II KO 6/15

Izba Karna2015-03-30

Skład orzekający: Stanisław Zabłocki, Małgorzata Gierszon, Przemysław Kalinowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżony nie może uczestniczyć w postępowaniu przed sądem właściwym miejscowo z powodu stanu zdrowia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k., gdy istnieją przesłanki uzasadniające takie działanie w interesie wymiaru sprawiedliwości. W sytuacji, gdy stan zdrowia oskarżonego uniemożliwia mu stawiennictwo na rozprawach przed sądem właściwym miejscowo, a jednocześnie pozwala na udział w postępowaniu przed sądem bliżej miejsca zamieszkania, przekazanie sprawy jest uzasadnione dla zapewnienia sprawnego i szybkiego przeprowadzenia postępowania.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Ł. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy M. S., oskarżonego o oszustwo, do rozpoznania innemu sądowi. Oskarżony, zamieszkały w A., nie stawiał się na rozprawy w Ł. z powodu choroby. Opinie biegłych lekarzy potwierdziły, że oskarżony cierpi na ciężką astmę oskrzelową, która uniemożliwia mu podróż do Ł. ze względu na zagrożenie życia, ale pozwala na udział w postępowaniu przed sądem w miejscu zamieszkania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę M. S. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w A.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II KO 6/15 POSTANOWIENIE Dnia 30 marca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Stanisław Zabłocki (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Małgorzata Gierszon SSN Przemysław Kalinowski w sprawie M. S. oskarżonego z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 30 marca 2015 r., inicjatywy Sądu Rejonowego w Ł., wyrażonej w postanowieniu z dnia 22 grudnia 2014 r., sygn. akt III K […], w przedmiocie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę M. S. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w A. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Ł. postanowieniem z dnia 22 grudnia 2014 r., sygn. akt III K […] zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy M.S., oskarżonego o czyn z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Rejonowy wskazał, iż oskarżony, który zamieszkuje w A. nie stawiał się na kolejne terminy rozpraw usprawiedliwiając swoją nieobecność chorobą. W celu weryfikacji możliwości brania przez oskarżonego udziału w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w Ł., Sąd ten dopuścił dowody z opinii dwóch biegłych lekarzy (k. 248-250 – opinia J. C. i k. 353 – 355 – opinia L. C.), a także przesłuchał lekarza sądowego, który wystawiał oskarżonemu zaświadczenia o niezdolności do udziału w rozprawie. Uzyskane w 2 ten sposób informacje stanowiły przesłankę do wystąpienia z inicjatywą o przekazanie niniejszej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Inicjatywa Sądu Rejonowego w Ł. zasługuje na uwzględnienie. W swym wystąpieniu Sąd Rejonowy wskazał, iż pomimo podjęcia wszelkich możliwych starań otwarcia przewodu sądowego i doprowadzenia do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie nie ma możliwości do osiągnięcia tego celu w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w Ł.. Potwierdza to szereg czynności podjętych przez ten Sąd. Z dopuszczonego przez ten Sąd, po kilkakrotnych, nieudanych - z powodu niestawiennictwa oskarżonego - próbach rozpoczęcia rozprawy, dowodu z finalnej opinii biegłego z zakresu alergologii i chorób płuc, wydanej na podstawie przeprowadzonego badania oskarżonego wynika, że oskarżony cierpi na astmę oskrzelową przewlekłą, niekontrolowaną, ciężką. Przeprowadzone przez biegłego badania spirometryczne wskazały na ciężkie zaburzenia wentylacji płuc i doprowadziły biegłego do konkluzji, iż M. S. nie może uczestniczyć w postępowaniu sądowym w Ł. ze względu na zagrożenie życia, jakie może nastąpić w podróży, niezależnie od środka komunikacji. Biegły stwierdził natomiast, że oskarżony może brać udział w postępowaniu sądowym w sądzie blisko miejsca zamieszkania. W wystąpieniu trafnie przy tym oceniono, że niezdolność oskarżonego do stawiennictwa na rozprawie w sądzie miejscowo właściwym, to jest w Sądzie Rejonowym w Ł., nie ma charakteru przejściowego. Zasadna jest także konkluzja Sądu Rejonowego, co do tego, że przewożenie oskarżonego z miejsca zamieszkania (A.) do Ł. przy wykorzystaniu karetki reanimacyjnej i pod nadzorem lekarza byłoby zanadto trudne organizacyjnie i generowałoby niewspółmiernie wysokie koszty. W świetle powyższego należy stwierdzić, że określona przepisem art. 37 k.p.k. przesłanka przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu została spełniona. Nie ulega wątpliwości, że kryterium „dobra wymiaru sprawiedliwości”, uzasadniające korzystanie z właściwości delegacyjnej na podstawie art. 37 k.p.k., przejawia się nie tylko w realnym zagrożeniu obiektywizmu w orzekaniu o odpowiedzialności karnej, lecz także w równie realnym zagrożeniu 3 sprawnego i szybkiego przeprowadzenia postępowania sądowego, realizującego ustawowy postulat rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. W ocenie Sądu Najwyższego, taka właśnie sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie, skoro szansa jej rozpoznania istnieje praktycznie tylko w wypadku odstąpienia od właściwości miejscowej. Sąd Najwyższy uwzględnił także postulat Sądu Rejonowego w Ł. co do przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu w A., to jest sądowi z siedzibą w miejscu zamieszkania oskarżonego. Biorąc pod uwagę opinię biegłego lekarza, M. S. może brać udział w rozprawach przed sądem w miejscu zamieszkania. Przekazanie zatem sprawy do rozpoznania właśnie Sądowi Rejonowemu w A. jawi się jako najbardziej wyraźna możliwość doprowadzenia do przeprowadzenia i zakończenia postępowania karnego przy zachowaniu wszystkich gwarancji procesowych przyznanych oskarżonemu w przepisach Kodeksu postępowania karnego. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd Najwyższy rozstrzygnął jak w części dyspozytywnej postanowienia. [l.n]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 286 § 1 KKart. 12 KKart. 37 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy