlegające wykonaniu, z zastrzeżeniem art. 89 k.k., w całości lub w części kary lub kary łączne wymierzone za zbiegające się przestępstwa (art. 85 § 1 i 2 k.k.) Lektura akt sprawy dowodzi, iż orzeczona wobec skazanego M. K. wyrokiem z dnia 30 czerwca 2014 r. w sprawie II K 428/14 kara 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat próby, w dacie orzekania w rozpoznawanej sprawie, nie podlegała już wykonaniu. Z k. 76 akt II K 428/14 wynika, iż wyrok Sądu Rejonowego w P. uprawomocnił się w dniu 19 listopada 2014 r. (wyrok Sądu Okręgowego w W. z 5 dnia 19 listopada 2014 r., sygn. X Ka 957/14). Tym samym, orzeczony wyrokiem 2-letni okres próby upłynął w dniu 19 listopada 2016 r. Z akt nie wynika aby zarządzono wykonanie kary pozbawienia wolności w okresie obowiązywania środka probacyjnego, jak i w terminie 6 miesięcy po jego zakończeniu (art. 75 § 4 k.p.k.) Termin ewentualnego zarządzenia wykonania kary upłynął w dniu 19 maja 2017 r. Upływ terminu zakreślonego przez ustawodawcę do zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności powoduje, iż taka kara nie podlega już wykonaniu. W świetle nowego stanu prawnego kara ta nie podlega więc połączeniu w myśl zasad określonych art. 85 § 2 k.k. Tym samym należy się więc zgodzić z autorem kasacji, iż „kara 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat próby orzeczona wyrokiem z Sądu Rejonowego w P. z dnia 30 czerwca 2014 r., sygn. II K 428/14 nie mogła zostać objęta węzłem kary łącznej z karą 8 miesięcy pozbawienia wolności orzeczoną wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia 19 kwietnia 2017 r., sygn. akt VI K 793/16” (k. 6 kasacji). Wykonanie kary pozbawienia wolności w sprawie II K 428/14 przed datą wydania wyroku łącznego w rozpoznawanej sprawie, w związku z brakiem przesłanek do wydania wyroku łącznego, skutkuje koniecznością umorzenia w tym zakresie postępowania. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł, jak na wstępie.