II KO 179/24
Izba Karna2024-12-13
Skład orzekający: Tomasz Artymiuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. może być uwzględniony w celu zapewnienia sprawności postępowania i naprawienia błędu popełnionego przez Sąd Najwyższy w poprzednim postanowieniu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, uznając, że dobrem wymiaru sprawiedliwości może być konieczność zapewnienia sprawności postępowania. Sąd uznał, że takie postąpienie jest również naprawieniem oczywistego błędu popełnionego przez Sąd Najwyższy w poprzednim postanowieniu, które przekazało sprawę do sądu, z którego została ona już wcześniej przekazana z uwagi na konieczność zapewnienia bezstronności.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy we Włodawie wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej przeciwko Ł. W. innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Rejonowy we Włodawie został wcześniej wyłączony od rozpoznania sprawy, a następnie sprawa została przekazana do Sądu Rejonowego w Chełmie. Postanowieniem Sądu Najwyższego sprawa została ponownie przekazana do Sądu Rejonowego we Włodawie, co było niezrozumiałe. Sąd Rejonowy we Włodawie wskazał na błędy popełnione w poprzednich postanowieniach Sądu Najwyższego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Puławach.Pełny tekst orzeczenia
II KO 179/24 POSTANOWIENIE Dnia 13 grudnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk w sprawie Ł. W. oskarżonego z art. 157 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 13 grudnia 2024 r. wniosku Sądu Rejonowego we Włodawie zawartego w postanowieniu z dnia 3 grudnia 2024 r., sygn. akt II K 395/23, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Puławach. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2024 r., sygn. akt II K 395/23, Sąd Rejonowy we Włodawie wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie, w oparciu o przepis art. 37 k.p.k., innemu sądowi równorzędnemu sprawy Ł. W. , oskarżonego o popełnienie czynu z art. 157 § 1 k.k. Uzasadniając inicjatywę sąd meriti wskazał, że sąd ten został już wyłączony w całości od rozpoznania niniejszej sprawy w związku z postanowieniem Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 27 czerwca 2024 r., sygn. akt V Ko 81/24, wydanym na podstawie art. 43 k.p.k., a
II KO 179/24 2 spraw przekazana została do Sądu Rejonowego w Chełmie. Niezrozumiałe w związku z tym jest przekazanie sprawy ponownie do tego Sądu (Sądu Rejonowego we Włodawie) postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 21 listopada 2024 r., II KO 123/24, w wyniku inicjatywy Sądu Rejonowego w Chełmie zawartej w postanowieniu z dnia 11 września 2024 r., sygn. akt VII K 342/24. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego we Włodawie należało uwzględnić. Wprawdzie w uzasadnieniu postanowienia tego Sądu trudno doszukać się okoliczności świadczących o konieczności takiego postąpienia w oparciu o przewidzianą w art. 37 k.p.k. przesłankę „dobra wymiaru sprawiedliwości”, uznać wszelako należało, że dobrem tym może być też konieczność zapewnienia sprawności postępowania (art. 2 § 1 pkt 4 k.p.k.). Takie postąpienie to równocześnie naprawienie oczywistego błędu popełnionego przez Sąd Najwyższy w składzie z udziałem osoby powołanej na urząd sędziego SN na wniosek Krajowej Rady Sądownictw ukształtowanej w trybie przepisów ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 3), polegającego na przekazaniu sprawy – w oparciu o przesłankę z art. 37 k.p.k., jaką stanowiło zapewnienie obiektywizmu i bezstronności orzekania – do sądu z którego sprawa została już wcześniej przekazana właśnie z uwagi na konieczność zapewnienie bezstronności, po wcześniejszym wyłączeniu wszystkich sędziów tego Sądu na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. O tym, że Sąd Najwyższy przeoczył wskazane wyżej zaszłości świadczą pisemne motywy postanowienia z dnia 21 listopada 2024 r., II KO 123/24, w których stwierdzono m.in., że w Sądzie Rejonowym we Włodawie tego typu uwarunkowania (zapewnienie bezstronności orzekania – uwaga SN orzekającego w niniejszej sprawie) nie występują i to pomimo wyłączenia wszystkich sędziów tego Sądu oraz treści postanowienia Sądu Okręgowego w Lublinie wydanego na podstawie art. 43 k.p.k., czy też takie nieścisłości, jak wskazanie na oskarżenie Ł. W. o czyn z art. 151 § 1 k.k., gdy faktycznie oskarżony on został o czyn z art. 157 § 1 k.k. oraz na powiązania rodzinne – popełnienie przestępstwa przez osobę (oskarżonego) należącą do kręgu rodzinnego jednego z sędziów orzekających w Sądzie
II KO 179/24 3 Rejonowym w Chełmie – w sytuacji, gdy powiązania te związane były z osobą pokrzywdzonego. Uwzględniając powyższe, dla zapobieżenia dalszej przewlekłości postępowania (akt oskarżenia wpłynął w dniu 27 listopada 2023 r.) przekazano sprawę do Sądu Rejonowego w Puławach, w odniesieniu do którego – chociażby uwzględniając jego położenie – na obecnym etapie postępowania trudno uznać aby zachodziły podobne okoliczności jak w wypadku Sądów Rejonowych we Włodawie i Chełmie. [J.J.] [ał]
Powiązane orzeczenia
- V KO 38/17 2017-07-19Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. może być uwzględniony, jeśli uzasadnienie opiera się jedynie na ogólnikowym powołaniu się na dobro wymiaru sprawiedliwości, be…
- II KO 14/18 2018-04-05Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, oparty na zastrzeżeniach pokrzywdzonej co do bezstronności sędziów, ale jednocześnie niepodzielający argumentów pokrzywdzonej, zasługuje na uwzględnienie…
- V KO 20/21 2021-03-26Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, oparty na względach dobra wymiaru sprawiedliwości, powinien zostać uwzględniony, jeśli wcześniejsze rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w podobnej sprawie w…
- II KO 53/21 2021-09-15Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli skarżący wyraża nieufność do sądu miejscowo właściwego z powodu niekorzystnych dla niego dotychczasowych rozs…
- III KO 21/25 2025-03-10Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. jest uzasadniony, gdy oskarżony zgłasza liczne zastrzeżenia dotyczące bezstronności sędziów i funkcjonowania sądu?
Powołane przepisy
art. 157 § 1 KKart. 37 § 1 KPKart. 37 KPKart. 43 KPKart. 2 § 1 pkt 4 KPKart. 41 § 1 KPKart. 151 § 1 KK§ 1§ 1 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy