II KO 22/19
Izba Karna2019-07-02
Skład orzekający: Eugeniusz Wildowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który opiera się na zarzutach błędów popełnionych przez biegłych, obrońców, prokuratora lub sądy, może zostać uznany za oczywisty bezzasadny i odrzucony bez merytorycznego rozpoznania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania karnego na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., jeżeli z jego treści wynika oczywista bezzasadność. W takim przypadku sąd nie bada merytorycznie wniosku, a jedynie jego hipotetyczną możliwość wznowienia. Zarzuty dotyczące błędów popełnionych przez biegłych, obrońców, prokuratora czy sądy, które nie stanowią nowych dowodów lub faktów w rozumieniu art. 540 k.p.k., nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania i uzasadniają odrzucenie wniosku jako oczywiście bezzasadnego.Stan faktyczny
Skazany A. U. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, wskazując na błędy popełnione w śledztwie, przez biegłych oraz na pozorność obrony. Wniosek został przekazany do Sądu Najwyższego, który wezwał skazanego do sprecyzowania podstaw wznowienia. Skazany rozbudował swoją argumentację, jednak Sąd Najwyższy uznał, że przedstawione okoliczności nie stanowią nowych dowodów ani faktów w rozumieniu przepisów k.p.k. dotyczących wznowienia postępowania. Ponadto, część zarzutów dotyczyła kwestii już badanych w poprzednim wniosku o wznowienie postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KO 22/19 POSTANOWIENIE Dnia 2 lipca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie A. U. po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 2 lipca 2019 r., wniosku skazanego o wznowienie postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w Ł. (sygn. akt XVIII K […], zakończonej prawomocnie wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] (sygn. akt II AKa […]), na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł: odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE Pismem z dnia 22 lutego 2019 r. skazany A. U. wystąpił do Sądu Apelacyjnego w […] o wyznaczenie obrońcy z urzędu celem złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem w sprawie o sygn. akt II AKa […], wskazując, że istnieją podstawy do wznowienia, bowiem „początkowa, najważniejsza faza śledztwa w jego sprawie, została całkowicie zaniechana”, ograniczono się wyłącznie do udokumentowania fotograficznego zdarzenia. Również na późniejszych etapach śledztwa – zdaniem wnioskodawcy – „biegli popełnili dużo błędów”, a także obrona była tylko pozorna, „całkowicie nieadekwatna do wagi sprawy”. Wymienione „niedociągnięcia i błędy” nie zostały zauważone przez orzekające w sprawie sądy. Dlatego niesłusznie uznano go za winnego popełnienia zbrodni zabójstwa. Podał też, że nie jest w stanie ponieść kosztów obrony z wyboru bowiem obecnie przebywa w zakładzie karnym, jest chory
2 na miażdżycę, co utrudnia mu podjęcie pracy zarobkowej. Nie posiada też żadnych środków finansowych (k. 2). Pismo to zostało przekazane według właściwości Sądowi Najwyższemu. Zarządzeniem z dnia 5 czerwca 2019 r. Przewodniczący Wydziału II Izby Karnej Sądu Najwyższego zwrócił się do skazanego o udzielenie – w terminie 7 dni – informacji, jakie to okoliczności, wskazane w art. 540 k.p.k. i art. 540a i b k.p.k. mają stanowić podstawę wniosku o wznowienie postępowania, pod rygorem nierozpoznania wniosku o ustanowienie obrońcy z urzędu i skierowania sprawy na posiedzenie w trybie art. 545 § 3 k.p.k. w przedmiocie odmowy przyjęcia wniosku (k. 13). W odpowiedzi na to wezwanie, A. U. pismem z dnia 25 czerwca 2019 r. rozbudował argumentację przedstawioną w piśmie z dnia 22 lutego 2019 r. prezentując własną interpretację: opinii biegłych, tj. biegłego medyka sądowego M. B. (przeprowadzającego sekcję zwłok pokrzywdzonego) i E. M. (analizującą ślady krwi ujawnione w miejscu zbrodni - mieszkaniu oskarżonego oraz na jego odzieży), przebiegu zdarzenia, postawy obrońców, a także przeprowadzonych czynności w śledztwie, szczególnie w jego początkowej fazie, które – zdaniem wnioskodawcy – uznać należy za „niedogodności, niedociągnięcia i błędy”, a jako takie nowe dowody w sprawie (k. 15-17). Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z art. 545 § 3 k.p.k. sąd odmawia przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, bez wzywania strony do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku wynika jego oczywista bezzasadność. W myśl tego przepisu sąd nie rozpoznaje merytorycznie wniosku, nie bada więc także jego zasadności pod kątem ewentualnych podstaw wznowienia. Natomiast wniosek taki podlega kontroli o charakterze quasi formalnym, pod kątem hipotetycznej możliwości wznowienia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 września 2015 r., II KO 49/15, LEX nr 1812335).
3 Odnosząc powyższe uwagi do realiów rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że pismo skazanego z dnia 25 czerwca 2019 r., nie zawiera argumentacji, która pozwoliłaby na powiązanie treści złożonego przez niego wniosku z podstawami wznowienia postępowania, wyczerpująco wymienionymi w art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k. oraz art. 540b k.p.k. Wprawdzie autor wniosku wskazuje na ujawnienie się nowych dowodów w sprawie, jednak w istocie w piśmie uzupełniającym wniosek nie przedstawia owych nowych faktów lub dowodów. Takimi bez wątpienia nie są „niedogodności, niedociągnięcia i błędy” popełnione w postępowaniu przygotowawczym, czy sądowym tak przez biegłych i obrońców, jak i prokuratora i sądy obu instancji. W oparciu o analizę akt sprawy nie sposób bowiem uznać, aby podejmowane przez wyżej wymienione podmioty czynności dowodowe były błędne, a w konsekwencji by dopuszczono się owych zaniechań, czy wyprowadzono błędne wnioski z ustalonego stanu faktycznego, jak sugeruje wnioskodawca. Za nowy fakt, nieznany orzekającym w sprawie sądom, w rozumieniu przepisu art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k., nie sposób uznać choćby opinii biegłego medyka sądowego M. B. i analizującej ślady krwi ujawnione w miejscu zbrodni - mieszkaniu oskarżonego oraz na jego odzieży - E. M.. Dowody te, jak i wszystkie istotne okoliczności sprawy, również te kwestionowane przez wnioskodawcę, były przedmiotem wnikliwych i obszernych rozważań Sądu pierwszej instancji, zaaprobowanych następnie przez Sąd odwoławczy (k. 294-310 i 379-382 t. I akt sprawy XVIII K […]). Dopuszczenie zaś możliwości w postępowaniu w przedmiocie wznowienia postępowania, ponownej oceny tych okoliczności, dowodów, celem dokonania, na podstawie tej nowej oceny, odmiennych ustaleń faktycznych, nie jest możliwe (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 24 listopada 1994 r., III KO 67/94, LEX nr 22092; z dnia 18 stycznia 2017 r., III KO 53/16, LEX nr 2202488). Podkreślenia ponadto wymaga, że obecnie A. U. odwołuje się do tożsamych okoliczności odnoszących się do postawy i sposobu wykonywania obowiązków przez obrońców reprezentujących go w sprawie, które stanowiły podstawę poprzedniego wniosku o wznowienie postępowania, będącego przedmiotem rozpoznania Sądu Najwyższego w sprawie II KO 80/14.
4 Tym samym, skoro skazany nie zastosował się do wezwania zawartego w zarządzeniu z dnia 5 czerwca 2019 r. i nie przedstawił okoliczności, które mogą stanowić podstawę wniosku o wznowienie postępowania, należało postąpić w myśl art. 545 § 3 k.p.k. Kierując się powyższym Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie. [aw]
Powiązane orzeczenia
- II KO 42/19 2019-06-11Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie przedstawia nowych faktów lub dowodów, a jedynie kwestionuje ocenę dowodów i czynności dowodowych dokonanych w poprzednim postępowaniu, może zostać uznany za oczyw…
- II KO 138/23 2024-01-10Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniach o pomówieniu i niesłuszności skazania, które nie zostały poparte nowymi dowodami lub orzeczeniami, może zostać uznany za oczywiście bezzasadny i odrz…
- II KO 74/17 2017-12-05Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego może zostać odrzucony jako oczywiście bezzasadny na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., jeśli przedstawione w nim argumenty są tożsame z tymi, które były już przedmiotem badania p…
- V KO 72/16 2016-10-20Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na zarzutach naruszenia prawa do obrony i braku przygotowania obrońcy, może zostać odrzucony jako oczywiście bezzasadny na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. bez merytoryc…
- II KO 30/19 2019-06-04Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu o nieprawidłowej ocenie zeznań świadków i pokrzywdzonych, które były już przedmiotem oceny sądów obu instancji, może zostać uznany za oczywisty bezzasa…
Powołane przepisy
art. 545 § 3 KPKart. 540 KPKart. 540aart. 540a KPKart. 540b KPKart. 540 § 1 pkt 2 KPK§ 3§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy