II KO 178/25

Izba Karna2025-11-07

Skład orzekający: Stanisław Stankiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżony jest osobą znaną sędziom orzekającym w sądzie właściwym i był honorowym gościem na uroczystości otwarcia budynku tego sądu?
Ratio decidendi
Dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.k., uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi, gdy istnieją sugestie, nawet potencjalne lub oparte na odbiorze społecznym, które mogą rzutować na obiektywizm orzekania. W sytuacji, gdy oskarżony jest osobą znaną sędziom orzekającym w sądzie właściwym i jego obecność na uroczystości otwarcia budynku sądu była szczególnie podkreślana, pozostawienie sprawy w tym sądzie nie sprzyjałoby realizacji celu, jakim jest zapewnienie przekonania o obiektywnym i bezstronnym rozpoznaniu sprawy.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w Radomiu zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy oskarżonego R.S. innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Oskarżony, jako Prezes Zarządu Spółki X. S.A., jest oskarżony o popełnienie przestępstw gospodarczych. Sąd Okręgowy wskazał, że oskarżony był honorowym gościem na uroczystości otwarcia budynku sądu, gdzie był szczególnie witany przez prezesów i dyrektorów sądu. Ponadto, inna sprawa tego samego oskarżonego została już wcześniej przekazana przez Sąd Najwyższy do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Kielcach.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę oskarżonego R.S. do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Kielcach.

Pełny tekst orzeczenia

II KO 178/25 POSTANOWIENIE Dnia 7 listopada 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Stanisław Stankiewicz w sprawie R.S. oskarżonego z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 7 listopada 2025 r., wystąpienia Sądu Okręgowego w Radomiu zawartego w postanowieniu z dnia 10 września 2025 r., sygn. akt II K 108/25, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę oskarżonego R.S. do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Kielcach. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 10 września 2025 r., sygn. akt II K 108/25, Sąd Okręgowy w Radomiu, w trybie art. 37 § 1 k.p.k., zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy oskarżonego R.S., do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. W uzasadnieniu wystąpienia podniesiono m.in., że oskarżonemu, jako Prezesowi Zarządu Spółki X. S.A. w R., zarzucono popełnienie przestępstw z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. oraz z art. 586 k.s.h. Wskazana firma była […] inwestycji w postaci budowy […] Sądu Okręgowego w Radomiu, zaś „oskarżony był honorowym gościem na uroczystości oficjalnego otwarcia tegoż […], w sposób II KO 178/25 2 szczególny witany przez Prezesów Sądu Okręgowego i Sądu Rejonowego w Radomiu oraz Dyrektora Sądu Okręgowego w Radomiu, w obecności przedstawicieli władz miasta, przedstawicieli wielu instytucji państwowych i samorządowych oraz Prezesa i Dyrektora Sądu Apelacyjnego w Lublinie, prezesów sądów rejonowych w okręgu radomskim, a także sędziów i pracowników tut. Sądu, przedstawicieli prasy i telewizji”. W ocenie Sądu Okręgowego, w tych okolicznościach dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga, aby przekazać przedmiotową sprawę innemu sądowi różnorzędnemu, tym bardziej, że inną sprawę ww. oskarżonego Sąd Najwyższy, postanowieniem z 25 września 2024 r. (II KO 90/24), przekazał już, w tym trybie, do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Kielcach. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek Sądu Okręgowego w Radomiu zasługuje na uwzględnienie. W orzecznictwie od dawna wskazuje się, że dobro wymiaru sprawiedliwości, które w świetle art. 37 § 1 k.p.k. uzasadnia przekazanie sprawy innemu niż miejscowo właściwy sądowi, oznacza także potrzebę eliminowania wszelkich - istniejących choćby tylko w odbiorze społecznym, nawet mylnie - sugestii mogących rzutować na obiektywizm orzekania (zob. postanowienia SN: z 1 czerwca 2006 r., V KO 46/06; z 13 lipca 1995 r., III KO 34/05, OSNKW 1995, z. 9-10, poz. 68; z 17 maja 2006 r., II KO 27/06; z 26 czerwca 2007 r., II KO 36/07). W realiach niniejszej sprawy sytuacja taka, w ocenie Sądu Najwyższego, zachodzi. Uznać bowiem trzeba, że pozostawienie sprawy karnej R.S. w Sądzie właściwym, w świetle przywołanych w obszernym wystąpieniu Sądu Okręgowego w Radomiu przesłanek, związanych z osobą oskarżonego, który jest osobą znaną orzekającym w tym Sądzie sędziom, nie sprzyjałoby realizacji istotnego, ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości celu, jakim jest potrzeba ukształtowania, w odbiorze społecznym, i to niezależnie od sposobu rozstrzygnięcia w przedmiocie procesu, przekonania co do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania przedmiotowej sprawy. Zresztą podobna konstatacja płynie też, z przywołanego we wniosku, wcześniejszego postanowienia SN z 25 września 2024 r. (II KO 90/24). Mając zatem na uwadze zaprezentowane wyżej względy, dla dobra wymiaru sprawiedliwości sprawę przekazano innemu sądowi równorzędnemu - Sądowi II KO 178/25 3 Okręgowemu w Kielcach, położonemu relatywnie blisko Sądu wnioskującego, ale poza obszarem apelacji lubelskiej, co winno zapewnić gwarancję obiektywności prowadzonego postępowania. SSN Stanisław Stankiewicz [WB] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 286 § 1 KKart. 294 § 1 KKart. 37 § 1 KPKart. 37 § 1 KPKart. 586 KSH§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy