II KK 79/16
WyrokIzba Karna2016-04-08
Skład orzekający: Józef Dołhy
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca rażące naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym art. 5 § 2 k.p.k., art. 7 k.p.k., art. 201 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. oraz art. 148 § 1 k.k., jest oczywiście bezzasadna, gdy podnosi zarzuty podważające ustalenia faktyczne pod pozorem naruszenia prawa materialnego i procesowego?Ratio decidendi
Kasacja obrońcy skazanego jest oczywiście bezzasadna, ponieważ jest niespójna i nie spełnia wymogów skargi kasacyjnej. Podnoszenie zarzutów naruszenia prawa materialnego, które w istocie kwestionują ustalenia faktyczne lub naruszenie przepisów prawa procesowego, jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym. Sąd Najwyższy podkreślił, że obraza prawa materialnego ma miejsce, gdy stan faktyczny został ustalony prawidłowo, a zastosowano do niego niewłaściwy przepis, a nie gdy wadliwość wynika z błędnych ustaleń faktycznych lub naruszenia przepisów procesowych. Zarzut naruszenia art. 5 § 2 k.p.k. jest bezzasadny, gdy sądy nie powzięły wątpliwości, które należałoby rozstrzygnąć na niekorzyść skazanego.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy skazał M. P. za przestępstwo z art. 148 § 1 k.k. na karę 11 lat pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny utrzymał ten wyrok w mocy. Obrońca skazanego wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym błędy w ocenie opinii biegłych i naruszenie zasady in dubio pro reo. Obrońca kwestionował ustalenia faktyczne, sugerując, że pokrzywdzony został pobity przez inną osobę, a skazany znalazł go już nieżywego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, zwolnił skazanego od kosztów sądowych i zasądził od Skarbu Państwa na rzecz obrońcy z urzędu wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie kasacji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KK 79/16 POSTANOWIENIE Dnia 8 kwietnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Dołhy na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 8 kwietnia 2016 r., sprawy M. Z. P. skazanego z art. 148 § 1 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego, od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 20 sierpnia 2015 r., sygn. akt II AKa […] utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w P. z dnia 22 grudnia 2014 r., sygn. akt II K […], p o s t a n o w i ł: 1. oddala kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. zwalnia skazanego od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego; 3. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz obrońcy z urzędu adw. K. P. - Kancelaria Adwokacka w P. - kwotę 738,00 zł (słownie: siedemset trzydzieści osiem złotych), w tym 23 % VAT, tytułem wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji w sprawie skazanego M. Z. P. UZASADNIENIE
2 Wyrokiem z dnia 22 grudnia 2014 roku (II K […]) Sąd Okręgowy w P. skazał M. P. za popełnienie przestępstwa z art. 148 § 1 k.k. i wymierzył mu karę 11 (jedenastu) lat pozbawienia wolności. Apelację od tego orzeczenia złożył obrońca skazanego zaskarżając wyrok Sądu Okręgowego w całości na korzyść M. P. Sąd Apelacyjny w […] wyrokiem z dnia 20 sierpnia 2015 roku (II AKa […]) utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w P.. Od powyższego rozstrzygnięcia Sądu odwoławczego kasację złożył obrońca skazanego zaskarżając wyrok Sąd Apelacyjnego w […] w całości i wskazał rażące naruszenie prawa procesowego: - art. 5 § 2 k.p.k., art. 7 k.p.k., art. 201 k.p.k w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. oraz rażące naruszenie prawa materialnego: - art. 148 § 1 k.k. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i uniewinnienie M. P. ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i utrzymanego nim wyroku Sądu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W pisemnej odpowiedzi na kasację Prokurator Prokuratury Apelacyjnej w […] wniósł o oddalenie kasacji, jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja obrońcy skazanego M. P. jest oczywiście bezzasadna, a lektura nadzwyczajnego środka zaskarżenia prowadzi do wniosku, że skarga jest niespójna i nie spełnia wymogów skargi kasacyjnej. Skarżący w nadzwyczajnym środku zaskarżenia podniósł zarówno rażące naruszenie prawa procesowego, jak i materialnego. W orzecznictwie Sądu Najwyższego niejednokrotnie wyrażano pogląd, że obraza prawa materialnego ma miejsce wtedy gdy stan faktyczny został w zaskarżonym orzeczeniu ustalony prawidłowo, a niezastosowano do niego właściwego przepisu prawa materialnego, a także w sytuacji niezastosowania określonego przepisu, gdy jego zastosowanie było obowiązkowe. Natomiast nie zachodzi taka obraza, kiedy wadliwość zaskarżonego orzeczenia jest wynikiem błędnych ustaleń przyjętych za jego podstawę lub naruszenia przepisów prawa procesowego (zob. postanowienie SN z dnia 29 października 2009 roku, IV KK 322/09). Sąd Najwyższy nie podziela
3 poglądu, że przy obrazie prawa materialnego za punkt wyjścia należy przyjmować nie to co Sąd ustalił, ale to co Sąd powinien ustalić. Tak ujmowany zarzut jest w istocie zarzutem błędu w ustaleniach faktycznych. Podnosząc w punkcie pierwszym kasacji rażące naruszenie prawa procesowego, zaś w punkcie drugim rażące naruszenie prawa materialnego, polegające na błędnej kwalifikacji prawnej, obrońca skazanego spowodował, że kasacja jest wewnętrznie niespójna. Podnosząc zarzut z art. 5 § 2 k.p.k. oraz art. 7 k.p.k. w zw. z art. 201 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. obrońca skazanego próbował wykazać, że Sąd Apelacyjny w [...] w sposób nieuzasadniony zaaprobował procedowanie Sądu I instancji. Skarżący uważa, że opinie biegłego z Instytutu […] w K. oraz biegłego L., uwzględnione przez Sąd, są rozbieżne i Sąd I instancji niesłusznie odrzucił wniosek o dopuszczenie kolejnego biegłego z zakresu medycyny sądowej. Skarżący uważa, że rozbieżność pomiędzy ekspertyzami jest wynikiem tego, że skazany rzeczywiście miał kontakt z denatem, ale po tym jak został on wcześniej pobity przez kogoś innego, a nie przez skazanego, wręcz skarżący wnioskuje, że skazany znalazł pokrzywdzonego już nieżyjącego. Obrońca skazanego dążył do powołania trzeciego biegłego, który wypowiedziałby się na temat kontaktu skazanego z pokrzywdzonym, jako osobą wcześniej pobitą (k. 6 kasacji). Należy zauważyć, że tożsamy zarzut był przedmiotem analizy Sądu odwoławczego. Sąd Apelacyjny odniósł się do tej części skargi na str. 6-9 uzasadnienia. Przechodząc na grunt postępowania kasacyjnego należy zauważyć, że zarzut obrazy przez Sąd odwoławczy art. 5 § 2 k.p.k. oraz art. 7 k.p.k. w zw. z art. 201 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. mógłby być zasadny tylko w razie wykazania, że oceny Sądów w tym zakresie były niezgodne z wymogami art. 5 § 2 k.p.k., art. 7 k.p.k. i art. 201 k.p.k. Tymczasem skarżący dążył do powołania kolejnego biegłego dla wyjaśnienia sprzeczności, których nie stwierdził Sąd procedujący. Sąd I instancji wykazał dlaczego uznaje opinie biegłych za trafne, pełne i jasne, zaś Sąd odwoławczy, stosownie do art. 457 § 3 k.p.k. w sposób obszerny i wręcz szczegółowy wyjaśnił z jakich względów przyznał rację Sądowi Okręgowemu (k. 6-9 uzasadnienia SA). Sąd Najwyższy nie podziela poglądu, że przy rozdźwięku pomiędzy opiniami Sąd zobligowany jest do powoływania kolejnych ekspertów,
4 wystarczy, że w sposób zgodny z zasadą wynikającą z przepisu art. 7 k.p.k. rozważy, które z tych opinii są wiarygodne z uwagi na swą pełność, jasność i wewnętrzną spójność. Należy zauważyć, że wbrew twierdzeniom obrońcy w sprawie M. P. nie doszło do rozbieżności pomiędzy opiniami, co nie umknęło uwadze Sądu odwoławczego. Sąd Apelacyjny słusznie zaakcentował, że zaszła różnica w stopniu ich szczegółowości, co nie oznacza, że ekspertyzy wykluczały się wzajemnie. Sąd Apelacyjny zaaprobował wywody Sądu Okręgowego (k. 7 uzasadnienia SA) wykazujące, że opinie te uzupełniają się, określając w sposób zgodny narzędzia, których użyto przy popełnieniu przestępstwa. W sytuacji kiedy Sąd I instancji procedował z zachowaniem reguł określonych w art. 7 k.p.k., zaś opinie były jasne, pełne i nie były sprzeczne ze sobą, Sąd Okręgowy słusznie oddalił wniosek o dopuszczenie kolejnego biegłego. Sam fakt, że strona domaga się powołania wskazanego przez siebie biegłego z zakresu medycyny sądowej (J. K.), gdyż jej zdaniem opinie uznane przez Sądy za przekonujące są niekorzystne dla tej strony, nie stanowi o naruszeniu prawa, nie mówiąc już o wymaganym przy kasacji ,,rażącym” naruszeniu. Powołanie jeszcze jednego biegłego w tej sytuacji zmierzałoby do niepotrzebnego przedłużenia postępowania. Podobnie, jako oczywiście bezzasadny należy ocenić zarzut obrazy art. 5 § 2 k.p.k. W sytuacji, kiedy ani Sąd I instancji ani Sąd odwoławczy nie powzięły wątpliwości, które wobec braku możliwości usunięcia rozstrzygnęłyby na niekorzyść skazanego, co jasno wynika z zapadłych wyroków, nie może być mowy o procedowaniu wbrew zasadzie wynikającej z tego przepisu. O złamaniu zasady in dubio pro reo można mówić wtedy, gdy nie dające się usunąć wątpliwości pojawiają się u organu procesowego, a nie u stron. Podsumowując, nie ma racji skarżący, twierdząc że doszło do naruszenia art. 7 k.p.k., art. 5 § 2 k.p.k., art. 201 k.p.k. oraz art. 457 § 3 k.p.k. W sprawie ustalono prawidłowy stan faktyczny, oparty na miarodajnym materiale dowodowym, co znalazło odzwierciedlenie zarówno we właściwie sporządzonym uzasadnieniu Sądu I instancji (art. 424 k.p.k.), jak i obszernej argumentacji pisemnej Sądu Apelacyjnego (art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k.), zgodnej z wszelkimi wymogami procesowymi, poprzedzoną rzetelną kontrolą apelacyjną.
5 Obrońca skazanego nie wykazał, aby Sąd zastosował błędną kwalifikację prawną czynu. M. P. został skazany za dokonanie czynu zabronionego z art. 148 § 1 k.k. w zamiarze ewentualnym. Sąd Okręgowy prawidłowo ustalił stan faktyczny na podstawie dowodów osobowych oraz rzeczowych i na tej podstawie dokonał właściwej kwalifikacji prawnej czynu skazanego. Do identycznego zarzutu apelacji odniósł się Sąd Apelacyjny na stronie 11 uzasadnienia. Podnosząc go na etapie kasacji skarżący pod pozorem rażącego naruszenia prawa materialnego podważa ustalenia faktyczne, a taki zabieg jest niedopuszczalny w postępowaniu kasacyjnym ze względu na treść art. 519 k.p.k. Z tych względów należy ocenić, jako bezzasadną w stopniu oczywistym.
Powiązane orzeczenia
- II KK 106/25 2025-03-27Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca rażącą obrazę prawa materialnego (art. 148 § 4 k.k. i art. 244 k.k.) oraz naruszenie przepisów postępowania (art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 436 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. w…
- II KK 317/19 2019-12-12Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca rażące naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym błędną wykładnię art. 207 § 1 k.k. i naruszenie art. 5 § 2 k.p.k., jest oczywiście bezzasadna, gdy Sąd odwoła…
- IV KK 466/18 2018-11-14Czy kasacja obrońcy skazanej, zarzucająca rażącą obrazę prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię zamiaru sprawcy i niewłaściwe rozpoznanie zarzutu czynnego żalu oraz niewspółmierności kary, jest oczywiści…
- IV KK 194/23 2023-07-31Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca rażące naruszenie prawa procesowego przez sąd odwoławczy oraz naruszenie prawa materialnego przy orzekaniu obowiązku naprawienia szkody, jest oczywiście bezzasadna?
- V KK 194/24 2024-06-25Czy kasacja obrońcy, zarzucająca rażące naruszenie prawa procesowego i materialnego przez sądy niższych instancji, w tym obrazę art. 167 k.p.k. w zw. z art. 391 § 1 k.p.k. oraz art. 7 k.p.k. w zw. z art. 433 § 1 k.p.k.,…
Powołane przepisy
art. 535 § 3 KPKart. 148 § 1 KKart. 5 § 2 KPKart. 7 KPKart. 201 KPkart. 457 § 3 KPKart. 424 KPKart. 433 § 2 KPKart. 519 KPK§ 3§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy