II KO 78/20
Izba Karna2021-01-14
Skład orzekający: Andrzej Stępka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stan zdrowia i wiek oskarżonego, uniemożliwiające mu dotarcie do sądu właściwego miejscowo i uczestnictwo w rozprawie, stanowią podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwia mu samodzielne poruszanie się i dotarcie na rozprawę do sądu właściwego miejscowo, a także jego wiek, uzasadniają przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Instytucja właściwości delegacyjnej może być stosowana wyjątkowo, gdy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego odstępstwa od zasady rozpoznania sprawy przez właściwy sąd, a przedstawione przez sąd inicjujący postępowanie okoliczności, takie jak stan zdrowia oskarżonego, wyczerpują pojęcie "dobra wymiaru sprawiedliwości".Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w W. wystąpił z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej przeciwko H. Ś. innemu sądowi równorzędnemu. Jako powody podał wiek oskarżonego (81 lat) oraz jego zły stan zdrowia, który uniemożliwia mu samodzielne poruszanie się i dotarcie na rozprawę do sądu właściwego miejscowo, oddalonego o 289 km. Oskarżony był przewożony karetką na przesłuchania w postępowaniu przygotowawczym. Sąd Rejonowy uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę H. Ś. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w T., VI Zamiejscowemu Wydziałowi Karnemu w P.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KO 78/20 POSTANOWIENIE Dnia 14 stycznia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka w sprawie H. Ś. oskarżonego o przestępstwo z art. 226 § 1 k.k. i art. 190 § 1 k.k., po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 14 stycznia 2021 r. wniosku Sądu Rejonowego w W. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k., na podstawie art. 37 k.p.k. przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w T., VI Zamiejscowy Wydział Karny w P. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w W. postanowieniem z dnia 18 listopada 2020 r. (sygn. akt II K (…)), wystąpił o przekazanie sprawy H. Ś., oskarżonego o przestępstwa z art. 226 § 1 k.k. i art. 190 § 1 k.k., do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu podnosząc, że zarówno wiek oskarżonego, jak i jego stan zdrowia, nie pozwalają na prowadzenie jego sprawy w sądzie właściwym miejscowo. Zdaniem wnioskującego Sądu, w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki przemawiające za przekazaniem sprawy w trybie art. 37 k.p.k. i dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia jej przekazanie innemu sądowi równorzędnemu. Sąd podniósł, że oskarżony praktycznie samodzielnie nie porusza się, mieszka w odległości 289 km od właściwego miejscowo sądu, zaś w postępowaniu przygotowawczym na przesłuchanie był przewożony karetką pogotowia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek Sądu Rejonowego w W. zasługuje na uwzględnienie.
2 Na wstępie przypomnieć należy, że korzystanie z właściwości delegacyjnej w trybie art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez właściwy sąd (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) w sytuacji, gdy zostanie wykazane przez sąd inicjujący to postępowanie, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 grudnia 2012 r., III KO 102/12, LEX nr 1231575). Sąd Rejonowy uczynił zadość wskazanemu standardowi i w sposób wystarczający wykazał istnienie okoliczności, mieszczących się w pojęciu „dobro wymiaru sprawiedliwości”, użytym w dyspozycji art. 37 k.p.k., które w tym konkretnym przypadku wyczerpuje stan zdrowia oskarżonego uniemożliwiający prowadzenie rozprawy w sądzie miejscowo właściwym (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 12 sierpnia 2008 r., II KO 50/08, OSNwSK 2008, Nr 1, poz. 1625; z dnia 21 lipca 2011 r., III KO 51/11, LEX nr 860626). Sąd Rejonowy w W. przedstawił przekonujące powody, które przemawiają za słusznością wniosku o przekazanie sprawy. Należy się zgodzić, że prowadzenie sprawy oskarżonego H. Ś. w sądzie miejscowo właściwym mogłoby prowadzić do tego, że rozprawa w ogóle nie mogłaby się odbyć z uwagi na problemy zdrowotne oskarżonego oraz jego wiek. W chwili obecnej oskarżony liczy 81 lat, natomiast w aktach sprawy znajdują się informacje o jego złym stanie zdrowia. W obliczu powyżej wskazanych przesłanek zasadnym jest przyjęcie, że najbardziej racjonalnym sposobem rozwiązania tych trudności jest przekazanie sprawy do innego sądu równorzędnego, znajdującego się blisko miejsca zamieszkania oskarżonego. W tej sytuacji, skoro H. Ś. mieszka w P., dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za tym, aby doszło do rozpoznania sprawy przez Sąd Rejonowy w T., VI Zamiejscowy Wydział Karny w P.. Wskazane powyżej okoliczności faktyczne uzasadniały zastosowanie instytucji właściwości delegacyjnej określonej w art. 37 k.p.k. i przekazanie sprawy właśnie temu Sądowi. Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- V KO 29/17 2017-06-13Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu udział w rozprawie przed sądem miejscowo właściwym, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- V KO 17/19 2019-03-21Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu stawienie się przed właściwym miejscowo sądem, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwośc…
- II KO 37/19 2019-07-19Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu dojazd do sądu właściwego miejscowo i udział w rozprawie przez okres dłuższy niż dwie godziny dziennie, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie…
- II KO 55/17 2017-11-14Czy stan zdrowia jednego z oskarżonych, uniemożliwiający mu udział w rozprawie przed sądem właściwym, uzasadnia przekazanie całej sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru spr…
- II KO 14/17 2017-04-20Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu udział w postępowaniu przed sądem właściwym ze względu na konieczność pokonywania znacznych odległości, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podsta…
Powołane przepisy
art. 226 § 1 KKart. 190 § 1 KKart. 37 KPKart. 45 ust. 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy