II KO 60/25
Izba Karna2025-04-03
Skład orzekający: Marek Pietruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek sądu o przekazanie rozpoznania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, oparty na problemach organizacyjnych związanych z przydziałem spraw sędziom, może być uwzględniony na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że problemy natury organizacyjnej związane z przydziałem spraw sędziom, a nie z możliwością obiektywnego rozpoznania sprawy przez wyznaczonego sędziego, nie stanowią podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. Instytucja ta może być stosowana jedynie w sytuacjach, gdy cały sąd miejscowo właściwy jest nieodpowiedni do rozpoznania konkretnej sprawy, a dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga. Zbyt szerokie stosowanie art. 37 k.p.k. przy takiej argumentacji może osłabić zaufanie do wymiaru sprawiedliwości.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny w Warszawie zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie rozpoznania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. Uzasadnieniem wniosku były problemy z utworzeniem niezawisłego i bezstronnego składu sądu, wynikające z pomijania grupy sędziów w losowaniu spraw, co miało czynić przydział arbitralnym. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu w Izbie Karnej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku Sądu Apelacyjnego o przekazanie rozpoznania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.Pełny tekst orzeczenia
II KO 60/25 POSTANOWIENIE Dnia 3 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński w sprawie A. O. po rozpoznaniu na posiedzeniu w Izbie Karnej w dniu 3 kwietnia 2025 r. wniosku zawartego w postanowieniu Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 14 marca 2025 r., sygn. II AKz 1230/24 o przekazanie rozpoznania zażalenia na postanowienie Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie z 29 listopada 2024 r., sygn. V K 321/24 w przedmiocie umorzenia postępowania, innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 14 marca 2025 r. , sygn. II AKz 1230/24 Sąd Apelacyjny w Warszawie zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie rozpoznania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, uzasadniając to niemożliwością utworzenia do rozpoznania przedmiotowej sprawy składu sądu niezawisłego i bezstronnego w wymiarze obiektywnym, z uwagi na pomijanie grupy sędziów tego Sądu Apelacyjnego, w tym sędziego referenta tej sprawy, w losowaniu wszystkich spraw należących do właściwości tego sądu, co czyni ten przydział nie losowym a arbitralnym i pozornym, naruszającym dobro wymiaru sprawiedliwości.
II KO 60/25 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek nie jest zasadny. Argumentacja Sądu występującego z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k. oparta na okolicznościach dotyczących problemów natury organizacji pracy sędziów, związanych z przydziałem spraw poszczególnym sędziom, a nie na okolicznościach dotyczących możliwości obiektywnego rozpoznania przez wyznaczonego sędziego przydzielonej mu sprawy, zmierza w sposób niepozostawiający wątpliwości do wypaczenie istoty art. 37 k.p.k. Odstąpienie od zasady rozpoznawania sprawy przez sąd właściwy miejscowo może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej, że pozostawienie konkretnej sprawy, która wpłynęła do tego sądu w gestii tego sądu, sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Takich przekonujących sytuacji uzasadniających skorzystanie z instytucji z art. 37 k.p.k., Sąd wnioskujący nie wykazał. Wskazać należało, że przekazanie sprawy będzie możliwe, gdy ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości cały sąd miejscowo właściwy jest nieodpowiedni do rozpoznania konkretnej sprawy. Taka sytuacja w tej sprawie nie została ustalona. Nie ma żadnych podstaw do twierdzenia, że cały Sąd Apelacyjny w Warszawie znalazł się w sytuacji, która pozwalałby na uznanie, iż bezstronności wszystkich sędziów tego sądu budzi poważne wątpliwości, skutkujące koniecznością, ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, przekazania rozpoznania tej sprawy innemu sądowi równorzędnemu W końcu wskazać należało, że z uwagi na wyjątkowy charakter instytucji uregulowanej w art. 37 k.p.k., zbyt szerokie i swobodne jej stosowanie, zwłaszcza przy uwzględnieniu takiej argumentacji jak podniesiono w wystąpieniu sądu, może spowodować skutki wręcz sprzeczne z ratio legis tego przepisu, osłabiając poczucie zaufania nie tylko do konkretnego sądu, ale i całego wymiaru sprawiedliwości ( zob. postanowienie SN z 4 sierpnia 2000 r., II KO 156/00, Prok. I Pr. 2001, nr 1, poz.9). Takiej interpretacji tej instytucji Sąd Najwyższy zaakceptować nie może. Z tych względów postanowiono jak na wstępie.
II KO 60/25 3 [J.J.] [r.g.]
Powiązane orzeczenia
- II KO 38/25 2025-03-18Czy wniosek o przekazanie rozpoznania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. jest zasadny, gdy argumentacja opiera się na problemach natury organizacyjnej związanych z przydziałem spraw, a nie na…
- II KO 84/25 2025-04-29Czy wniosek sądu o przekazanie rozpoznania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. jest zasadny, gdy argumentacja opiera się na problemach organizacyjnych dotyczących przydziału spraw sędziom, a ni…
- III KO 60/26 2026-03-25Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. jest uzasadniony, gdy sąd wnioskujący wskazuje na problemy z przydziałem spraw konkretnemu sędziemu i naruszenie…
- III KO 141/23 2024-01-25Czy względy organizacyjne, takie jak brak warunków lokalowych lub obciążenie pracą sędziego referenta, mogą stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości…
- II KO 52/25 2025-04-16Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, oparty na zarzutach dotyczących organizacji pracy sądu i sposobu przydzielania spraw, może być uwzględniony ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Powołane przepisy
art. 37 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy